VI SA/Wa 2345/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Jakub Linkowski po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. F. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie pokrycia kosztów transportu do miejsca leczenia w kraju oddala skargę w całości. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (w skrócie: "Prezes NFZ") postanowieniem z [...] lipca 2015 r., nr [...], wydanym na podstawie art. 42i ust. 9-12 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 581, z późn. zm.), dalej: "ustawa o świadczeniach", w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), dalej: "k.p.a.", po rozpatrzeniu zażalenia J. F. (dalej: "skarżąca" lub "Wnioskodawczyni") na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. z [...] maja 2015 r. w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie pokrycia kosztów transportu G. F. (dalej: "Pacjent") do miejsca leczenia w kraju utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Do wydania powyższego postanowienia doszło na podstawie następujących ustaleń: [...] sierpnia 2014 r. do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynął wniosek o pokrycie kosztów transportu sanitarnego Pacjenta z miejsca leczenia - Kliniki w K. w Niemczech - do dalszego leczenia w Polsce. Wobec braków formalnych Wnioskodawczyni została wezwana do uzupełnienia złożonej dokumentacji. W związku z nieuzupełnieniem braków formalnych wniosku w terminie został on pozostawiony pismem z [...] września 2014 r. bez rozpoznania. [...] marca 2015 r. do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ponownie wpłynął wniosek o pokrycie kosztów transportu Pacjenta. Wniosek ten został złożony na nieaktualnym druku, niezgodnym z załącznikiem nr 3 do rozporządzania Ministra Zdrowia z dnia 4 listopada 2014 r. w sprawie wydawania zgody na uzyskanie świadczeń opieki zdrowotnej poza granicami kraju oraz pokrycie kosztów transportu (Dz. U. z 2014 r., poz. 1551). Z dokumentacji załączonej do wniosku wynikało, że transport Pacjenta miał miejsce w dniach [...] września 2014 r. Pismem z [...] marca 2015 r. Wnioskodawczyni została poinformowana o brakach formalnych złożonego wniosku oraz o braku podstaw prawnych do finansowania dokonanego transportu.  [...] maja 2015 r. Wnioskodawczyni złożyła do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia kolejny wniosek o pokrycie kosztów transportu sanitarnego Pacjenta złożony na aktualnym wzorze. Postanowieniem z [...] maja 2015 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia odmówił wszczęcia postępowania w sprawie pokrycia kosztów transportu do miejsca leczenia w kraju. W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, że w obowiązującym stanie prawnym brak jest przepisów, które umożliwiałyby finansowanie kosztów transportu po jego dokonaniu. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Wnioskodawczyni pismem z [...] czerwca 2015 r. z zachowaniem terminu ustawowego złożyła zażalenie. Postanowieniem z [...] lipca 2015 r. Prezes NFZ utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił zasady wyrażania zgody na pokrycie kosztów transportu do miejsca dalszego leczenia w kraju. Prezes NFZ w ślad za organem I instancji odnotował, że jak wynikało ze znajdującej się w aktach sprawy umowy w zakresie transportu sanitarnego zawartej [...] sierpnia 2014 r. pomiędzy Wnioskodawczynią a firmą F. reprezentowaną przez M. K. oraz kopii karty informacyjnej wystawionej przez ten podmiot, transport Pacjenta odbył się w dniach [...] września 2014 r. Organ podniósł przy tym, że brak jest przepisu prawa, w oparciu o który mógłby on wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie żądania pokrycia kosztów transportu po jego wykonaniu, w związku z czym należało odmówić wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. Na wskazane postanowienie pismem z [...] sierpnia 2015 r. Wnioskodawczyni złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której podniosła, że początkowymi powodami odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kosztów transportu Pacjenta były braki w dokumentacji, a po doręczeniu pełnej dokumentacji powód odmowy wszczęcia postępowania uległ zmianie na wykonanie transportu przed złożeniem wniosku. Skarżąca podkreśliła przy tym, że gdyby pracownicy Narodowego Funduszu Zdrowia przekazali jej wcześniej, że nie uzyska zwrotu kosztów transportu w przypadku jego wykonania przed złożeniem wniosku, to wstrzymałaby się z transportem Pacjenta. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2014.1647 j.t.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. - Dz.U.2016.718 j.t.). Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem jego celowości czy słuszności. Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób uzasadniający jego uchylenie. Ustawa z dnia 10 października 2014 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r. poz. 1491), zwana dalej "ustawą zmieniającą" wprowadziła nowe regulacje w zakresie wydawania zgody na pokrycie kosztów transportu zawarte w art. 1 ust. 4 ustawy zmieniającej. Ustawodawca w art. 9 ust. 2 ustawy zmieniającej, przewidział przepisy przejściowe, zgodnie z którymi sprawy wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, o których mowa w art. 25 lub art. 26 u.ś.o.z., są prowadzone na podstawie przepisów w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 10 października 2014 r. Dlatego też sprawa, która została zamknięta w dniu [...] września 2014 roku, zgodnie z art. 64 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.", poprzez pozostawienie sprawy bez rozpatrzenia prowadzona była zgodnie z art. 25 ust. 3 pkt 2 u.ś.o.z. w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 10 października 2014 r., natomiast w sprawie, której dotyczy skarga miały zastosowanie przepisy art. 42i ust. 9-12 u.ś.o.z. Zgodnie z art. 42i ust. 9-12 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 581, z późn. zm.): 9. W przypadku gdy wnioskodawca przebywa w szpitalu na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA), korzystając ze świadczeń udzielanych na podstawie przepisów o koordynacji, dyrektor właściwego oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje, na wniosek podmiotu uprawnionego, w drodze decyzji administracyjnej, zgodę na pokrycie kosztów transportu do miejsca dalszego leczenia w kraju - najtańszym środkiem transportu możliwym do zastosowania w aktualnym stanie zdrowia wnioskodawcy, gdy przewidywane koszty dalszego leczenia za granicą przewyższają koszty transportu i leczenia w kraju. 10. Do wniosku, o którym mowa w ust. 9, przepisy ust. 8 stosuje się odpowiednio. 11. Do wniosku, o którym mowa w ust. 9, dołącza się: 1) dokumentację sporządzoną przez szpital, o którym mowa w ust. 9, zawierającą aktualne rozpoznanie kliniczne, opis aktualnego stanu zdrowia wnioskodawcy, określenie prawdopodobnego zakresu i czasu trwania dalszego leczenia oraz wskazanie środka transportu możliwego do zastosowania w aktualnym stanie zdrowia wnioskodawcy; 2) wstępny kosztorys dalszego leczenia sporządzony przez szpital, o którym mowa w ust. 9; 3) tłumaczenie na język polski dokumentów, o których mowa w pkt 1 i 2; tłumaczenie nie musi być sporządzone przez tłumacza przysięgłego. Z literalnego brzmienia przywołanego przepisu wynika, że roszczenie o pokrycie kosztów transport po jego wykonaniu tj. gdy wnioskodawca nie przebywa w szpitalu na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu nie mieści się w granicach spraw rozstrzyganych przez organy Narodowego Funduszu Zdrowia. Zgodnie z art. 61 a k.p.a. gdy żądanie strony, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Żądanie wydania decyzji administracyjnej musi zostać rozpatrzone m.in. pod kątem tego, czy w danym przypadku mamy do czynienia z indywidualną sprawą administracyjną. Słusznie zatem organ uznał, że brak podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania strony w trybie administracyjnym uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania w rozumieniu art. 61a § 1 k.p.a. Dodatkowo odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu braku poinformowania strony o konsekwencjach wykonania transportu przed uzyskaniem zgody na pokrycie kosztów transportu wskazać należy, że w piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r. stanowiącym wezwanie do uzupełnienia braków [...] Oddział Wojewódzki NFZ poinformował, że jako płatnik może pokryć koszty transportu medycznego do Polski, jeśli zostanie wydana przez Dyrektora Oddziału pozytywna decyzja dotycząca zgody na jego sfinansowanie. Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę, Sąd stanął na stanowisku, że organ wydając zaskarżone postanowienie nie dopuścił się naruszeń prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, ani uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.