I SA/Lu 153/16

WyrokWSA w Lublinie2016-05-25

Skład orzekający: Andrzej Niezgoda, Wiesława Achrymowicz, Krystyna Czajecka-Szpringer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządca przymusowy ustanowiony nad przedsiębiorstwem spółki prawa handlowego posiada legitymację do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego dotyczącej zabezpieczenia zobowiązania podatkowego na majątku tej spółki?
Ratio decidendi
Zarządca przymusowy, ustanowiony postanowieniem sądu powszechnego, posiada legitymację do reprezentowania spółki w postępowaniach dotyczących przedsiębiorstwa, w tym do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego. Ustanowienie zarządcy przymusowego skutkuje utratą przez spółkę prawa zarządu nad przedsiębiorstwem i tym samym utratą przez nią legitymacji do samodzielnego występowania w sprawach dotyczących tego przedsiębiorstwa. Zarządca działa w imieniu własnym, ale na rzecz podmiotu, nad którym sprawuje zarząd, realizując jego interes prawny.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. złożyła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego na jej majątku. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził niedopuszczalność tego odwołania, uznając, że zarządca przymusowy ustanowiony dla spółki nie posiada legitymacji do jej reprezentowania w postępowaniu podatkowym. Strona skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika ustanowionego przez zarządcę przymusowego, wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Konstytucji poprzez błędne ustalenie braku legitymacji zarządcy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz D. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Niezgoda (sprawozdawca) Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz WSA Krystyna Czajecka-Szpringer Protokolant Referent stażysta Paweł Kobylarz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 maja 2016 r. sprawy ze skargi D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz D. [...] zł z tytułu zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej, dalej: "Dyrektor Izby Skarbowej", "organ odwoławczy", stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez A. C. – Zarządcę Przymusowego, od decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego, dalej: "Naczelnik Urzędu Skarbowego", "organ I instancji", z dnia [...] września 2015r., w sprawie orzeczenia o zabezpieczeniu na majątku "A" Sp. z o. o. zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za luty 2013r. przed wydaniem decyzji określającej wysokość tego zobowiązania podatkowego oraz określenia przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za luty 2013r. w wysokości 336.585,00 zł oraz kwoty odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji w wysokości 78.567,00 zł. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia i akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] września 2015r. Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego orzekł o zabezpieczeniu na majątku "A" Sp. z o. o. z siedzibą w L. zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za luty 2013r. przed wydaniem decyzji określającej to zobowiązanie oraz określającej przybliżoną kwotę zobowiązania w podatku od towarów i usług w wysokości 336.585,00 zł i odsetki za zwłokę od tego zobowiązania w wysokości 78.567,00 zł, stwierdzając, że w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki dla dokonania zabezpieczenia zobowiązania podatkowego przed wydaniem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe. Od powyższej decyzji złożył odwołanie radca prawny S. P. – pełnomocnik ustanowiony przez Z. P. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie złożone przez Zarządcę Przymusowego (reprezentowaną przez pełnomocnika) w imieniu spółki "A" od powyższej decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego jest niedopuszczalne. W ocenie organu podatkowego w sprawie mamy do czynienia z niedopuszczalnością odwołania z przyczyn podmiotowych ponieważ odwołanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną w sprawie, jak i osobę niebędącą następcą prawnym strony w postępowaniu podatkowym. Zarządca Przymusowy nie reprezentuje "A" Sp. z o. o., ponieważ nie posiada stosownej legitymacji do reprezentacji Spółki. Zdaniem organu podatkowego złożone do akt postępowania odwoławczego pełnomocnictwo z dnia 23 września 2015r. dla S. P. do reprezentowania spółki "A" jest pełnomocnictwem do reprezentowania Zarządcy Przymusowego, a nie pełnomocnictwo do reprezentowania w tym postępowaniu "A" Sp. z o. o. Zarządca Przymusowy tymczasem nie może być i nie jest stroną postępowania w sprawie zabezpieczenia zobowiązania na majątku podatnika, gdyż jest nią podatnik-osoba prawna, tj. "A" Sp. z o. o. Odwołując się do treści art. 133 §1 Ordynacji podatkowej, regulującego pojęcie strony w postępowaniu podatkowym organ wskazał, że do przyjęcia, że dana osoba jest stroną postępowania podatkowego każdorazowo niezbędne jest wykazanie, iż w tym postępowaniu ma ona swój własny interes prawny, który podlega konkretyzacji w określonym postępowaniu. Interes prawny oznacza przy tym interes oparty na konkretnej normie prawa materialnego, z której płyną dla danego podmiotu indywidualne prawa lub obowiązki wymagające do ich konkretyzacji wydania decyzji. Chodzi tu o bezpośredni związek między sytuacją prawną tego podmiotu, a normą prawa materialnego. Błędnie zatem pełnomocnik odwołującej się, upatruje źródło legitymacji procesowej dla Zarządcy do występowania w postępowaniach sądowych, administracyjnych i egzekucyjnych w charakterze zastępcy pośredniego, działającego w imieniu własnym, lecz na rachunek "A" Sp. z o. o. w L. - w postanowieniu Sądu Okręgowego IX Wydział Gospodarczy z dnia [...] października 2014r., sygn. akt [...], którym Sąd udzielił zabezpieczenia przez ustanowienie zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem "A" Sp. z o. o., wyznaczając zarządcę przymusowego w osobie A. C. Następnie organ odwołał się do art. 7524 oraz art. 933-941 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. - Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 101 ze zm.), dalej: "K.p.c.", zakreślających podstawę prawną działalności zarządcy przymusowego i wywiódł, że z przepisów tych nie wynika, że zarządca przymusowy wchodzi w prawa i obowiązki obowiązanego, czyli podatnika i zarazem strony postępowania podatkowego. Spółka, w której funkcjonuje zarządca przymusowy ustanowiony w trybie art. 7524 §1 K.p.c. nie traci zdolności sądowej ani zdolności procesowej. Wraz z ustanowieniem zarządcy przymusowego spółka nie traci bytu i nie traci majątku. Następnie organ przytoczył treść art. 201 §1 ustawy z dnia 15 września 2000r. - Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 1030 ze zm.,) dalej: "K.s.h.", z którego wynika, że zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę, oraz treść art. 204 §1 K.s.h., który stanowi, że prawo członka zarządu do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych spółki (a zatem także do czynności procesowych za spółkę w postępowaniach wobec organów podatkowych), przy czym sposób reprezentowania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przez jej członków zarządu określa umowa spółki oraz wymieniony K.s.h. (w art. 205). Organ zwrócił uwagę, że zarządca przymusowy nie figuruje w Krajowym Rejestrze Sądowym dla Spółki "A" Sp. z o.o., wpisanej pod nr [...], jako podmiot uprawniony do reprezentacji tej Spółki. Jedynym podmiotem właściwym do prowadzenia spraw i reprezentowania Spółki jest Zarząd w osobie Prezesa J. B. Organ zwrócił też uwagę, że Prezes Zarządu w imieniu tej Spółki wniosła odwołanie od decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w przedmiocie zabezpieczenia. Ponieważ odwołanie złożone przez pełnomocnika Zarządcy Przymusowego nad przedsiębiorstwem "A" Sp. z o. o. z/s w L. nie wywołało skutku w postaci merytorycznego rozpoznania sprawy w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika, zarzuty zgłoszone w tym odwołaniu nie podlegają merytorycznej ocenie. Organ podał przy tym, że w dniu 3 listopada 2015r. do Izby Skarbowej wpłynęło pismo pełnomocnika - radcy prawnego A. P. wraz z pełnomocnictwem z dnia 26 października 2015r. udzielonym przez A. C., uprawniającym do reprezentowania "A" Sp. z o. o. z siedzibą w L. we wszystkich sprawach sądowych i we wszystkich instancjach dotyczących przedsiębiorstwa spółki pozostających w kompetencji Zarządcy Przymusowego oraz występowania przed sądami wszystkich instancji, jak też w postępowaniu egzekucyjnym. Równocześnie złożone zostało pismo z dnia 26 października 2015r. stanowiące wypowiedzenie pełnomocnictwa radcy prawnemu S. P. Nadto, w dniu 12 listopada 2015r. złożone zostało pismo pełnomocnika z dnia 12 listopada 2015r., nawiązujące do stanowiska Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] października 2015r. w sprawie odwołania, w którym pełnomocnik podtrzymał w całości zarzuty podniesione przez Zarządcę Przymusowego i jednocześnie oświadczył, że nie można się zgodzić, że Zarządcy Przymusowemu nie przysługuje legitymacja do występowania w imieniu "A" Sp. z o. o., dla której ustanowiono zarząd przymusowy. Odnosząc się do powyższego i powołując na treść art. 940 K.p.c. organ wskazał, że przepis ten nie wspomina o żadnych uprawnieniach Zarządcy Przymusowego związanych z postępowaniem podatkowym, tu: w zakresie zabezpieczenia zobowiązania podatkowego. To przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa określają, kto jest podmiotem prawa i obowiązków podatkowych, a więc stroną postępowania oraz komu i jak doręczać pisma w toku postępowania podatkowego. Nie wskazują one na Zarządcę Przymusowego, bowiem to "A" Sp. z o. o. jest podatnikiem i stroną przedmiotowego postępowania. Prawo podatkowe nie wiąże z ustanowieniem Zarządcy Przymusowego żadnych konsekwencji w zakresie zmiany podmiotu podatkowego (podatnika). Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe postanowienie wniósł ustanowiony pełnomocnik, występując w imieniu skarżącego - "A" Sp. z o.o. z siedzibą w L., na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Zarządcę Przymusowego ustanowionego dla Skarżącego "A" Sp. z o.o. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucił naruszenie: 1) art. 228 §1 pkt 1 w związku z art. 133 §1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015r. poz. 613 ze zm.) polegające na stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] wniesionego przez Zarządcę Przymusowego A Sp. z o. o., oparte na błędnym ustaleniu, że Zarządca Przymusowy "A" Sp. z o. o. nie posiada stosownej legitymacji do reprezentacji Spółki i nie jest stroną postępowania w sprawie zabezpieczenia zobowiązania na majątku "A" Sp. z o. o., pomimo iż Zarządca Przymusowy jest podmiotem uprawnionym do działania na rzecz Spółki w sprawach wynikających z zarządu przedsiębiorstwem; 2) art. 120 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 7 Konstytucji poprzez naruszenie zasady legalizmu i praworządności polegające na wydaniu zaskarżonego postanowienia, stwierdzającego niedopuszczalność odwołania wniesionego przez Zarządcę Przymusowego od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], gdyż zgodnie ze stanowiskiem Organu II instancji zarządca przymusowy nie posiada stosownej legitymacji do reprezentacji Spółki, podczas gdy z orzeczenia Sądu Okręgowego IX Wydział Gospodarczy z dnia [...] października 2014r. o ustanowieniu zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem "A" Sp. z o. o. oraz przepisów K.p.c. jednoznacznie wynika, że zarządca przymusowy jest uprawniony do dokonywania czynności zwykłego zarządu nad przedsiębiorstwem, w tym do wniesienia odwołania od decyzji wydanej w trybie Ordynacji podatkowej. Uzasadniając skargę pełnomocnik powołał się na art. 7524 §1 K.p.c., zgodnie z którym zarząd przymusowy ustanowiony nad przedsiębiorstwem wykonuje się według przepisów o zarządzie w toku egzekucji z nieruchomości, a więc zgodnie z art. 931-941 K.p.c. i podkreślił, że zarząd przymusowy polega na odebraniu dłużnikowi zarządu nad przedsiębiorstwem i oddaniu go zarządcy. Zarządca jest uprawniony do samodzielnego podejmowania czynności zwykłego zarządu, a zatem administrowania przedsiębiorstwem. Natomiast wspólnicy lub organy osób prawnych są uprawnieni do prowadzenia spraw przedsiębiorcy tylko w takim zakresie, w jakim nie dotyczy to zarządu przedsiębiorstwem. W szczególności zarządca przymusowy nie przejmuje uprawnień typowo korporacyjnych w zakresie zwoływania zgromadzeń wspólników, czy walnych zgromadzeń, umożliwienia wspólnikom wykonywania prawa kontroli. Skoro, stosownie do art. 935 § 1 K.p.c. zarządca zajętej nieruchomości jest obowiązany wykonywać czynności potrzebne do prowadzenia prawidłowej gospodarki, to jest: pobierać zamiast dłużnika wszelkie pożytki z nieruchomości, spieniężać je w granicach zwykłego zarządu oraz prowadzić sprawy, które przy wykonywaniu takiego zarządu okażą się potrzebne, to za takie sprawy należy uznać przyjmowanie należności, spłatę zobowiązań, w tym również publicznoprawnych, pokrywanie kosztów funkcjonowania przedsiębiorstwa i inne. Decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2015r. organ podatkowy orzekł o zabezpieczeniu na majątku "A" sp. z o. o. zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za luty 2013r. przed wydaniem decyzji określającej wysokość tego zobowiązania. Pełnomocnik zauważył przy tym, iż samo ustanowienie przez sąd powszechny zarządu przymusowego nad majątkiem przedsiębiorstwa podatnika dało organom podatkowym gwarancję, że majątek tego podatnika nie zostanie w żadnym razie uszczuplony – orzeczenie o zabezpieczeniu na majątku dłużnika nie powinno być więc w ogóle wydane. Wobec treści prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego z dnia [...] października 2014r., z którego jednoznacznie wynika, że Zarządca jest jedynym podmiotem reprezentującym przedsiębiorstwo "A" sp. z o.o. we wszelkich sprawach związanych ze zwykłym zarządem tego przedsiębiorstwa, co oznacza, że jest on zobowiązany do zabezpieczenia (nieuszczuplania) tego majątku w okresie obowiązywanie powyższego postanowienia i reprezentowania przedsiębiorstwa "A" sp. z o.o. we wszelkich procesach toczących się przed sądami powszechnymi jak i we wszelkich innych postępowaniach toczących się przed organami administracji publicznej, w których Spółka występuje jako strona – organ nie jest uprawniony negować w tym znaczeniu roli i uprawnień Zarządcy. W tym względzie autor skargi powołał się na orzecznictwo sądowe oraz zwrócił uwagę na podobny status w postępowaniach sądowych i administracyjnych zarządcy masy upadłości i syndyka, którzy mają prawo i obowiązek uczestniczenia w charakterze strony w procesach wynikających z zarządu majątkiem dłużnika. W świetle art. 133 Ordynacji podatkowej, zdaniem autora skargi, w sprawach związanych z zarządem przedsiębiorstwem - a taki właśnie charakter ma przedmiotowa sprawa - zarząd Spółki nie ma prawa reprezentacji. W związku z powyższym organ błędnie zastosował przepis art. 228 §1 pkt 1 w związku z art. 133 §1 Ordynacji podatkowej i stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez Zarządcę Przymusowego. Tym samym bezpodstawnie zignorował fakt ustanowienia i działania Zarządcy Przymusowego jako jedynego reprezentanta spółki prawa handlowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego przez Zarządcę Przymusowego (reprezentowaną przez pełnomocnika), od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2015r., w sprawie orzeczenia o zabezpieczeniu na majątku "A" Sp. z o. o. zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za luty 2013r. Zdaniem organu przyczyną stwierdzenia niedopuszczalności odwołania było przyjęcie, że A. C. jako Zarządca Przymusowy nie posiadała legitymacji do reprezentowania Spółki. Z kolei zdaniem strony skarżącej zarządca, podobnie jak syndyk, ma prawo i obowiązek uczestniczenia w charakterze strony w procesach wynikających z zarządu majątkiem dłużnika. Rozstrzygając zaistniały pomiędzy stronami spór wskazać należy, że podstawą materialnoprawną zaskarżonego postanowienia jest przepis art. 228 §1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015r., poz. 613 ze zm.), dalej: "O.p.", stosownie do którego organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia niedopuszczalność odwołania. W literaturze przedmiotu wskazuje się, iż niedopuszczalność odwołania może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym (a na jedną z nich powołuje się w sprawie organ) zachodzą wówczas, gdy odwołanie wniesione zostanie przez osobę niebędącą stroną postępowania podatkowego. Z niekwestionowanych przez strony ustaleń organu wynika, że postanowieniem z dnia [...] października 2014r. Sąd Okręgowy IX Wydział Gospodarczy sygn. [...] udzielił zabezpieczenia przez ustanowienie zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem "A" Sp. z o. o., wyznaczając zarządcę przymusowego w osobie A. C. Niesporne jest także i to, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2015r. o zabezpieczeniu na majątku Spółki "A" zobowiązania podatkowego w podatku w podatku od towarów i usług za luty 2013r. jako stronę postępowania wskazała Spółkę "A". Konsekwencją wydania przez Sąd Okręgowy powołanego wyżej postanowienia z dnia [...] października 2014r. była utrata przez Spółkę prawa zarządu nad przedsiębiorstwem i – tym samym - utrata przez nią legitymacji do występowania w charakterze strony w postępowaniach dotyczących przedsiębiorstwa. Skoro więc zarządca z momentem jego wyznaczenia działa w imieniu własnym, ale na rzecz podmiotu, nad majątkiem którego sprawuje zarząd, to stroną postępowania podatkowego od daty uprawomocnienia się postanowienia o wyznaczeniu zarządcy winien być Zarządca, a nie Spółka jako podmiot pozbawiony legitymacji do występowania w charakterze strony. Sam zresztą organ argumentuje w treści skarżonego postanowienia, że ustanowienie zarządu przymusowego nie oznacza, że obowiązany traci prawo podmiotowe do składników majątkowych objętych zarządem, zostaje jednak natomiast pozbawiony prawa zarządzania tymi składnikami, które to prawo od tego momentu przysługuje zarządcy. Błędnie jednak organ wyprowadza z powyższego wniosek, że dotychczasowe organy spółki nadal są uprawnione do prowadzenia spraw i reprezentacji przedsiębiorcy, gdyż przyjęcie takiego stanowiska byłoby sprzeczne z celem wprowadzenia instytucji zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem spółki. Odwołując się do treści art. 7524 §1 K.p.c., z którego wynika, że zarząd przymusowy ustanowiony nad przedsiębiorstwem (...), z czym mamy do czynienie w sprawie, wykonuje się według przepisów o zarządzie w toku egzekucji z nieruchomości, zauważyć należy, iż oznacza to odesłanie do przepisów zawartych w art. 931-939 K.p.c. Z kolei art. 935 §1 K.p.c. stanowi, iż zarządca zajętej nieruchomości obowiązany jest wykonywać czynności potrzebne do prowadzenia prawidłowej gospodarki. Ma on prawo pobierać zamiast dłużnika wszelkie pożytki z nieruchomości, spieniężać je w granicach zwykłego zarządu oraz prowadzić sprawy, które przy wykonywaniu takiego zarządu okażą się potrzebne. W sprawach wynikających z zarządu nieruchomością zarządca może pozywać i być pozywany. Analogiczne rozwiązanie, w odniesieniu do zarządcy zajętej nieruchomości, zawiera art. 110i §1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (aktualnie: Dz.U. z 2016r. poz. 599). Zgodnie z jego treścią zarządca zajętej nieruchomości jest obowiązany wykonywać czynności potrzebne do prowadzenia prawidłowej gospodarki. Ma on prawo pobierać zamiast zobowiązanego wszelkie pożytki z nieruchomości, rozporządzać nimi w granicach zwykłego zarządu oraz prowadzić sprawy, które przy wykonywaniu takiego zarządu okażą się potrzebne. W sprawach wynikających z zarządu nieruchomością zarządca może pozywać i być pozywany. Na tle regulacji zawartej w art. 935 §1 K.p.c. w piśmiennictwie sformułowany został pogląd, iż zarządca przymusowy, ustanowiony w trybie art. 7524 §1 posiada legitymację formalną w sprawach z udziałem spółki (por. A. Jakubecki, J. Bodio, T. Demendecki, O. Marcewicz, P. Telenga, M.P. Wójcik, Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego, Lex 2016, teza 8). Wskazuje się także, iż zgodnie z art. 935 §1 in fine w sprawach wynikających z zarządu nieruchomością zarządca może pozywać i być pozywany (por. T. Ereciński, H. Pietrzkowski, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, LexixNesix 2012, wersja elektroniczna Lex, kom. do art. 935, teza 5). Przepis przyznaje zatem zarządcy nieruchomości pozycję strony. Konstrukcja taka w prawie procesowym określana jest jako zastępstwo procesowe pośrednie bezwzględne. Zarządca jest podmiotem podstawionym zamiast dłużnika. Zarządca jako zastępca pośredni uczestniczy w postępowaniu w imieniu własnym, ale na rzecz dłużnika, a w interesie zarówno wierzyciela, jak i dłużnika (por. wyrok SN z 13 kwietnia 1966 r., II CR 24/66, LexPolonica nr 325436, PiP 1968, nr 2, s. 332 i n.). W procesie toczącym się z udziałem zarządcy nieruchomości orzeczenie powinno wskazywać zarządcę jako stronę. Po ustaniu zarządu dłużnik wstępuje zamiast zarządcy do toczących się postępowań. Tytuły egzekucyjne uzyskane przeciwko zarządcy przed zakończeniem zarządu, po jego zakończeniu będą wykonywane w stosunku do dłużnika (tak J. Korzonek, Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne, s. 1202). Analizując status zarządcy przymusowego zwrócić należy również uwagę na treść art. 7525 K.p.c., zgodnie z którym czynności prawne obowiązanego dotyczące majątku objętego zarządem przymusowym podjęte po ustanowieniu zarządu są nieważne. Ustanowienie zarządu przymusowego ma bowiem na celu udzielenie efektywnego zabezpieczenia nie tylko poprzez odjęcie danemu podmiotowi prawa do zarządzania swoim tym przedsiębiorstwem, lecz także poprzez zakaz dokonywania przez ten podmiot czynności prawnych dotyczących majątku objętego zarządem przymusowym. W powołanym wyżej kontekście jako nietrafne należy zatem ocenić wywody organu podatkowego, kiedy twierdzi on o braku legitymacji procesowej zarządcy z uwagi na brak interesu prawnego (o którym mowa w art. 133 § 1 O.p.), rozumianego jako bezpośredni związek pomiędzy sytuacją prawną tego podmiotu, a normą prawa materialnego, i że w związku z tym nadal właściwym do prowadzenia spraw i reprezentowania Spółki "A" jest Zarząd tej Spółki. W ocenie Sądu Zarządca Przymusowy wystąpi w przedmiotowym postępowaniu jako strona, ale tylko w znaczeniu formalnym. W znaczeniu materialnym, podmiotem, na rzecz której działa Zarządca, i którego interes prawny realizował on będzie w postępowaniu przed organem podatkowym jest Spółka "A". Jednocześnie wskazać należy, iż Zarządca Przymusowy ustanowiony został postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia [...] października 2014r. Nie można zatem przyjąć, iż po ustanowieniu zarządu w odniesieniu do majątku Spółki "A", na którym ustanowiono zarząd przymusowy, mogą być skuteczne czynności podejmowane przez organy tej Spółki w zakresie, w jakim należy to do Zarządcy. Przedstawione wyżej stanowisko Sądu uwzględni Dyrektor Izby Skarbowej rozpoznając odwołanie A. C. - Zarządcy Przymusowego od decyzji z dnia [...] Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło