I CSK 456/23

I CSK 456/23 POSTANOWIENIE 14 września 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Mariusz Załucki na posiedzeniu niejawnym 14 września 2023 r. w Warszawie w sprawie z wniosku J. H. z udziałem S. H., A. J., E. J., R. H., E. S. i M. P. o ustanowienie drogi koniecznej, na skutek skargi kasacyjnej J. H. od postanowienia Sądu Okręgowego w Kaliszu z 9 maja 2022 r., II Ca 1001/21, 1. odrzuca skargę kasacyjną; 2. oddala wniosek adw. W. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej jaka miała być udzielona wnioskodawczyni. UZASADNIENIE J. H. – wnioskodawczyni w postępowaniu o ustanowienie drogi koniecznej wywiodła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Kaliszu z 9 maja 2022 r., oddalającego jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w Kaliszu z 30 sierpnia 2021 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Zaskarżone postanowienie zostało doręczone wnioskodawczyni 13 maja 2022 r. (k. 280), natomiast wniosek o sporządzenie i doręczenie jego uzasadnienia I CSK 456/23 2 skarżąca złożyła osobiście 2 czerwca 2022 r. (k. 288), tj. po upływie ustawowego tygodniowego terminu z art. 357 § 21 k.p.c. Dla wnioskodawczyni został ustanowiony pełnomocnik z urzędu, który sporządził skargę kasacyjną. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego jeżeli w następstwie uwzględnienia złożonego przed upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wniosku o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, dochodzi do przerwania biegu terminu do złożenia skargi kasacyjnej, to termin ten rozpoczyna bieg na nowo od dnia doręczenia temu pełnomocnikowi przez sąd z urzędu orzeczenia z uzasadnieniem (zob. np. postanowienie SN z 12 września 2019 r., II CZ 42/19). W niniejszej sprawie ustanowiony pełnomocnik nie złożył wniosku o doręczenie mu postanowienia z uzasadnieniem, ani w ogóle odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem nie został mu doręczony, nie nastąpiło zatem ponowne otwarcie terminu. W konsekwencji skarga kasacyjna okazała się niedopuszczalna. Tylko bowiem wtedy, gdy strona zażądała w terminie tygodniowym od doręczenia jej orzeczenia wraz z jego uzasadnieniem, można mówić, że spełnione zostało wstępne wymaganie dla powstania możliwości wniesienia skargi kasacyjnej. Jeżeli strona z takim żądaniem nie wystąpiła, bądź też występując z nim przekroczyła siedmiodniowy termin do zgłoszenia żądania doręczenia orzeczenia wraz z uzasadnieniem, dwumiesięczny termin, przewidziany w art. 3985 § 1 k.p.c., w ogóle nie może rozpocząć biegu (zob. postanowienie SN z 9 kwietnia 2019 r., II PZ 7/19). Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną. Wobec braku stosownego wniosku nie rozstrzygał kwestii zasądzenia od wnioskodawczyni na rzecz uczestników kosztów postępowania. Odmówił zaś przyznania na rzecz pełnomocnika z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu. Skarga kasacyjna została wniesiona sprzecznie z zasadami profesjonalizmu, w związku z czym nie może być uznana za udzielenie pomocy prawnej, a zatem nie upoważnia pełnomocnika do skutecznego domagania I CSK 456/23 3 się przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej (zob. np. postanowienie SN z 20 września 2007 r., II CZ 69/07). AD [ms]