I SA/Ol 290/16
WyrokWSA w Olsztynie2016-06-08
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Wiesława Pierechod, Renata Kantecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy słusznie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej z powodu nieuprawdopodobnienia braku winy strony w uchybieniu terminowi?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy. Doręczenie decyzji na adres wskazany przez stronę było skuteczne, a brak przekazania decyzji pełnomocnikowi wynikał z winy strony. W konsekwencji decyzja stała się ostateczna i skarga została oddalona.Stan faktyczny
Spółka A otrzymała decyzję Wójta Gminy określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok, doręczoną na adres wskazany przez spółkę. Spółka nie złożyła odwołania w terminie, a następnie wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, tłumacząc, że decyzja nie została przekazana jej pełnomocnikowi. Organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu, wskazując na prawidłowość doręczenia i brak wykazania braku winy przez spółkę. Spółka zaskarżyła to postanowienie do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Pierechod Sędzia WSA Renata Kantecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 czerwca 2016 r., w trybie uproszczonym, sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 10 lipca 2014r. nr "[...]" wydanej przez Wójta Gminy "[...]" w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010r..
Jak wynika z akt sprawy Wójt Gminy "[...]" (dalej również Wójt, organ I instancji) ww. decyzję z dnia 10 lipca 2014r. doręczył A. S.A. w "[...]" (dalej Spółka, strona, podatnik, skarżąca) w dniu 18 lipca 2014r. przesyłając rozstrzygnięcie za pośrednictwem operatora pocztowego na dwa adresy: Spółki w "[...]" oraz Oddziału "[...]" w "[...]".
W dniu 14 listopada 2014r. do organu I instancji wpłynął wniosek pełnomocnika Spółki radcy prawnego M. Ł., o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wraz z odwołaniem. We wniosku podano, że w sprawie ustanowiona została pełnomocnik radca prawny H. M. na etapie postępowania podatkowego, co wynika z akt sprawy organu I instancji - karty 136-139. Strona natomiast po otrzymaniu decyzji, będąc przekonana o odrębnym przesłaniu decyzji pełnomocnikowi, nie przekazała jej pełnomocnikowi, co miało wpływ na uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Powołano się na orzeczenia sądów dotyczące skutków doręczenia decyzji stronie a nie pełnomocnikowi i podniesiono, że doszło do naruszenia zasady czynnego udziału stron w postępowaniu.
Następnie ww. postanowieniem z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej Kolegium, SKO, organ odwoławczy, organ II instancji) odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Jako podstawę prawną wskazało art. 163 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2015r. poz. 613), dalej O.p..
Kolegium powołało w uzasadnieniu postanowienia na art. 228 § 1 pkt 2 i art. 162 O.p., jak też orzecznictwo i poglądy doktryny. Organ podał, że pismem z dnia 7 lipca 2010r. Spółka poinformowała organ podatkowy I instancji, aby korespondencję kierować na adres A. S.A. Oddział "[...]" w "[...]". Na taki adres została wysłana również decyzja będąca przedmiotem odwołania. Obecny pełnomocnik powołał się na udzielone mu pełnomocnictwo dopiero w dniu 7 listopada 2014r., kiedy zapoznawał się z aktami sprawy. W tej sytuacji decyzja została doręczona prawidłowo na adres wskazany przez Spółkę i to ona ponosi winę za nieprzekazanie decyzji ustanowionemu już pełnomocnikowi, co w konsekwencji doprowadziło do wniesienia odwołania po upływie terminu przewidzianego na dokonanie tej czynności. W ten sposób nie została spełniona podstawowa przesłanka pozytywna do przywrócenia uchybionego terminu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka, reprezentowana przez radcę prawnego M. Ł., wniosła o usunięcie z obiegu prawnego zaskarżonego postanowienia z uwagi na brak ustosunkowania się organu podatkowego II instancji do treści wniosku i wszechstronne zebranie materiału dowodowego w sprawie, czym naruszono art. 187 O.p., jak też o zasądzenie od organu podatkowego II instancji kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Autor skargi podniósł, że wcześniejsze odwołanie zostało podpisane przez ówczesnego pełnomocnika Spółki radcę prawnego H.M., jednakże w aktach sprawy brak było pełnomocnictwa oraz odpisu KRS-u. Organy nie zażądały jednak uzupełnienia odwołania o pełnomocnictwo. Wójt nie zażądał od strony uzupełnienia odwołania o brakujące dokumenty mocujące pełnomocnika do podpisania odwołania. Także Kolegium, w razie niezauważenia tego uchybienia przez Wójta, nie zażądało wykazania przez pełnomocnika strony dokumentu upoważniającego do występowania w sprawie. Dodatkowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie kontrolujący wymogi formalne także nie dopatrzył się uchybienia w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 95/12, gdzie występowało dwóch pełnomocników na różnych etapach.
Natomiast SKO nie zajęło stanowiska w tym zakresie. Nie uznało, że wobec braku w aktach sprawy pełnomocnictwa i odpisu KRS-u z niewiadomych przyczyn, powinno się wyjaśnić bądź przyjąć za stroną, że tę wątpliwość z racji zagubienia - najprawdopodobniej przez organ podatkowy I instancji - dokumentu umocowania radcy prawnego H.M. z O. skierowało decyzję na adres strony zamiast na adres pełnomocnika z O.. W skardze zwrócono uwagę na zmiany organizacyjne podatnika i niemożność przedłożenia kopii pełnomocnictwa wobec zlikwidowania Oddziału "[...]" w "[...]", likwidacji stanowiska pracy radcy prawnego H.M., oraz rozproszenia dokumentów po licznych archiwach. Podniesiono, że była możliwość przesłuchania w charakterze świadków pracowników organu I instancji oraz mec. H.M., czego organy jednak zaniechały.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o jej oddalenie. Podało, że pełnomocnik strony pominął fakt, że to sama strona przesłała do organu I instancji pismo, w którym wystąpiła o doręczanie korespondencji na jej adres w "[...]". Wystąpienie to było respektowane przez organ podatkowy. Najprawdopodobniej przyczyną opisanego wystąpienia były zmiany organizacyjne podatnika wymienione w skardze. Doręczenie decyzji na wskazany adres było skuteczne, a jej nieprzekazanie pełnomocnikowi w terminie uzasadniało odmowę przywrócenia terminu wobec niespełnienia przesłanek z art. 162 Ordynacji podatkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. – obecnie t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 718), zwanej dalej: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie. Natomiast stosownie do zapisu art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014r. poz. 1647 ze zm.), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować jego uchyleniem przez Sąd [art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.]. Ponadto wskazać należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest ocena zasadności stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego w zakresie uznania, że skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania od ww. decyzji z dnia 10 lipca 2014r. Wójta w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010r..
Na podstawie art. 162 § 1 ww. ustawy Ordynacja podatkowa (w skrócie O.p.) w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (§ 2). Przepisy § 1-3 stosuje się do terminów procesowych (§ 4).
Z przedstawionych Sądowi akt sprawy wynika, że pismem z dnia 7 lipca 2010r. Spółka poinformowała organ podatkowy I instancji o zmianie adresu korespondencyjnego. Wolą strony było, aby korespondencję kierować na adres Oddziału "[...]" w "[...]" (k. 146 akt podatkowych). Na ten właśnie adres Wójt przesłał ww. decyzję z dnia 10 lipca 2014r.. W tej sytuacji zasadna jest ocena organu, że doręczenie decyzji na wskazany adres Spółki było skuteczne.
Natomiast akta sprawy nie zawierają pełnomocnictwa radcy prawnego H.M.. Nie wiadomo zatem jakie inne dyspozycje, mające wpływ na doręczanie przesyłek podatnika, mogłoby zawierać takie pełnomocnictwo.
W tym miejscu należy odnotować, że nie doszło do naruszenia powołanego w skardze art. 187 O.p.. Organ podatkowy wypełnił obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Natomiast strona, reprezentowana przez obecnego pełnomocnika, nie przedstawiła wraz z wnioskiem pełnomocnictwa wcześniejszego pełnomocnika, na co zwrócił już uwagę organ II instancji.
Na tej podstawie Sąd stwierdza, że nie obalono domniemania prawidłowości doręczenia decyzji na adres wskazany przez Spółkę, i wobec jej niezaskarżenia decyzja ta stała się ostateczna w administracyjnym toku postępowania.
Zarzucane w skardze braki w aktach podatkowych sprawy w zakresie umocowania r.pr. H.M. i odpisu KRS Spółki, których Kolegium miało nie wyjaśnić na obecnym etapie, nie niwelują zaniechania przy złożeniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, dołączenia pełnomocnictwa udzielonemu poprzedniemu radcy prawnemu. Jak bowiem słusznie podniósł organ odwoławczy, to na stronie, która uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, spoczywa obowiązek prezentacji dowodu w celu uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Powyższy wymóg nie został spełniony przez stronę.
Niemniej nie jest to kluczowa kwestia w rozpoznawanej sprawie. Spółka nie podważa obecnie, że dokonała wyboru adresu do doręczeń, co jednoznacznie wynika z ww. pisma podatnika z dnia 7 lipca 2010r.. Organ I instancji był związany oświadczeniem Spółki zawartym w tym piśmie.
Zatem nie można skutecznie zarzucać brak ustosunkowania się organu podatkowego II instancji do treści wniosku i niezebranie materiału dowodowego w sposób wszechstronny, jak to uczyniono w skardze. Przesłuchanie r.pr. H.M. w charakterze świadka nie może zastąpić samego dokumentu pełnomocnictwa, które mogłoby zawierać inne dyspozycje dla doręczeń.
Mając na względzie powyższe ustalenia i rozważania prawne należy uznać, że Organ zasadnie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wobec niespełnienia przesłanek z art. 162 Ordynacji podatkowej.
Na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło