VIII SA/Wa 999/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska- Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz- Nowak, Protokolant Starszy referent Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi R. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. Decyzją z dnia [...] września 2015 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy" lub "Kolegium") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; dalej: "k.p.a."), po rozpoznaniu odwołania R. T. (dalej: skarżący") od decyzji Starosty R. (dalej: "organ I instancji" lub "Starosta") z dnia [...] czerwca 2015 r. znak: [...] wydanej w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w zakresie kategorii: "A,B,C,E,T"- orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: W dniu [...] czerwca 2015 r. [...] Komendant Wojewódzki Policji w R. wnioskiem z dnia [...] maja 2015 r. zwrócił się do Starosty R. o sprawdzenie kwalifikacji kierującego pojazdem w ramach posiadanych uprawień tj. w zakresie kategorii ABCET. Wniosek został uzasadniony tym, że w okresie od [...] marca 2014 r. do [...] marca 2015 r. R. T. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego i otrzymał łączną liczbę 25 punktów karnych. Starosta R. wszczął wobec skarżącego w dniu [...] czerwca 2015 r. postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy z powodu przekroczenia liczby 24 punktów karnych. Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 541; dalej: "ustawa z 20 marca 2015 r.") orzekł o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kategorii "ABCET" nr [...] wydanego na druku [...] w dniu [...] kwietnia 2008 r. przez Starostę R. Powodem zatrzymania ww. prawa jazdy było przekroczenie liczby 24 punktów karnych otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W złożonym odwołaniu skarżący wniósł o wszczęcie dochodzenia i powołanie biegłego oraz przesłuchania milicjanta w jego obecności. Opisał szczegółowo przebieg zdarzenia, które miało miejsce w dniu [...] lipca 2014 r. we W. W ocenie skarżącego został on ukarany zbyt surowo. Nadto podniósł, że jest jedynym żywicielem rodziny, prowadzi działalność gospodarczą oraz ma 2-letnie dziecko. Żona skarżącego nie posiada prawa jazdy, czeka na operację, a skarżący wozi ją na rehabilitację. Jednocześnie podniósł, iż udzielają się charytatywnie niosąc pomoc dzieciom chorym na [...]. Rozpoznając sprawę ponownie, organ odwoławczy wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z dnia [...] września 2015 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Uzasadniając Kolegium wskazało, iż zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z 20 marca 2015 r., do dnia 3 stycznia 2016 r. starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. A zatem, w analizowanym przypadku postępowanie o zatrzymanie prawa jazdy jest uwarunkowane przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. SKO podniosło, iż z wniosków Komendanta Wojewódzkiego Policji z/s w R. wynika jednoznacznie, że skarżący otrzymał 25 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od [...] marca 2014 r. do [...] marca 2015 r. Naruszenie przepisów ruchu drogowego nastąpiło w dniach: [...] marca 2014 r. (6 punktów), [...] lipca 2014 r. (6 punktów), [...] sierpnia 2014 r. (6 punktów), [...] lutego 2015 r. (5 punktów) i [...] marca 2015 r. (2 punkty). Jednocześnie zauważyło, iż rozstrzygnięcie starosty ma charakter decyzji związanej - starosta zobligowany jest bowiem wydać stosowne rozstrzygnięcie z uwagi na domniemanie prawdziwości informacji zawartych w dokumencie urzędowym - sformalizowanej informacji pochodzącej od komendanta wojewódzkiego Policji (art. 76 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego). Organ, jakim jest starosta (bądź prezydent miasta na prawach powiatu), wydając, w razie przekroczenia 24 punktów karnych za przekroczenie przepisów ruchu drogowego, decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, nie ma uprawnienia do badania prawidłowości wpisów w zakresie ilości punktów karnych ani też badania, czy kierowca, którego wniosek dotyczy, faktycznie dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego, bowiem ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi komendant wojewódzki Policji i organ ten dokonuje wpisów do ewidencji, przy czym wpisy ostateczne są dokonywane na podstawie prawomocnych wyroków, mandatów i orzeczeń, które tylko w odrębnym postępowaniu mogą zostać uchylone. Takich uprawnień nie ma również Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działające jako organ odwoławczy od decyzji wydawanych w tych sprawach przez starostę. Kolegium przytoczyło również brzmienie art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), nadal obowiązującego do dnia 4 stycznia 2016 r., tj. do dnia wejścia w życie art. 125 pkt 13 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U.2011.30.151), zgodnie z którym Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią ilość punktów w skali od 1 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Stosownie zaś do § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488), do ewidencji wpisuje się naruszenia wraz z odpowiadającą im liczbą punktów, zgodnie z wykazem określonym w załączniku nr 1 do rozporządzenia (przepis ten obowiązuje do dnia 4 stycznia 2016 r.). Kolegium podniosło, że celem zastosowanych przepisów jest dyscyplinowanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ruchu drogowego i zapobieganie wielokrotnemu ich naruszaniu. Przekroczenie maksymalnego ustawowego limitu rodzi konieczność m.in. zatrzymania prawa jazdy osobie, która w okresie 1 roku popełniła taką liczbę wykroczeń w ruchu drogowym, za które łącznie przekroczyła limit 24 punktów. Po przekroczeniu maksymalnego limitu 24 punktów wpisy nie mogą być usunięte po upływie roku od dnia dopuszczenia się naruszenia, gdyż według art. 130 ust. 2 ustawy, dokonanych wpisów nie usuwa się, jeżeli kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty. Konkludując organ odwoławczy wywiódł, iż w rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że nastąpiło przekroczenie liczby 24 punktów w okresie 1 roku, tj. w okresie od [...] marca 2014 r. do [...] marca 2015 r., co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. Mając na uwadze okoliczności faktyczne sprawy i powołane wyżej przepisy prawa uznał, iż zaskarżona decyzja jest zasadna i nie narusza prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Nadto zauważył, iż okoliczności podnoszone przez skarżącego w odwołaniu w zakresie sytuacji rodzinnej i materialnej nie mogą być wzięte pod uwagę w przedmiotowej sprawie. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję z dnia [...] września 2015 r. skarżący wskazał przede wszystkim na łamanie przepisów prawa przez milicję, niesatysfakcjonujące go stanowisko SKO oraz na problem legalizacji fotoradarów gminnych i mierzenia przez nich prędkości. Skarżący nie przedstawił żadnych zarzutów dotyczących zaskarżonego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymując dotychczasowe stanowisko w przedmiotowej sprawie wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji w granicach określonych w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), Sąd nie stwierdził naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ani jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. utrzymująca w mocy decyzję Starosty R. w przedmiocie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy kategorii: "A,B,C,E,T", na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 541; dalej: "ustawa zmieniająca", z powodu przekroczenia liczby 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, iż skarżący w okresie od [...] marca 2014 r. do [...] marca 2015 r. przekroczył określony ustawowo limit 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, bowiem na podstawie ostatecznych wpisów do ewidencji kierowców uzyskał we wskazanym okresie łącznie 25 punktów. Konsekwencją wskazanego przekroczenia było skierowanie skarżącego wnioskami [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w R. z dnia [...] czerwca 2015 r. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy oraz na badania psychologiczne, a w dalszej kolejności wydanie przez Starostę R. decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Stosownie bowiem do przepisu art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej do dnia 3 stycznia 2016 r. (obecnie po zmianie do dnia 31 grudnia 2016 r.) starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczny 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Zawarty w tym przepisie zwrot "wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy" wyraźnie wskazuje, że decyzja wydana na podstawie tego przepisu jest decyzją o charakterze związanym. Organ administracji w takiej sytuacji nie ma żadnej dowolności i uznaniowości. Nie ma wyboru co do odstąpienia od zatrzymania prawa jazdy, w przypadku złożenia stosownego wniosku przez komendanta. Każdorazowo w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego właściwy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, w zakresie wszystkich posiadanych przez tego kierowcę kategorii. Sąd zauważa, iż w toku prowadzonego postępowania organ administracji nie jest uprawniony do badania, w ramach prowadzonego postępowania wyjaśniającego, skuteczności wpisów ostatecznych w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi bowiem stosownie do art. 130 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym Policja. Na mocy art. 130 ust. 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym zaś minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości, mając na uwadze dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego, określi w drodze rozporządzenia: 1) sposób punktowania i liczbę punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego; 2) warunki i sposób prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 1, oraz tryb występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; 3) program szkolenia i jednostki upoważnione do prowadzenia szkolenia, o którym mowa w ust. 3; 4) liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia; 5) podmioty uprawnione do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, o której mowa w ust. 1. Z wydanego na podstawie tej delegacji przepisu § 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego wynika, że ewidencję prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych. Natomiast wpisu ostatecznego do ewidencji dokonuje się, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym (§ 4 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego). Przed wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w ust. 1, do ewidencji wprowadza się, niezwłocznie po ujawnieniu naruszenia wpis tymczasowy. Wpis tymczasowy zawiera informację o liczbie punktów, które zostaną ostatecznie przypisane w przypadku potwierdzenia naruszenia tym rozstrzygnięciem (§ 4 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego). Wpis tymczasowy staje się wpisem ostatecznym po stwierdzeniu naruszenia rozstrzygnięciem, o którym mowa w ust. 1 (§ 4 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego). Z zestawienia powołanych przepisów wynika w sposób jednoznaczny, że ewidencja, o której mowa w art. 130 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym podlega w całości wyłącznej kompetencji wskazanego organu Policji, który w przypadku przekroczenia przez kierowcę 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, w myśl art. 99 ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, występuje z wnioskiem do właściwego organu o skierowanie kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, bądź też na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Wpisy do ewidencji punktów muszą być przy tym ostateczne. Skoro zatem wpisy punktów za naruszenia przepisów o ruchu drogowym są dokonywane przez właściwe organy Policji w odrębnym trybie niż mający zastosowanie w niniejszej sprawie, tj. sprawie zatrzymania prawa jazdy, to prawidłowość dokonanych przez organy Policji czynności związanych z naliczeniem i wpisem punktów nie mogą być przedmiotem oceny sądu administracyjnego w tym postępowaniu. Z woli ustawodawcy rozdzielone zostały kompetencje organów stwierdzających naruszenia przez kierowców przepisów o ruchu drogowym i organów orzekających o zatrzymaniu prawa jazdy, jak i odrębnie określone tryby ich działania. Odrębność sprawy prowadzenia ewidencji od sprawy dotyczącej zatrzymania prawa jazdy oznacza, że kwestia zmian wpisów w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, w tym liczby przypisanych punktów, nie może być rozpatrywana w postępowaniu dotyczącym zatrzymania prawa jazdy, zarówno na etapie postępowania przed organami administracji publicznej w sprawie zatrzymania prawa jazdy. Prawidłowość tych wpisów kierowca może kwestionować w postępowaniu prowadzonym przed organami Policji, a następnie sądem administracyjnym. Czynności związane z prowadzeniem ewidencji kierowców, tj. wpisy do ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego policji, stanowią bowiem czynność materialno-prawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Podlegają one kontroli zgodności z prawem przez sądy administracyjne, jednakże dopiero na skutek wniesionej do sądu administracyjnego skargi na te czynności. Kontrola ta jest zatem przeprowadzana w postępowaniu odrębnym od postępowania, o którym mowa w powołanym wyżej art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej, wszczynanym na wniosek zainteresowanego kierowcy. W przypadkach spornych, nieprawidłowość dokonanego wpisu może zatem stwierdzić sąd administracyjny. Takich kompetencji nie posiada natomiast organ administracji publicznej prowadzący postępowanie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej. Zważywszy na powyższą regulację prawną argumenty skarżącego dotyczące wadliwości dokonanych przez organy Policji wpisów punktów za naruszenie przepisów o ruchu drogowym nie mogły zostać uwzględnione ani przez organy orzekające w sprawie zatrzymania praw jazdy, które były związane przekazaną przez organy Policji informacją o ilości wpisanych na koncie skarżącego punktów, ani obecnie przez sąd administracyjny kontrolujący wyłącznie rozstrzygnięcie w sprawie zatrzymania prawa jazdy. Z tego względu nie mogły zostać uwzględnione zawarte w skardze argumenty co do problemu legalizacji fotoradarów gminnych i mierzenia przez nich prędkości. Kontrolując zaskarżoną decyzję poza zarzutami skargi Sąd stwierdza, że materiał dowodowy sprawy pozwalał organom na poczynienie prawidłowych ustaleń faktycznych na istotne z punkt widzenia prawa materialnego okoliczności faktyczne przyznania skarżącemu przekraczającej dopuszczalną ustawową liczbę 24 punktów w ciągu roku. Okoliczności te zostały poczynione na podstawie informacji nadesłanych przez właściwego komendanta Policji. Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia przepisów prawa procesowego przez organy, prowadzące to postępowanie, które obligowałyby Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Organy przeprowadziły wszechstronne i kompletne postępowanie dowodowe oraz wyjaśniające, tj. postępowanie spełniające wymogi art. 7 i 77 k.p.a., a zakres tego postępowania jest prawidłowy. W sprawie organy zgromadziły wszelkie niezbędne i konieczne dla ustalenia (wyjaśnienia) istotnych okoliczności faktycznych, a dopuszczone (zgodne z prawem) w art. 75 k.p.a., dowody, jakie w świetle normy prawa materialnego mogły być biorąc pod uwagę przedmiot postępowania przeprowadzone, jak i dowody nieprzekraczające możliwości dowodzenia przez organy. Skarżący miał zapewniony czynny udział w postępowaniu administracyjnym i aktywnie korzystał w tym postępowaniu ze swojego prawa do wysłuchania. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 k.p.a., zawiera opis stanu faktycznego, stanu prawnego, wskazuje też przyczyny podjętego rozstrzygnięcia, w szczególności wskazuje na związany charakter decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, odrębność kompetencji komendanta Policji i starosty w tym przedmiocie. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.