II SAB/Ke 11/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2016r. sprawy ze skargi J. W. i J. W. na przewlekłość postępowania Starosty [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania I. zobowiązuje Starostę [...] do wydania decyzji w sprawie z wniosku J. W. i J. W. z dnia 7 kwietnia 2014r. o ustalenie odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] – w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia organowi akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku; II. stwierdza przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę; III. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. oddala wniosek o przyznanie sumy pieniężnej; V. zasądza od Starosty [...] na rzecz J. W. i J. W. o solidarnie kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 4 lutego 2016r. J. W i J. W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na przewlekłość postępowania Starosty w przedmiocie ustalenia odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości. Przed wniesieniem skargi skarżący złożyli do Wojewody zażalenie w trybie art. 37 kpa. Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2016r. Wojewoda uznał powyższe zażalenie za nieuzasadnione. W złożonej skardze skarżący wnieśli o stwierdzenie, że w postępowaniu przed Starostą nastąpiła przewlekłość postępowania, zobowiązanie Starosty do wydania decyzji bez zbędnej zwłoki", przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz skarżących kwoty 10.000,00zł oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że w dniu 28 lutego 2014r. została wydana decyzja o czasowym zajęciu nieruchomości w celu wycięcia drzew pod linią energetyczną. Pismem z dnia 23 września 2015r. organ poinformował o przedłużeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości do dnia 31 grudnia 2015r. Pomimo upływu dwóch lat organ nie wydał decyzji i nie ustalono odszkodowania. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że postępowanie zostało wszczęte 8 maja 2014r., przy czym sprawa podlegała rozpoznaniu przez organ od dnia 1 kwietnia 2015r. tj. od daty wpływu akt administracyjnych, po wydaniu decyzji przez Wojewodę w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia 16 września 2014r. W dniu 5 maja 2015r. organ przeprowadził oględziny nieruchomości, a następnie w dniu 12 maja 2015r. przystąpiono do procedur zmierzających do wyłonienia rzeczoznawcy majątkowego, w celu sporządzenia operatu szacunkowego. W dniu 23 czerwca 2015r. organ uzyskał informację, że odszkodowanie za drzewa usunięte przez [...] ustalone zostało na rzecz skarżących decyzją Wójta Gminy [...] z dnia 18 czerwca 2015r. Dalej organ wskazał, że zawiadomieniem z dnia 23 września 2015r. organ poinformował strony o przedłużeniu postępowania do dnia 31 grudnia 2015r. z uwagi na zlecenie rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenia operatu szacunkowego. Rzeczoznawca majątkowy złożył operat szacunkowy w dniu 4 grudnia 2015r. Pismem z dnia 9 grudnia 2015r. organ zawiadomił strony o zebraniu materiału dowodowego do wydania decyzji. Następnie w dniu 22 grudnia 2015r. organ wydał decyzję o ustaleniu na rzecz skarżących odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działka nr A położona w [...] i działka nr B położona w [...]. Od tej decyzji skarżący wnieśli odwołanie do Wojewody, które organ przesłał w dniu 19 stycznia 2016r. Z uwagi na powyższe, w ocenie organu, żądanie skarżących o zobowiązanie Starosty do wydania decyzji jest bezprzedmiotowe. Organ nadmienił, iż oryginalne akta administracyjne zostały przekazane Wojewodzie wraz z odwołaniem od decyzji z dnia 22 grudnia 2015r., a w związku z tym przekazał kserokopie tych akt. W dniu 5 maja 2016r., na żądanie tut. Sądu, organ nadesłał oryginalne akta administracyjne, z których wynika, że decyzją z dnia 18 lutego 2016r. Wojewoda uchylił decyzję organu I instancji z dnia 22 grudnia 2015r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpatrując skargę wniesioną na przewlekłe postępowanie organu administracji publicznej, a więc w trybie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a. kontrola sądowa ograniczona jest wyłącznie do ustalenia: -po pierwsze, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., -po drugie, czy strona skarżąca wyczerpała środki przewidziane w art. 37 kpa, -po trzecie, czy zwłoka w wydaniu decyzji przekraczała terminy określone w art. 35 kpa i była spowodowana przewlekłym prowadzeniem postępowania przez organ administracyjny, a także czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Sprawy wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. to takie, w których powinna być wydana decyzja administracyjna, albo postanowienie, na które służy zażalenie lub kończące postępowanie, a także rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu, inne niż określone wyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw, a ponadto pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. W sprawie niniejszej skarżący domagali się wydania decyzji w przedmiocie ustalenia odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działka nr A położona w [...] i działka nr B położona w obr. [...]. W związku z powyższym nie budzi wątpliwości, że rozpatrywana skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Została zatem spełniona pierwsza przesłanka pozwalająca na merytoryczne rozpoznanie skargi. Zgodnie z art. 37 § 1 kpa na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub ustalonym w myśl art. 36 kpa stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. W rozpoznawanej sprawie skarżący złożyli zażalenie w trybie art. 37 § 1 kpa, w wyniku czego Wojewoda wydał postanowienie z dnia 11 stycznia 2016r., którym uznał zażalenie za nieuzasadnione. Została więc spełniona druga przesłanka pozwalająca na merytoryczne rozpoznanie skargi. Poza sporem jest w sprawie niniejszej, że przedmiotowe postępowanie w dacie wniesienia skargi zostało zakończone przez Starostę decyzją z dnia 22 grudnia 2015r., która w dacie rozpatrywania skargi została uchylona decyzją Wojewody z dnia 18 lutego 2016r., a sprawa przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia (K-I-154 akt administracyjnych). Wymaga podkreślenia, że w orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko zgodnie z którym środki stosowane na podstawie art. 149 p.p.s.a. nie mają na celu wyłącznie dyscyplinowania organów administracji, ale mają w szerszym zakresie przeciwdziałać ich opieszałości w prowadzeniu spraw oraz służyć usuwaniu negatywnych skutków wynikających z bezczynności lub przewlekłości postępowań administracyjnych. Wydanie przez organ administracji decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, a także wydanie decyzji przed wniesieniem tych skarg, nie stanowi przeszkody do ich merytorycznego rozpoznania, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. Uwzględnienie skargi w takim przypadku polega na rozstrzygnięciu czy bezczynność lub przewlekłość postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa i ewentualnym wymierzeniu grzywny (por. np. wyroki NSA z dnia 5 stycznia 2016 r. sygn. akt I OSK 1832/15; z dnia 3 września 2013 r., sygn. akt II OSK 891/13). W sprawie niniejszej skarga podlega merytorycznemu rozpoznaniu. Jak już wskazano na wstępie, postępowanie w przedmiotowej sprawie w dacie wniesienia skargi zostało zakończone przez Starostę decyzją z dnia 22 grudnia 2015r., która jednak w dacie rozpatrywania skargi została uchylona decyzją Wojewody z dnia 18 lutego 2016r. Rozpatrując skargę na przewlekłe postępowanie Sąd bada czy podejmowane przez organ czynności zmierzały do szybkiego i należytego załatwienia sprawy. Zgodnie bowiem z art. 12 kpa organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. W doktrynie podkreśla się, że przez pojęcie "przewlekłe prowadzenie postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tarno - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal, J.Jasielski, R. Stankiewicz - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70; Z.Kmieciak, Przewlekłość postępowania administracyjnego, "Państwo i Prawo" z 2011, z. 6, s. 33; A. Kabat, B. Dauter, B. Gruszczyński, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013, s. 51), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski [w]: B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011, str.238). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Przewlekłość postępowania jest stanem sprawy, którego zaistnienie Sąd ocenia bez względu na to, czy organ podjął czynności w sprawie. Przy ocenie przewlekłości postępowania istotne jest bowiem i to, czy organ podejmował czynności niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy i to niezależnie od tego, czy strona zgłaszała określone żądania w tym zakresie. O przewlekłości postępowania można mówić, gdy czas jego trwania przekracza rozsądne granice, przy uwzględnieniu terminowości i prawidłowości czynności podjętych przez organ, a także stopnia zawiłości sprawy i postawy samej strony. Przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez niego czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle zasady szybkości postępowania (art. 12 kpa), względnie mają charakter czynności pozornych, nie istotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, aby zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia (por. wyrok NSA z dnia 26 października 2012 r., sygn. II OSK 1956/12, LEX nr 1233717). Reasumując, przewlekłość w prowadzeniu postępowania administracyjnego wystąpi wówczas gdy czas jego trwania przekracza rozsądne granice przy uwzględnieniu terminowości i prawidłowości czynności podjętych przez organ, a także - co w ocenie składu orzekającego istotne – stopień zawiłości sprawy, jej charakter, wymagania proceduralne wynikające z kpa oraz przepisów odrębnych. Innymi słowy, przewlekłość postępowania zaistnieje wtedy, gdy postępowanie trwało dłużej niż to konieczne do wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne przy jednoczesnym uwzględnieniu stopnia skomplikowania sprawy i jej charakteru związanego z jej przedmiotem i postawą samej strony (stron). Przewlekłe prowadzenie postępowania oznacza zatem działanie organu opieszałe, nieskuteczne, pozorne, które nie prowadzi do załatwienia sprawy w terminach przewidzianych prawem. Ocena, czy postępowanie przed organem administracji publicznej trwa dłużej niż to konieczne dokonywana musi być na podstawie zarówno charakteru dokonywanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. W doktrynie podkreśla się, że stwierdzenie przez sąd administracyjny, czy dane postępowanie można (lub nie) zakwalifikować jako dotknięte przewlekłością prowadzenia, wymaga wnikliwego zbadania sprawy, dokonania oceny toku podejmowania czynności, ustalenia faktów i okoliczności zależnych od działania organu i jego pracowników oraz stanu zastoju procesowego sprawy wynikającego z zaniechania lub wadliwości działań podejmowanych przez strony lub innych uczestników postępowania (por. J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 11, Warszawa 2011, s. 238). W związku z powyższym sąd administracyjny rozpoznając skargę na przewlekłość postępowania powinien ustalić przebieg postępowania i dokonać jego oceny pod kątem, czy ustalone okoliczności wskazują na przewlekłość w działaniach organu, czy też działanie organu prowadzącego postępowanie jest wynikiem okoliczności od niego niezależnych. Sąd powinien również ustalić rodzaj i terminy podejmowanych przez organ czynności i dokonać oceny postępowania administracyjnego, mając na uwadze także charakter i stopień skomplikowania sprawy administracyjnej. W sprawie niniejszej Sąd, z istoty sprawowanej kontroli, nie mógł dokonywać merytorycznej oceny przeprowadzonych dowodów dla rozstrzygnięcia sprawy. Dokonanie takiej oceny jest bowiem rolą organów orzekających w sprawie. Materiał zawarty w aktach administracyjnych pozwalał ustalić następujący stan faktyczny. Pismem z dnia 7 kwietnia 2014r. skarżący wnieśli o ustalenie odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania organ wydał w dniu 8 maja 2014r. Decyzją z dnia 16 września 2014r. Starosta umorzył postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za udostępnienie nieruchomości. Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2015r. Wojewoda stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżących odwołania od decyzji Starosty z dnia 16 września 2014r. Decyzją z dnia 26 lutego 2015r. Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Starosty z dnia 16 września 2014r., a następnie w dniu 1 kwietnia 2015r. przekazał akta administracyjne Staroście. W dniu 5 maja 2015r. organ przeprowadził oględziny nieruchomości, a w dniu 12 maja 2015r. przystąpiono do procedur zmierzających do wyłonienia rzeczoznawcy majątkowego, w celu sporządzenia operatu szacunkowego. W dniu 23 czerwca 2015r. organ uzyskał informację, że odszkodowanie za drzewa usunięte przez [...] ustalone zostało na rzecz skarżących decyzją Wójta Gminy z dnia 18 czerwca 2015r. Zawiadomieniem z dnia 23 września 2015r. organ poinformował strony o przedłużeniu postępowania do dnia 31 grudnia 2015r. z uwagi na zlecenie rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenia operatu szacunkowego. Rzeczoznawca majątkowy złożył operat szacunkowy w dniu 4 grudnia 2015r. Pismem z dnia 9 grudnia 2015r. organ zawiadomił strony o zebraniu materiału dowodowego do wydania decyzji. Następnie w dniu 22 grudnia 2015r. organ wydał decyzję o ustaleniu na rzecz skarżących odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działka nr A położona w obr. [...] i działka nr B położona w [...]. Od tej decyzji skarżący wnieśli odwołanie do Wojewody, które organ przesłał w dniu 19 stycznia 2016r. Decyzją z dnia 18 lutego 2016r. Wojewoda uchylił decyzję organu I instancji z dnia 22 grudnia 2015r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Oceniając czy w rozpoznawanej sprawie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania należało, zdaniem Sądu, uwzględnić w szczególności charakter i stopień skomplikowania sprawy w tym również wymogi nałożone na organ przez ustawodawcę związane z uzyskaniem opinii rzeczoznawcy majątkowego. Lektura akt sprawy niniejszej i przedstawiony na jej podstawie stan faktyczny sprawy pozwala Sądowi uznać, że wbrew stanowisku Starosty, podejmowane przez organ w rozpoznawanej sprawie czynności procesowe nie następowały w rozsądnych odstępach czasu. Zauważyć trzeba, że od daty złożenia przez skarżących wniosku do daty wydania zawiadomienia o wszczęciu postępowania upłynęło dwa tygodnie. W zawiadomieniu z dnia 8 maja 2014r. o wszczęciu postępowania organ zawiadomił jednocześnie, że sprawa zostanie rozpatrzona w terminie do 30 września 2014r. Należy również zwrócić uwagę, że procedura zmierzająca do wyłonienia rzeczoznawcy majątkowego, w celu sporządzenia operatu szacunkowego trwała kilka miesięcy tj. od 12 maja 2015r. do daty zawarcia z biegłym umowy, co nastąpiło - jak wynika z pisma biegłego dnia 3 grudnia 2015r. - w październiku 2015r. Akta administracyjne nie obrazują przy tym powodów tak długotrwałej procedury wyłaniania rzeczoznawcy majątkowego i ewentualnych działań podejmowanych przez organ w celu przyspieszenia tego postępowania. Analiza akt sprawy niniejszej pozwala zatem stwierdzić, że pomiędzy kolejnymi czynnościami organu zachodziły przerwy, które w ocenie Sądu uznać należy za wykonywane bez należytej dynamiki. Takie działanie organu, zdaniem Sądu, nie prowadziło do załatwienia sprawy w rozsądnych terminach przewidzianych prawem. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że w sprawie zaistniała przewlekłość w postępowaniu organu. W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, organ nie dochował bowiem należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania by zakończyło się ono w rozsądnym terminie. Załatwienie sprawy winno bowiem nastąpić bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 kpa). Jak już wskazano na wstępie rozważań, w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawie ze skargi na przewlekle prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej sąd administracyjny bada, czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy, w jakich odstępach czasu są one podejmowane, a także czy nie są to czynności pozorne, przedłużające postępowanie i nieprowadzące w istocie do wydania stosownego rozstrzygnięcia. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13 (LEX nr 1299457), długość trwania przewlekłości postępowania nie jest prymarną przesłanką przemawiającą za uznaniem, że rażąco narusza ono prawo, niemniej jednak może mieć pewne znaczenie w sprawie. W ocenie Sądu, rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1a p.p.s.a., jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi nieefektywnie. Nie każde więc naruszenie prawa wskutek prowadzenia postępowania w sposób przewlekły będzie naruszeniem rażącym. Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być przy tym dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy. Jak zasadnie zwraca się uwagę w orzecznictwie, każdy przypadek przewlekłości jest przejawem naruszenia prawa, natomiast dla stwierdzenia rażącego charakteru tego naruszenia konieczne jest wystąpienie dodatkowych cech, uzasadniających taką kwalifikację (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wr 14/14). Kryterium rażącego naruszenia wskazuje na znaczny stopień nasilenia stanu bezprawności, działanie wbrew określonym standardom bez jakiegokolwiek usprawiedliwienia dla takiej praktyki, odstępstwo od prawnych wymogów bez jakiejkolwiek przyczyny. Mając na względzie, że w sprawie niniejszej postępowanie administracyjne toczyło się przez okres przekraczający dwadzieścia miesięcy stwierdzić trzeba, że było ono prowadzone w sposób przewlekły. Jeżeli jednak weźmie się pod uwagę, że organ podejmował liczne czynności, w tym takie, które były konieczne dla wydania decyzji (opinia biegłego rzeczoznawcy majątkowego) oraz, że nie unikał podejmowania rozstrzygnięć (które jednak były eliminowane z obrotu prawnego przez organ odwoławczy), należy uznać, iż przewlekłość ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się także przesłanek do zasądzenia od organu na rzecz skarżących wnioskowanej sumy pieniężnej. Przesłanek takich nie wykazali także skarżący. Z uwagi na powyższe, wniosek skarżących o przyznanie na ich rzecz sumy pieniężnej nie podlegał uwzględnieniu. W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 149 § 1- 1a oraz § 2, art. 151 i art. 200 ustawy p.p.s.a. – orzeczono jak w sentencji wyroku.