VII SA/Wa 2472/15

WyrokWSA w Warszawie2016-08-10

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Joanna Gierak-Podsiadły, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uchylić decyzję ostateczną z naruszeniem prawa, jeśli od dnia jej doręczenia upłynęło pięć lat, a postępowanie zostało wznowione z urzędu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może uchylić decyzji ostatecznej z naruszeniem prawa, jeśli od dnia jej doręczenia upłynęło pięć lat, zgodnie z art. 146 § 1 k.p.a. Termin ten ma charakter materialnoprawny i jego upływ stanowi bezwzględną przeszkodę do merytorycznego orzekania w sprawie, nawet jeśli decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Zawieszenie postępowania nie wstrzymuje biegu tego terminu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa decyzji o pozwoleniu na budowę, ale odmawiającą jej uchylenia ze względu na upływ 5 lat od doręczenia. Decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana w 2007 r. i utrzymana w mocy decyzją Wojewody z 2007 r. W 2008 r. wszczęto z urzędu postępowanie wznowieniowe z uwagi na uchylenie decyzji o warunkach zabudowy. Postępowanie zostało zawieszone do czasu wydania ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Po wznowieniu postępowania w 2014 r., organy stwierdziły naruszenie prawa przy wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, ale odmówiły jej uchylenia z powodu upływu 5-letniego terminu z art. 146 § 1 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Maria Tarnowska, , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i odmowy jej uchylenia oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...]Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania [...]od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...] stwierdzającej po wznowieniu postępowania z urzędu, wydanie z naruszeniem prawa ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., znak: [...] i odmawiającej uchylenia wskazanej decyzji ze względu na upływ 5 lat od dnia jej doręczenia stronom (sprostowanej postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że decyzją z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...]Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...]Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami i garażem w parterze wraz z instalacjami zewnętrznymi: elektryczną, gazową, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej; wewnętrzną instalacją gazu oraz budową dróg wewnętrznych, chodnika i usunięciem kolizji z siecią energetyczną na działce nr ewid. [...] przy ul. [...]. Powyższa decyzja została utrzyma w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., znak: [...]. W dniu 31 października 2008 r. do organu wojewódzkiego wpłynął wniosek [...]o uchylenie decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2007 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. znak: [...] Wojewoda [...] wznowił z urzędu postępowanie zakończone ostateczną decyzją własną z dnia [...] października 2007 r. znak [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2007 r. w związku z wnioskiem skarżącej oraz w związku z prawomocnym wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia 24 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Sz 862/07, którym Sąd uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2007 r. ustalającą warunki zabudowy dla spornej inwestycji i zobowiązał organy do ponownego prawidłowego zakreślenia granic analizowanego obszaru, gdyż w minimalnym zakresie zanalizowano parametry przestrzenne i funkcjonalne, takie jak nieprzekraczalna linia i funkcje zabudowy, natomiast parametry przestrzenne, takie jak wysokość zabudowy, szerokość frontu i kształt dachu analizowano w większym od minimalnego obszarze. Ponadto w wyroku tym Sąd zobowiązał organy do szerszego omówienia istniejącej i planowanej funkcji zabudowy i zagospodarowania terenu, oraz należytego uzasadnienia ewentualnego dopuszczenia wyznaczenia innego niż średniego wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy. Z uwagi na fakt, iż brak było ostatecznej decyzji w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowiącej jednocześnie zagadnienie wstępne dla decyzji dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku wielorodzinnego, Wojewoda [...] w dniu [...] grudnia 2008 r. zawiesił wznowione postępowanie, do czasu wydania ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało podjęte dopiero w dniu 31 grudnia 2014 r., kiedy po długotrwałym postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla spornej inwestycji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 22 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Sz 40/14 oddalił skargę [...]na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] znak [...]z dnia [...] października 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2013 r. ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Następnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. znak [...] stwierdził wydanie z naruszeniem prawa ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...], znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...]Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami i garażem w parterze wraz z instalacjami zewnętrznymi oraz budową dróg wewnętrznych, chodnika i usunięciem kolizji z siecią energetyczną na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...] i odmówił jej uchylenia ze względu na upływ 5 lat od dnia jej doręczenia stronom. W uzasadnieniu decyzji organ wojewódzki wskazał, że w niniejszej sprawie ostatnie doręczenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. w przedmiocie utrzymania w mocy przez Wojewodę decyzji o pozwoleniu na budowę, nastąpiło w dniu [...] października 2007 r. Natomiast z dyspozycji art. 146 § 1 k.p.a. wynika, iż uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. W ocenie organu I instancji pięcioletni termin wskazany w powyższym przepisie upłynął [...] października 2012 r. Zatem z uwagi na upływ pięcioletniego okresu, w zaistniałej sytuacji organ stopnia wojewódzkiego traci możliwość do badania czy decyzja o pozwoleniu na budowę powinna, czy nie powinna zostać uchylona z przyczyn merytorycznych, może jedynie zgodnie z kompetencją przepisu art. 151 § 2 k.p.a. wydać decyzję stwierdzającą wydanie tej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchyla się tej decyzji. Organ wojewódzki powołując się na orzecznictwo wskazał, że upływ okresu przedawnienia określony w przepisie art. 146 § 1 k.p.a. oznacza bezwzględny zakaz merytorycznego orzekania w sprawie. Po upływie tego okresu, w sprawie rozpoznawanej w trybie wznowienia postępowania, organ administracji publicznej traci kompetencję nie tylko do uchylenia decyzji, ale i do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej wydanej w postępowaniu zwyczajnym, z powodu stwierdzenia przez organ administracji braku podstaw do jej uchylenia, gdyż jest to rozstrzygnięcie co do istoty sprawy. Uwzględnienie terminu pięciu lat jest bezwarunkowe - niezależne od okoliczności, które go spowodowały. Zdaniem Wojewody [...] decyzja Starosty [...] z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...], utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. znak [...], wydana została z naruszeniem art. 34 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, ze względu na wydanie rzeczonej decyzji o pozwoleniu na budowę, na podstawie decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2007 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu uchylonej wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia 24 kwietnia 2008 r. II SA/Sz 862/07. Jednakże ze względu na upływ pięcioletniego okresu przedawnienia określonego w art. 146 § 1 k.p.a., który upłynął w dniu [...] października 2012 r. uchylenie przedmiotowej decyzji jest niedopuszczalne. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła [...]wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i uchylenie decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...]o pozwoleniu na budowę. Skarżąca podniosła, że organ uczynił podstawą rozstrzygnięcia okoliczność, która była mu znana od momentu złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a mimo to zawiesił postępowanie do czasu uzyskania przez inwestora prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy. Zdaniem skarżącej to nie ona powinna ponosić konsekwencje tego, że procedury administracyjne trwają ponad 5 lat, a inwestor oraz organy administracji nie zastosowały się do wyroku WSA w Szczecinie z 24 kwietnia 2008 r. Ponadto skarżąca podniosła, że w niniejszej sprawie należało rozważyć zastosowanie art. 103 k.p.a. zgodnie z którym w sytuacji zawieszenia postepowania terminy określone w kodeksie postępowania administracyjnego nie biegną. Jednocześnie, w ocenie skarżącej, organ nie ocenił, czy w sprawie nie zaszła również wskazana przez skarżącą przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Skarżąca podniosła również, że organ nie dokonał prawidłowego określenia stron postępowania, bowiem skierował decyzję do nieżyjącej [...]. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak [...]utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie spełniona została przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., bowiem decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., znak: [...]została wydana w oparciu decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2007 r., utrzymującą w mocy Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2007 r., znak: [...]ustalającą warunki zabudowy, które to decyzje zostały uchylone prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 862/07. Jednocześnie organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z dyspozycją art. 146 § 1 k.p.a., uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że ostatnie doręczenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., znak: [...] nastąpiło w dniu [...] października 2007 r., a zatem pięcioletni termin, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a. upłynął z dniem [...] października 2012 r. Zatem z uwagi na upływ pięcioletniego terminu określonego w art. 146 § 1 k.p.a., brak jest podstaw do uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., znak: [...]. Organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo podniósł, że upływ określonych terminów, jako negatywnej przesłanki do uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji jest bezwarunkowy, tj. niezależny od okoliczności, które to spowodowały. Termin pięcioletni, chociaż zamieszczony w przepisie proceduralnym, ma charakter materialny, co oznacza, że jego upływ powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, choćby wydana została z naruszeniem prawa. Prowadzenie postępowania po upływie okresu przedawnienia określonego w art. 146 § 1 k.p.a. narusza zasadę trwałości decyzji administracyjnej, której podstawową funkcją jest stabilizacja stosunków prawnych. Jednocześnie odnosząc się do zarzutu skarżącej, dotyczącego naruszenia art. 146 § 1 raz art. 103 k.p.a., organ odwoławczy wyjaśnił, że bieg terminu z art. 146 § 1 k.p.a. nie może ulec przerwaniu, gdyż możliwości takiej nie przewidział ustawodawca. Zdaniem organu wprawdzie termin pięcioletni z art. 146 § 1 k.p.a. znajduje się w przepisie proceduralnym, to jednak ma charakter materialny, co oznacza, że jego upływ powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, chociaż wydana została z naruszeniem prawa. Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że niniejsze postępowanie zostało wznowione z urzędu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., zaś skarżąca w podaniu z dnia 17 listopada 2008 r. wskazała na art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., jako podstawę uzasadniającą wznowienie niniejszego postępowania. Pomimo, że w ocenie skarżącej w analizowanej sprawie wystąpiła również przesłanka z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., to jednak granice rozpoznania sprawy po wznowieniu postępowania wyznacza art. 149 § 2 k.p.a., a w analizowanej sprawie podstawą wznowienia postępowania jest przepis art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Ustosunkowując się do zarzutu skarżącej wskazującego na naruszenie art. 10 k.p.a., z uwagi na skierowanie skarżonej decyzji do zmarłej [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że organ wojewódzki nie miał wiedzy o śmierci [...], gdyż nie był informowany przez żadną ze stron postępowania o powyżej okoliczności, zaś na zwrotnych potwierdzeniach odbioru korespondencji kierowanej do zmarłej [...]widnieje informacja "zwrot nie podjęto w terminie". Podał ponadto, że w aktach sprawy znajduje się pismo Sądu Rejonowego w [...] I Wydział Cywilny z dnia [...] czerwca 2015 r., sygn. akt I Ns [...], z którego wynika, że spadkobiercą po zmarłej [...]jest jej córka - [...], która uczestniczy w niniejszym postępowaniu wznowieniowym oraz doręczono jej zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...]. Jednocześnie organ odwoławczy uznając za nieuzasadnione zarzuty odwołania dotyczące naruszenia art. 7, 8, 9 i 12 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Skargę na powyższą decyzję złożyła [...]wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: - art. 7, 8, 9 i 12 § 1 k.p.a. poprzez brak dokładnego i wnikliwego zbadania sprawy, w tym zaniechanie przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego i ustalenia stanu faktycznego, a w konsekwencji załatwienie sprawy w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli; - art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez brak zastosowania w niniejszej sprawie, pomimo iż badana w sprawie decyzja o pozwoleniu na budowę została oparta o dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, które to okazały się fałszywe; - art. 146 § 1 k.p.a. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie w niniejszej sprawie, w sytuacji, gdy z uwagi na dyspozycję art. 103 k.p.a. i zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie termin 5-łetni nie upłynął, a ponadto w sprawie zachodziła przesłanka uzasadniająca uchylenie decyzji również po upływie tego okresu; - art. 103 k.p.a. poprzez brak zastosowania w niniejszej sprawie i w konsekwencji dokonanie nieprawidłowego ustalenia co do upływu terminu wynikającego z art. 146 § 1 k.p.a., pomimo długotrwałego zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie spowodowanego oczekiwaniem na rozstrzygnięcie co do decyzji o warunkach zabudowy stanowiących podstawę decyzji o pozwoleniu na budowę. Poza zarzutami wskazanymi powyżej, skarżąca podniosła, że przedmiotowa decyzja została skierowana do osoby nieżyjącej - [...], co stanowi podstawę stwierdzenia nieważności decyzji, jak również powoduje naruszenie przez organ art. 10 k.p.a. Skarżąca raz jeszcze podniosła, że organ uczynił podstawą rozstrzygnięcia w sprawie okoliczność, która była mu znana od momentu złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W ocenie skarżącej powołane przez organ przepisy nie przewidziały, że procedury zmierzające do rozstrzygnięcia sprawy będą trwały tak długo. Gdyby bowiem w stosownym czasie organ wydał decyzję stwierdzając zaistnienie podstaw do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji, to sprawa pozwolenia na budowę znalazłaby swój właściwy finał dużo wcześniej. Ponadto zdaniem skarżącej wobec długotrwałego zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie nie można uznać za właściwe stwierdzenie, że upłynął już 5-letni okres uniemożliwiający uchylenie decyzji kwestionowanej w postępowaniu wznowieniowym. Jednocześnie skarżąca podniosła, że organ niesłusznie pominął przedstawione w sprawie stanowisko skarżącej i w sposób powierzchowny ocenił, czy w sprawie nie zaszła również przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Zdaniem skarżącej pierwotna decyzja o warunkach zabudowy została oparta o mapę zasadniczą miejscowości [...] zawierającą zafałszowane parametry zabudowy sąsiedniej, w tym własnych obiektów skarżącej. Ponadto w sporządzonej dla potrzeb pozwolenia na budowę symulacji zacienienia nie pokazano wszystkich otworów okiennych na działkach sąsiadujących z terenem inwestycji oraz nieprawidłowo wyprowadzono ramiona kątów 60 stopni z poszczególnych otworów okiennych, które ponadto były złej długości (za krótkie). Wobec powyższego, w ocenie skarżącej, jedynie upływ terminu 10-letniego od wydania decyzji mógłby być rozważany jako ewentualne ograniczenie dla uchylenia pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skargę należało oddalić. Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia [...] sierpnia 2015r. Główny Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015r. stwierdzającej, we wznowionym postępowaniu, wydanie z naruszeniem prawa ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...], znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...]Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami i garażem w parterze wraz z instalacjami zewnętrznymi oraz budową dróg wewnętrznych, chodnika i usunięciem kolizji z siecią energetyczną na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...] i odmawiającą jej uchylenia ze względu na upływ 5 lat od dnia jej doręczenia stronom. Na wstępie wyjaśnić należy, że celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości; ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej oraz w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a.). Decyzje wydane po wznowieniu postępowania dotyczą w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w trybie zwykłym (zob. uchwała NSA z dnia 2 grudnia 2002 r., sygn. akt OPS 11/02, ONSA 2003/3/86). Kodeks postępowania administracyjnego uzależnia możliwość wznowienia postępowania od wystąpienia w sprawie dwóch przesłanek pozytywnych oraz braku dwóch przesłanek negatywnych. Przesłankami pozytywnymi są rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną i wystąpienie jednej z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 i 145 a § 1 k.p.a. podstaw prawnych wznowienia postępowania administracyjnego. Przesłankami negatywnymi jest przesłanka terminu - art. 146 § 1 k.p.a. oraz przesłanka dotycząca tego, że treść rozstrzygnięcia sprawy w trybie wznowienia postępowania odpowiadałaby treści decyzji ostatecznej – art. 146 § 2 k.p.a. Tryb wznowienia postępowania uruchamiany jest w wyniku wydania postanowienia na podstawie art. 149 § 1 i 2 k.p.a. Ten akt procesowy otwiera drogę do dalszego postępowania, którego przedmiotem jest badanie rzeczywistego zaistnienia podstawy wznowienia jak i ocena skutków, jakie jej istnienie wywiera na rozstrzygnięcie sprawy. Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej należy zauważyć, iż w dniu 26 listopada 2008r. organ wydał postanowienie o wznowieniu na podstawie art. 149 § 1 kpa jako przesłankę wznowieniową wskazując art. 145 § 1 pkt 8 kpa ze względu na wyeliminowanie z obrotu prawnego wyrokiem WSA w Szczecinie z 24 kwietnia 2008r. ( II SA/Sz 862/07) decyzji SKO w [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy [...] z [...] maja 2007r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Z uwagi na brak ostatecznej decyzji w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowiącej jednocześnie zagadnienie wstępne dla decyzji dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku wielorodzinnego, Wojewoda [...] postanowieniem z [...] grudnia 2008 r. zawiesił wznowione postępowanie, do czasu wydania ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało podjęte dopiero w dniu 31 grudnia 2014 r., kiedy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 22 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Sz 40/14 oddalił skargę [...]na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2013 r. ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. W toczącym się postepowaniu wznowieniowym organ stwierdził wystąpienie przesłanki negatywnej jaką jest przesłanka terminu - art. 146 § 1 kpa. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 lutego 2010 r. (sygn. akt I OSK 561/09), treść art. 146 § 1 k.p.a. wskazuje w sposób jednoznaczny, że upływ określonych w nim terminów, jako negatywnej przesłanki do uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji, jest bezwarunkowy, tj. niezależny od okoliczności, które to spowodowały. Termin pięcioletni, chociaż zamieszczony w przepisie proceduralnym, ma charakter materialny, co oznacza, że jego upływ powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, choćby wydana została z naruszeniem prawa. Termin ten nie może być przywrócony, gdyż nie jest on terminem, do zachowania którego obowiązana jest strona, lecz jego adresatem jest organ i jednocześnie bieg terminu z art. 146 § 1 k.p.a. nie może ulec przerwaniu, gdyż możliwości takiej ustawodawca nie przewidział. Prowadzenie postępowania po upływie okresu przedawnienia określonego w art. 146 § 1 k.p.a. narusza zasadę trwałości decyzji administracyjnej. Upływ okresu przedawnienia oznaczonego w art. 146 § 1 k.p.a. oznacza bezwzględny zakaz merytorycznego orzekania w sprawie. Ostatnie doręczenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. w przedmiocie utrzymania w mocy przez Wojewodę decyzji o pozwoleniu na budowę, nastąpiło w dniu [...] października 2007 r. i od tej daty należy liczyć bieg terminu, a jego upływ uniemożliwia uchylenie decyzji dotychczasowej. Skutek taki wprost przewiduje art. 146 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, skoro także w przypadku zaistnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 tego Kodeksu, przewiduje przeszkodę w postaci upływu czasu od daty doręczenia lub ogłoszenia decyzji. W ocenie Sądu nie doszło także do naruszenia art. 103 w zw. z art. 146 § 1 k.p.a. Ustawodawca wprawdzie w art. 103 k.p.a. zawarł stwierdzenie, że zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie, ale nie rozciągnął tego unormowania na wszystkie terminy zamieszczone w tej ustawie. W szczególności przepis art. 103 k.p.a. nie ma zastosowania do terminów o charakterze materialnoprawnym, które zostały przewidziane w art. 146 § 1, czy art. 156 § 2 tej ustawy. Nie może bowiem ulegać wątpliwości, że zawieszenie postępowania administracyjnego pociąga za sobą wstrzymanie biegu jedynie terminów procesowych regulujących przebieg postępowania administracyjnego, do których należy zaliczyć terminy dokonania czynności przez organy administracyjne oraz strony postępowania. Odnosząc się do zarzutu skargi naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez brak zastosowania w niniejszej sprawie, pomimo iż badana w sprawie decyzja o pozwoleniu na budowę została oparta o dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, które to okazały się fałszywe, należy wyjaśnić, iż postępowanie wznowieniowe toczyło się z urzędu w zakresie ograniczonym przyjętą podstawa wznowienia tj art 145 § 1 pkt 8 kpa. Na marginesie należy także podnieść, iż wykazanie zaistnienia pierwszej przesłanki, na którą wskazuje skarżąca w skardze, wznowienia postępowania objętej dziesięcioletnim terminem przedawnienia, musi zostać ustalona prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz B. Adamiak, J. Borkowski str. 626). W niniejszej sprawie taka okoliczność nie zaistniała. Sąd podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu decyzji, iż organ wojewódzki nie miał wiedzy o śmierci [...], zaś na zwrotnych potwierdzeniach odbioru korespondencji kierowanej [...]widnieje informacja "zwrot nie podjęto w terminie". Jednakże uchybienie to zostało konwalidowane , bowiem udział w niniejszym postępowaniu bierze jej córka - [...], która jak wynika z pisma Sądu Rejonowego w [...] I Wydział Cywilny z dnia [...] czerwca 2015 r., sygn. akt I Ns [...], jest spadkobiercą po zmarłej [...]. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło