II GZ 1022/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Jagielska po rozpoznaniu w dniu 14 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia B. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 619/16 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy powołania na stanowisko komornika sądowego postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 13 maja 2016 r. o sygn. akt VI SA/Wa 619/16, orzekając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę B. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2016 r. w przedmiocie odmowy powołania na stanowisko komornika sądowego, a na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł o zwrocie skarżącemu uiszczonego wpisu od skargi. Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że B. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę na wyżej wskazaną decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2016 r. Zarządzeniami z dnia 25 marca 2016 r. Przewodniczący Wydziału wezwał pełnomocnika skarżącego, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii pełnomocnictwa oraz pełnomocnictwa substytucyjnego, uprawniającego do działania w imieniu skarżącego przed sądami administracyjnymi, a także do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Obydwa wezwania doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 7 kwietnia 2016 r. W dniu 13 kwietnia 2016 r. uiszczono wpis od skargi, natomiast nie nadesłano pełnomocnictw. Sąd uznał, że skoro termin uzupełnienia braków skargi upływał 14 kwietnia 2016 r., a pomimo to pełnomocnictwa nie zostały złożone, to skargę należało odrzucić i orzec o zwrocie uiszczonego od niej wpisu. W zażaleniu wniesionym do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA) B. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, domagał się uchylenia postanowienia Sądu z dnia 13 maja 2016 r. oraz zasądzenia kosztów postępowania wg norm prawem przepisanych, zarzucając naruszenie: 1. art. 36 pkt 1 w zw. z art. 39 p.p.s.a. polegające na błędnym uznaniu, że pełnomocnictwo z dnia [...] czerwca 2014 r. złożone do akt sprawy na etapie postępowania administracyjnego przed organem pierwszej instancji wraz z pismem z dnia [...] lipca 2015 r. oraz pełnomocnictwo substytucyjne złożone do akt sprawy wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] sierpnia 2015 r. nie jest pełnomocnictwem uprawniającym pełnomocnika do działania w imieniu skarżącego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie VI SA/Wa 619/16; 2. art. 133 § 1 w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że pełnomocnictwo z dnia [...] czerwca 2014 r. złożone do akt sprawy na etapie postępowania administracyjnego przed organem pierwszej instancji wraz z pismem z dnia [...] lipca 2015 r. oraz pełnomocnictwo substytucyjne złożone do akt sprawy wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] sierpnia 2015 r., a tym samym znajdujące się w aktach sprawy, nie nadawało się do rozpatrzenia skargi na wydane w sprawie decyzje Ministra Sprawiedliwości; 3. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a tym samym odrzucenie skargi wobec uznania, że skarga obarczona jest brakiem formalnym w postaci braku pełnomocnictwa do działania w sprawie objętej skargą przed sądami administracyjnymi, jak również uznanie, że pełnomocnik nie uzupełnił braków formalnych skargi przez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że zarówno pełnomocnictwo dla adw. [...], jak i pełnomocnictwo substytucyjne dla adw. [...] (który podpisał skargę) znajdują się w aktach administracyjnych sprawy oraz upoważniają do działania przed sądami administracyjnymi. Oznacza to, że WSA nie miał podstaw do wezwania pełnomocnika o uzupełnienie braku formalnego skargi w zakresie tych pełnomocnictw. Składający zażalenie stwierdził, że nałożenie na pełnomocnika wymogu przedłożenia do akt sprawy dokumentu pełnomocnictwa, mimo że dokument ten znajduje się już w aktach sprawy, stanowi naruszenie zasady proporcjonalności. Jest również sprzeczne z dominującym w orzecznictwie NSA poglądem przeciwnym (patrz: postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2012 r. o sygn. akt II GSK 925/12; CBOSA). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie jest oczywiście bezzasadne. Wskazać należy, że postępowanie sądowoadministracyjne w tej sprawie zostało wszczęte 15 lutego 2016 r., co bez najmniejszej wątpliwości oznacza, iż zastosowanie znajdują przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658), która weszła w życie z dniem 15 sierpnia 2015 r. Zgodnie z art. 1 pkt 12 ustawy zmieniającej art. 46 § 3 p.p.s.a. otrzymał następujące brzmienie: do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. W niniejszej sprawie oznacza to, że skoro pełnomocnik, który skargę podpisał i wniósł do Sądu I instancji nie dołączył do skargi pełnomocnictwa oraz pełnomocnictwa substytucyjnego lub wierzytelnych odpisów, to Przewodniczący Wydziału prawidłowo wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków skargi w tym zakresie, nie zważając przy tym, iż pełnomocnictwa zostały już wcześniej złożone do akt administracyjnych sprawy. W świetle jednoznacznej treści przepisu art. 46 § 3 p.p.s.a. fakt, że żądane dokumenty pełnomocnictw znajdują się w aktach administracyjnych nie ma żadnego znaczenia, ponieważ dokumenty te nie zostały złożone przed Sądem w danej sprawie, którą należy rozumieć jako sprawę sądową. Zauważyć należy, że skarżący w zażaleniu przyznaje, iż nie wykonał wezwania Przewodniczącego Wydziału o nadesłanie pełnomocnictw, gdyż uznał je za niezasadne. W ocenie NSA w świetle wyżej cytowanego art. 46 § 3 p.p.s.a. wezwanie to było jednak w pełni prawidłowe, a z racji tego, że nie zostało wykonane w przepisanym terminie 7 dni, Sąd musiał zastosować art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i odrzucić skargę na tej podstawie, nie badając skuteczności pełnomocnictw zalegających w aktach administracyjnych. Ponadto wyjaśnienia wymaga, że w stanie prawnym przed 15 sierpnia 2015 r. NSA przyjmował, choć kwestia ta budziła spory, iż obowiązek złożenia pełnomocnictwa do występowania przed sądami administracyjnymi przy wnoszeniu skargi nie powstaje, gdy pełnomocnictwo to zostało już wcześniej złożone w postępowaniu administracyjnym (pod warunkiem, że pełnomocnictwo obejmowało umocowanie do działania za stronę przed sądami administracyjnymi), jednakże przy obecnym brzmieniu art. 46 § 3 p.p.s.a. uznanie takie jest wykluczone. Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. NSA postanowił jak w sentencji.