II SA/Po 76/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-04-06

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Elwira Brychcy, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość, która przeszła na własność Skarbu Państwa na podstawie decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości wydanej w oparciu o art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, podlega zwrotowi na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami?
Ratio decidendi
Przepis art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który przewiduje możliwość zwrotu nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, nie obejmuje przypadków przejścia własności z mocy prawa w wyniku zatwierdzenia podziału nieruchomości. "Nabycie" w rozumieniu tego przepisu odnosi się do czynności cywilnoprawnych, a nie do przejścia własności na podstawie aktu administracyjnego lub z mocy prawa.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła o zwrot nieruchomości, która przeszła na własność Skarbu Państwa w wyniku podziału zatwierdzonego decyzją administracyjną w 1986 r., na podstawie przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Starosta umorzył postępowanie, uznając, że nieruchomość nie została wywłaszczona i nie podlega zwrotowi. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że przepis art. 216 ust. 2 u.g.n. dotyczy nieruchomości nabytych, a nie przejętych z mocy prawa. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów konstytucyjnych i kodeksu postępowania administracyjnego oraz błędną wykładnię przepisów materialnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 6 kwietnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2016 roku sprawy ze skargi H. M. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] listopada 2015r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę Podaniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. H. M. (dalej: "Wnioskodawczyni" lub "Skarżąca"), reprezentowana przez pełnomocnika, zwróciła się do Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego Miasta P. o zwrot nieruchomości położonej w P., zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...] o powierzchni [...] m2 (dalej: "Nieruchomość"). Postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], Wojewoda Wielkopolski wyznaczył Starostę P. do załatwienia sprawy zwrotu Nieruchomości. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...], Starosta P. (dalej: "Starosta" lub "organ pierwszej instancji"), działając na podstawie art. 104 § 1 i 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "K.p.a.") oraz art. 136 ust. 3, art. 137 ust 1, art. 139, art. 140 ust. 1-4, art. 152, art. 216 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (dalej: "u.g.n."), orzekł o umorzeniu postępowania o zwrot Nieruchomości. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji podniósł, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, art. 216 u.g.n. nie obejmuje przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (dalej: "u.g.g.w.n."), na mocy których przechodziły na własność Skarbu Państwa grunty pod drogi i ulice w związku z zatwierdzeniem podziału nieruchomości. Jakkolwiek dokonywało się to za odszkodowaniem, to jednak nie było to wywłaszczenie nieruchomości, przejście bowiem na własność Państwa następowało z mocy prawa, bez potrzeby wydawania jakiejkolwiek decyzji w tym przedmiocie. Wnioskodawczyni, reprezentowana przez pełnomocnika, nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem i wniosła odwołanie do Wojewody Wielkopolskiego (dalej: "Wojewoda" lub "organ odwoławczy"). Wnioskodawczyni zarzuciła zaskarżonej decyzji m. in. błędną argumentację jej uzasadnienia. Z uwagi na powyższe, odwołująca się wniosła o zmianę decyzji Starosty z dnia [...] sierpnia 2015 r. przez zwrot spornej Nieruchomości. Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, a decyzja Starosty jako zgodna z prawem nie podlega eliminacji z obrotu prawnego. Ze względu na okoliczność, że ustawodawca w art. 216 ust. 2 u.g.n. postanowił, iż przepisy rozdziału 6 działu III u.g.n. stosuje się odpowiednio do nieruchomości wyłącznie nabytych na rzecz Skarbu Państwa albo gminy m.in. na podstawie u.g.g.w.n., Wojewoda stwierdził, że w ww. regulacji chodzi o wszystkie przypadki, nabycia nieruchomości m.in. na rzecz Skarbu Państwa. Z powyższego unormowania wyłączyć należy natomiast przypadki "przejęcia", które w hipotezach norm zawartych w art. 216 u.g.n. stanowią dla pojęcia "nabycie" alternatywę rozłączną (a które występują w art. 216 ust. 1 ab initio). Nadto, nie jest kwestionowane stanowisko, według którego wywłaszczenie nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, na podstawie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, objęte jest działaniem przepisu art. 136 ust. 3 u.g.n., a nie rozważanym przepisem art. 216 ust. 2 pkt 3 tej ustawy. Zdaniem Wojewody, określenie "przejęcie" nieruchomości, w odniesieniu do aktów normatywnych wymienionych w art. 216 ust. 1 u.g.n., oznacza przejście prawa własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa z mocy prawa, niewymagające czynności prawnych właściwego organu. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Wojewoda podniósł, że sporna nieruchomość nie mieści się w pojęciu nieruchomości wywłaszczonej, jako że nie została nabyta przez Skarb Państwa w drodze instytucji wywłaszczenia. Zdaniem organu odwoławczego, treść art. 216 ust. 2 u.g.n. stanowi wyłącznie o nieruchomościach nabytych, wyłączając, w przeciwieństwie do redakcji ust. 1, nieruchomości przejęte z mocy prawa. W pojęciu nieruchomości nabytych na podstawie przepisów u.g.g.w.n. nie mieszczą się w szczególności działki, których prawo własności przejęto z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa w związku z zatwierdzeniem podziału nieruchomości, w trybie art. 12 ust. 5 u.g.g.w.n. W powyższym przypadku właściwy organ nie wydawał przy tym żadnego aktu, na podstawie którego Skarb Państwa nabywałby to prawo. W tych warunkach, brak jest w ogóle możliwości dokonania oceny zaistnienia lub braku wystąpienia przesłanek warunkujących zwrot nieruchomości. W przedmiotowej sprawie wniosek o zwrot Nieruchomości dotyczy działki nr [...], która powstała w wyniku podziału nieruchomości (tj. działki nr [...]), zatwierdzonego decyzją Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w P. z dnia [...] marca 1986 r., znak [...], w oparciu o przepisy u.g.g.w.n., a podział ten mógł nastąpić jedynie wtedy, jeżeli był zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Z powyższej decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w P. wynika, iż została ona wydana na wniosek ówczesnych właścicieli T. i S. S., którzy wystąpili o podział nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], obręb [...], ark. mapy [...], działka nr [...] o powierzchni [...] m2, zapisanej w księdze wieczystej nr [...]. Zatem w przedmiotowej sprawie inicjatywa związana ze zmianą właściciela została podjęta przez T. i S. S. Wobec tego uznać należy, iż nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] nie została w ogóle wywłaszczona. Instytucja wywłaszczenia jest bowiem instrumentem umożliwiającym władzy publicznej ingerencję w sferę cudzej własności przez pozbawienie bądź ograniczenie prawa własności. Zdaniem Wojewody, skoro przedmiotowa nieruchomość, o zwrot której wystąpiła odwołująca się przeszła na własność Skarbu Państwa na podstawie art. 12 ust. 5 u.g.g.w.n., w brzmieniu ogłoszonym w Dz. U. z 1985 r. Nr 22, poz. 99, w dniu, w którym decyzja z [...] marca 1986 r. Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w P., znak [...], zatwierdzająca podział nieruchomości, stała się ostateczna, to należy stwierdzić, że nie została wywłaszczona, a tym samym nie podlega zwrotowi w trybie u.g.n. Konkludując powyższe, organ odwoławczy stwierdził, że materiał dowodowy zebrany przez organ pierwszej instancji jest wystarczający do wydania decyzji, a ponadto został rozpatrzony w sposób wyczerpujący. Zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty zawarte w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie. Wnioskodawczyni, reprezentowana przez pełnomocnika, nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty, a także o zasądzenie od Wojewody na rzecz Skarżącej kosztów postępowania – w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie art. 216 ust. 2 u.g.n., art. 2, 21 i 32 Konstytucji RP, a także art. 7 K.p.a. W uzasadnieniu przedmiotowej skargi Skarżąca podniosła, że w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji znajduje się stwierdzenie, iż inicjatywa związana ze zmianą właściciela Nieruchomości została podjęta przez S. i T. S., jednakże jest to stwierdzenie nieodpowiadające prawdzie. Inicjatywa rodzeństwa dotyczyła bowiem podziału nieruchomości, a nie wyzbywania się jej części. Wprawdzie decyzja podziałowa nie jest wywłaszczeniem sensu stricto, ale o jej wywłaszczeniowym charakterze przesądza fakt, że na jej mocy, niezależnie od właściciela nieruchomości przejęto jej część w związku z realizacją celu publicznego. Przejście z mocy prawa na własność Państwa działki nr [...], zostało na właścicielach nieruchomości administracyjnie wymuszone. Brzmienie art. 12 u.g.g.w.n., a szczególnie jej p. 5, było związane z często występującą potrzebą utworzenia odpowiedniego dostępu do drogi publicznej. W przedmiotowej sprawie takiej potrzeby nie było. Działki nr [...] i [...] miały dostęp do ul. [...]. Działka nr [...] znajdowała się na ich tyłach i leżała przy istniejącej już ul. [...]. Nie zrealizowano też na tych działkach żadnej inwestycji drogowej. Od 1986 r. z działki nr [...] korzystali właściciele działek [...] i [...] i płacili za nią podatki. Na działce [...] nie ma żadnych urządzeń energetycznych, gazowych i telekomunikacyjnych, ani też wodnych; nie podjęto też żadnych prac drogowych. Stwierdzenie więc w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że przedmiotowa działka nie była przedmiotem wywłaszczenia pozostaje w sprzeczności ze zdrowym rozsądkiem. Wymuszona, nieodpłatna utrata nieruchomości na drogowe cele, publiczne jest w rzeczywistości wywłaszczeniem. Skarżąca podniosła następnie, że przepis ust. 2 art. 216 u.g.n. wśród ustaw, do których mają zastosowanie przepisy postępowania zwrotowego wymienia w pkt 3 u.g.g.w.n. Nie ogranicza przy tym stosowania art. 136 i następnych u.g.n. do jakiejś części tej ustawy, jak to czyni w innych przypadkach. Z powyższego wynika, że nieruchomości utracone w trybie art. 12 ust. 1 i 5 u.g.g.w.n., w określonych warunkach, także podlegają zwrotowi. Tym warunkiem jest zbędność na cele publiczne, sprecyzowana w art. 137 u.g.n. Zdaniem Skarżącej, dla niniejszej sprawy pewną doniosłość ma sformułowanie zawarte w ust. 2 art. 216 u.g.n. Mianowicie, chodzi o sformułowanie, że postępowanie zwrotowe stosuje się do nieruchomości "nabytych". Trzeba przy tym odnieść się do sformułowania ust. 1 art. 216 u.g.n. - "przejętych lub nabytych". Z takiego sformułowania urzędy obu instancji wywiodły wniosek, że ust. 2 art. 216 u.g.n. odnosi się tylko do nieruchomości uzyskanych w drodze umowy cywilno-prawnej. Taka literalna wykładnia tego przepisu obarczona jest błędem logicznym. Sprzeciwia się jej też wykładnia systemowa i celowościowa. Istotą postępowania zwrotowego jest odwrócenie skutków wywłaszczenia w tych przypadkach, gdy nie doszło do realizacji celu publicznego. Wynika to z konstytucyjnej zasady ochrony własności (art. 21 Konstytucji). Z kolei z konstytucyjnej zasady równości (art. 32 Konstytucji) wynika konieczność równego traktowania obywateli – tych którzy poddali się w postępowaniu wywłaszczeniowym i zawarli z Państwem umowę cywilno-prawną i tych przeciwko którym zapadły decyzje administracyjne. Poza tym skoro, podlegałyby zwrotowi nieruchomości "kupione" w toku postępowania administracyjnego, to tym bardziej te, których własności pozbawiono dotychczasowych właścicieli wbrew ich woli. W odpowiedzi na powyższą skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podczas rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu 30 marca 2016 r. stawił się pełnomocnik Skarżącej, wnosząc i wywodząc jak w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu (czynności). Oceniając w powyższym zakresie zaskarżoną decyzję Sąd uznał, że organ odwoławczy nie dopuścił się naruszenia wskazanych przez Skarżącą przepisów prawa, które to naruszenia mogłyby skutkować koniecznością uchylenia decyzji Wojewody. Dokonana przez organ wykładnia przepisów prawa materialnego jest wykładnią prawidłową, a wysnuty z niej wniosek o braku podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia wniosku w sprawie zwrotu nieruchomości jest trafny. W pierwszej kolejności należy wskazać, że sprawa zainicjowana wnioskiem Skarżącej z dnia [...] kwietnia 2015 r. dotyczy zwrotu nieruchomości położonej w P., zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...] o powierzchni [...] m2. W bezspornie ustalonym stanie faktycznym, na podstawie decyzji Urzędu Miejskiego w P. Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami z dnia [...] marca 1986 r., znak: [...], zatwierdzony został podziału nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] tj. działki nr [...] o powierzchni [...] m2 zapisanej w księdze wieczystej kw nr [...] stanowiącej własność S. i T. S., na działki nr [...], [...] i [...] na podstawie art. 12 ust. 1 i 5 u.g.g.w.n. (Dz. U. z 1985, Nr 22, poz. 99 ze zm.). W wyniku powyższego podziału działka nr [...] przeszła na własność Skarbu Państwa. Należy zaznaczyć, że Skarżąca jest osobą uprawnioną do wystąpienia z wnioskiem o zwrot spornej nieruchomości. W sprawie poddanej sądowej kontroli spór sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy przepisy u.g.n. (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.) przewidują możliwość zwrotu nieruchomości, która przeszła na własność Skarbu Państwa na podstawie ostatecznej decyzji podziałowej wydanej w oparciu o ww. art. 12 u.g.g.w.n., a tym samym, czy istnieją podstawy materialnoprawne do wydania merytorycznej decyzji w sprawie zainicjowanej wnioskiem Skarżącej z dnia [...] kwietnia 2015 r. Zgodnie z art. 136 ust. 3 u.g.n. poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z kolei w świetle art. 216 ust. 2 pkt 3 u.g.n. przepisy rozdziału 6 działu III u.g.n. (dotyczące właśnie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości) stosuje się odpowiednio do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa albo gminy odpowiednio na podstawie u.g.g.w.n. Z zestawienia art. 136 ust. 3 i art. 216 ust. 2 pkt 3 u.g.n. wynika jednoznacznie, że w stosunku do nieruchomości wywłaszczonych jak również i nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie u.g.g.w.n., ustawodawca przewidział możliwość dochodzenia zwrotu tych nieruchomości. W związku z tym organ odwoławczy trafnie uznał, że konieczna jest ocena, czy przejście nieruchomości Skarżącej na rzecz Skarbu Państwa na skutek decyzji o podziale mieści się w zakresie wyznaczonym przez ww. przepisy. Zdaniem Sądu, pod pojęciem "nabycie" nieruchomości, użytym w art. 216 ust. 2 pkt 3 u.g.n. należy rozumieć (zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt 3b u.g.n.) dokonanie czynności prawnych, na podstawie których następuje przeniesienie własności nieruchomości. Przy czym uregulowanie omawianego przepisu ma charakter wyczerpujący i nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu na inne przypadki utraty własności aniżeli nabycie własności na skutek czynności cywilnoprawnej (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 3 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 1110/15; publ. w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W orzecznictwie podkreśla się, że chodzi tu o nabycie własności nieruchomości w drodze umowy (nie wchodzą w grę inne sposoby cywilnoprawne) i nabycie to nie może być utożsamiane z wywłaszczeniem nieruchomości na podstawie aktu administracyjnego i z przejęciem nieruchomości z mocy prawa. O ile zatem "nabycie" nieruchomości ma w rozważanym kontekście charakter cywilnoprawny, o tyle "wywłaszczenie" i "przejęcie" są sposobami uzyskania własności właściwymi dla prawa publicznego, w tym administracyjnego (por. J. Ignatowicz [w:], J. Ignatowicz, K. Stefaniuk "Prawo rzeczowe", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2006, s. 84). W argumentacji wskazuje się, że wywłaszczenie nieruchomości, na podstawie u.g.g.w.n., objęte jest działaniem przepisu art. 136 ust. 3 u.g.n., a nie rozważanym przepisem art. 216 ust. 2 pkt 3 tej ustawy. Natomiast wyłączenie z treści pojęcia "nabycie", przypadków "przejęcia", uzasadnione jest tym, że w hipotezie normy zawartej w art. 216 ust. 1 u.g.n. ustawodawca użył sformułowania "nabycie lub przejęcie", a więc posłużył się alternatywę rozłączną. Przy czym akcentuje się, że przez określenie "przejęcie" należy rozumieć przejście własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa czy gminy z mocy prawa, niewymagające czynności prawnych właściwego organu (por. wyrok NSA z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 1815/07, publ. w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Powyższe twierdzenia znajdują potwierdzenie w wyroku NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r. o sygn. akt I OSK 667/08, w którym NSA wskazał, że przepis art. 216 ust.2 pkt 3 u.g.n. w przeciwieństwie do art. 216 ust. 2 pkt 1 i 2 u.g.n. odnosi się nie do poszczególnych przepisów, lecz został sformułowany w sposób ogólny, jako odnoszący się do u.g.g.w.n. Tak zredagowany przepis nie oznacza jednak, że art. 216 ust. 2 pkt 3 dotyczy wszelkich przewidzianych u.g.g.w.n. form i sposobów nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub gminę. Wykładnia językowa tego przepisu prowadzi do wniosku, że obejmuje on wyłącznie przypadki nabycia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, przy czym pojęcie nabycia objaśnione zostało przez ustawodawcę w art. 4 pkt 3 b u.g.n. (publ. w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W tym samym wyroku NSA podniósł, że w przypadku, gdy nieruchomość wydzielona została w wyniku podziału na wniosek właściciela pod budowę ulic nie wydawano orzeczenia o przejściu prawa własności, przy czym przejście własności z mocy prawa następowało w dacie, gdy decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. W sytuacji zatem wydzielenia gruntu pod budowę ulic na wniosek właściciela nie dochodziło do przymusowego odjęcia prawa własności na rzecz Skarbu Państwa. Reasumując, organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że co prawda treść art. 216 ust. 2 pkt 3 u.g.n. wskazuje, iż przepisy rozdziału 6 działu III stosuje się odpowiednio do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa albo gminy na podstawie u.g.g.w.n., jednakże zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych rzeczony artykuł nie obejmuje przepisu art. 12 ust. 5 u.g.g.w.n., na mocy którego przechodziły na własność Skarbu Państwa grunty wydzielone pod budowę ulic z nieruchomości objętej podziałem nieruchomości. Pomimo, że dokonywało się to za odszkodowaniem, to jednak nie było to wywłaszczenie nieruchomości, lecz przejście na własność państwa z mocy prawa, bez potrzeby wydawania jakiejkolwiek decyzji w tym przedmiocie. Sąd nie przychylił się do argumentacji pełnomocnika Skarżącej, która w przeważającej części odnosiła się do innej – niż wyżej przedstawiona – wykładni przepisu art. 216 u.g.n. Nadto, Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji innych wad, które prowadziłyby do konieczności jej wyeliminowania z obrotu prawnego. W szczególności Sąd nie dopatrzył się istotnych uchybień w zakresie rozważenia oraz oceny przez organ odwoławczy zebranego w sprawie materiału dowodowego, a także co do poprawności uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przeciwnie, jak to wyżej wskazano, organ odwoławczy w należyty sposób rozpatrzył cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, i na tej podstawie dokonał prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Wyniki tych ustaleń i analiz Wojewoda przedstawił w pisemnych motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia, zredagowanych w sposób czyniący zadość wymaganiom K.p.a. (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; aktualnie: tekst jedn. Dz. U. z 2016, poz. 23). Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło