IV KK 278/23

WyrokIzba Karna2023-11-21

Skład orzekający: Jarosław Matras, Marek Pietruszyński, Zbigniew Puszkarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie kary pozbawienia wolności poniżej ustawowego minimum, bez zastosowania nadzwyczajnego złagodzenia kary, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, skutkujące uchyleniem wyroku?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że orzeczenie kary pozbawienia wolności poniżej dolnego ustawowego progu, bez zastosowania nadzwyczajnego złagodzenia kary, stanowi rażącą obrazę przepisu prawa materialnego. W związku z tym, wyrok sądu odwoławczego w części dotyczącej orzeczonej kary został uchylony, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, uznając oskarżonego za winnego popełnienia przestępstwa z art. 190a § 1 k.k. i wymierzył mu karę 5 miesięcy pozbawienia wolności. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego, ponieważ ustawowe minimum kary za to przestępstwo wynosi 6 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu odwoławczego w części dotyczącej orzeczonej kary i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Białymstoku. Kasacja Prokuratora Rejonowego została oddalona.

Pełny tekst orzeczenia

IV KK 278/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marek Pietruszyński SSN Zbigniew Puszkarski Protokolant Danuta Bratkrajc przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Roberta Tarsalewskiego w sprawie A.L. skazanego z art. 190 a § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 21 listopada 2023 r., kasacji wniesionych przez Prokuratora Rejonowego w Białymstoku i Prokuratora Generalnego na niekorzyść od wyroku Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 21 marca 2023 r., sygn. akt VIII Ka 770/22 zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 24 czerwca 2022 r., sygn. akt XIII K 1965/21, I. uchyla wyrok w zaskarżonej części, tj. pkt I.A wyroku sądu odwoławczego co do orzeczonej kary i sprawę w tym zakresie przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Białymstoku w postępowaniu odwoławczym; IV KK 278/23 2 II. oddala kasację Prokuratora Rejonowego w Białymstoku jako oczywiście bezzasadną, a wydatkami postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 21 marca 2023 r., sygn. akt VIII Ka 770/22, Sąd Okręgowy w Białymstoku zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 24 czerwca 2022 r., sygn. akt XIII K 1965/21, w ten sposób, że: „w pkt I. A. „w pkt 1.1 części dyspozytywnej oskarżonego A. L. uznaje za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w pkt I. aktu oskarżenia i za to, przyjmując że stanowi przestępstwo z art. 190a § 1 k.k. na podstawie art. 190a § 1 k.k. skazuje go i wymierza mu karę 5 (pięciu) miesięcy pozbawienia wolności”. Wyrok ten zawiera także inne rozstrzygnięcia, które nie mają jednak znaczenia w kontekście wniesionej kasacji. Powyższy wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze, w zakresie pkt I.A, na niekorzyść oskarżonego A. L. zaskarżył Prokurator Generalny. Zarzucając wyrokowi „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przez Sąd II Instancji w orzeczeniu reformatoryjnym przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 190a § 1 k.k., polegające na orzeczeniu, wobec oskarżonego A. L. za popełnienie czynu z art. 190a § 1 k.k. kary 5 (pięciu) miesięcy pozbawienia wolności, podczas gdy występek ten zagrożony jest karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8”, skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania sądowi odwoławczemu. Kasacja została wniesiona w terminie z art. 524 § 3 k.p.k. Na rozprawie kasacyjnej kasację poparł prokurator Prokuratury Krajowej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna. Sąd odwoławczy dokonując zmiany wyroku we wskazanym punkcie (I.A.) wymierzył oskarżonemu za przestępstwo z art. 190 a § 1 k.k. karę 5 miesięcy pozbawienia wolności, podczas, gdy ustawowe minimum w sankcji określonej w art. 190a § 1 k.k. zostało ukształtowane na poziomie 6 miesięcy. Sankcja ta został ukształtowana w art. 13 pkt IV KK 278/23 3 2 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 568) i zaczęła obowiązywać od dnia 31 marca 2020 r. Zatem już w dacie popełnienia czynu z pkt I aktu oskarżenia (od 10 października 2021 r. do 12 listopada 2021 r.) czyn z art. 190a § 1 k.k. miał minimalne ustawowe zagrożenie na poziomie sześciu miesięcy pozbawienia wolności i takie samo zagrożenie miał w dacie orzekania przez sąd pierwszej , jak i drugiej instancji (przepis ten nie uległ zmianie do chwili obecnej). W tym układzie orzeczenie kary poniżej dolnego ustawowego progu, bez zastosowania nadzwyczajnego złagodzenia kary, stanowi o rażącej obrazie art. 190a § 1 k.k., co musiało skutkować uchyleniem wyroku w zakresie orzeczonej w tym punkcie wyroku sądu odwoławczego kary i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Białymstoku. Z tych powodów orzeczono jak w wyroku. [M.S.] [ał]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 190art. 190a § 1 KKart. 524 § 3 KPKart. 13§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy