II CZ 23/06
PostanowienieIzba Cywilna2006-04-26
Skład orzekający: Helena Ciepła, Irena Gromska-Szuster, Hubert Wrzeszcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Szef Kancelarii Sejmu jest uprawniony do udzielenia pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania Skarbu Państwa w sprawie, w której dochodzone roszczenie wiąże się z gospodarowaniem mieniem Kancelarii Sejmu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że Szef Kancelarii Sejmu, jako organ jednostki organizacyjnej, jest uprawniony do reprezentowania Skarbu Państwa w sprawach związanych z gospodarowaniem mieniem Kancelarii Sejmu, a tym samym do udzielenia pełnomocnictwa procesowego. Stanowisko Sądu Apelacyjnego, że pełnomocnictwo powinno być udzielone przez Marszałka Sejmu, nie zasługuje na aprobatę, gdyż Sejm jako organ władzy ustawodawczej nie posiada majątku ani nie zarządza nim bezpośrednio.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił apelację Skarbu Państwa - Sejmu RP z powodu nieuzupełnienia braku formalnego w postaci nieprzedłożenia właściwego pełnomocnictwa. Sąd Apelacyjny uznał, że pełnomocnictwo powinno być udzielone przez Marszałka Sejmu. Skarb Państwa w zażaleniu argumentował, że pełnomocnictwo udzielone przez Szefa Kancelarii Sejmu jest właściwe. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego, pozostawiając Sądowi Apelacyjnemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 23/06 POSTANOWIENIE Dnia 26 kwietnia 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Helena Ciepła (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie z powództwa Zakładu Opieki Zdrowotnej […] przeciwko Narodowemu Funduszowi Ochrony Zdrowia oraz Skarbowi Państwa - Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 kwietnia 2006 r., zażalenia strony pozwanej - Skarbu Państwa Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt [...], uchyla zaskarżone postanowienie, pozostawiając Sądowi Apelacyjnemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.
2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 25 października 2005 r. odrzucił apelację pozwanego Skarbu Państwa - Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 29 października 2004 r. z uwagi na nie usunięcie w wyznaczonym terminie braku formalnego apelacj,i przez nie złożenie właściwego pełnomocnictwa. Zdaniem Sądu Apelacyjnego pełnomocnictwo procesowe do reprezentowania Skarbu Państwa-Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej powinno być udzielone przez Marszałka Sejmu, bowiem to Marszałek zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 2 Uchwały Sejmu RP z dnia 30 lipca 1992 r. zawierającej Regulamin Sejmu RP (M.P. z 2002 r. Nr 23, poz. 398 ze zm.) reprezentuje Sejm. Pozwany w zażaleniu na to postanowienie zarzucił, że pełnomocnictwo udzielone przez szefa Kancelarii Sejmu dołączone do odpowiedzi na pozew jest właściwe. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od powoda kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Według art. 67 § 2 k.p.c. zasadą jest, że gdy stroną jest Skarb Państwa, do podejmowania w jego imieniu czynności procesowych uprawniony jest odpowiedni organ tej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie (tzw. statio fisci) lub odpowiedni organ jednostki nadrzędnej. Zgodnie z treścią art. 89 § 1 k.p.c. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Wymóg ten ma charakter formalny i odnosi się do każdego rodzaju pełnomocnictwa. Ustawowy obowiązek przedłożenia pełnomocnictwa uzasadnia wniosek, że pełnomocnik dopiero po wylegitymowaniu się umocowaniem w danej sprawie może być uznany za osobę uprawnioną do dokonywania czynności procesowych w imieniu strony.
3 Radca prawny I.B. złożyła pełnomocnictwo do reprezentowania Skarbu Państwa – Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej udzielone przez szefa Kancelarii Sejmu. Stanowisko Sądu Apelacyjnego, że pełnomocnictwo powinno być udzielone przez Marszałka Sejmu nie zasługuje na aprobatę. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej jest organem władzy ustawodawczej działającym w obszarze prawa publicznego a nie prywatnego, zaś jego kompetencje i zasady działania określone są przez Konstytucję (art. 95 i n. Konstytucji RP). Organy władzy ustawodawczej nie zostały wyposażone w jakiekolwiek uprawnienia odnoszące się do majątku Skarbu Państwa. Sejm nie posiada własnego majątku, budżetu ani rachunków bankowych. Natomiast Kancelarie Sejmu i Senatu są państwowymi jednostkami organizacyjnymi. Im został powierzony zarząd majątkiem Skarbu Państwa przeznaczonym na funkcjonowanie władzy ustawodawczej. To Kancelarie posiadają nieodpłatnie w trwałym zarządzie nieruchomości potrzebne na realizację ich zadań statutowych (art. 60 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami Dz. U. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Ponadto zgodnie z treścią § 1 ust 1 Statutu Kancelarii Sejmu, Kancelaria ta jest urzędem służącym Sejmowi i jego organom w zakresie prawnym, organizacyjnym, doradczym, finansowym i technicznym. To Szef Kancelarii Sejmu zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zasadach wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa (Dz. U. Nr 106, poz. 493 ze zm.), reprezentuje Skarb Państwa w odniesieniu do powierzonego mienia i w zakresie zadań tych jednostek. W tej sytuacji należy przyjąć, że Szef Kancelarii Sejmu, jako organ tej jednostki, jest uprawniony do podejmowania czynności procesowych za Skarb Państwa w sprawach, w których dochodzone roszczenie wiąże się z gospodarowaniem mieniem tej Kancelarii, a więc również do udzielenia pełnomocnictwa procesowego. Z tych względów zaskarżone postanowienie uchylono (art. 386 § 1 w zw. z art. 397 § 2 i 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- III CZ 33/19 2019-10-04Czy radca prawny umocowany przez statio fisci Skarbu Państwa jest uprawniony do wniesienia zażalenia do Sądu Najwyższego w sprawie, w której zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przed Sądami powszechnymi nie jest obligato…
- III CZP 75/12 2012-11-28Czy prezes sądu okręgowego - jako organ statio fisci Skarbu Państwa - może udzielić skutecznie pełnomocnictwa procesowego sędziemu tego sądu do działania w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie art. 87 § 2 k.p.c.?
- V CZ 91/16 2017-01-24Czy radca prawny może reprezentować Skarb Państwa przed Sądem Najwyższym w sprawie o zasiedzenie, gdy wartość przedmiotu sprawy nie przekracza miliona złotych, a sprawa nie została przekazana przez Prokuratorię Generalną…
- III SPP 63/16 2016-12-05Czy Prezes Sądu Apelacyjnego jest uprawniony do reprezentowania Skarbu Państwa w postępowaniu ze skargi na przewlekłość postępowania sądowego przed Sądem Najwyższym?
- I CZ 77/13 2013-09-19Czy zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym w sprawie o wydanie nieruchomości, w której nie występuje istotne zagadnienie prawne ani potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości, może być wykonywa…
Powołane przepisy
art. 10 ust. 1art. 67 § 2 KPCart. 89 § 1 KPCart. 95art. 60art. 17art. 386 § 1art. 397 § 2§ 2§ 1§ 1 ust 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy