II DSG 9/21

Izba Dyscyplinarna2021-06-22

Skład orzekający: Jan Majchrowski, Konrad Wytrykowski, Paweł Zubert

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, wniesiona w postępowaniu dyscyplinarnym radców prawnych, która nie spełnia wymogów formalnych, może zostać uzupełniona w trybie art. 120 k.p.k. i podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, wniesiona w postępowaniu dyscyplinarnym radców prawnych, która nie spełnia wymogów formalnych, nie może zostać uzupełniona w trybie art. 120 k.p.k. i powinna zostać pozostawiona bez rozpoznania. Katalog podstaw wniesienia takiej skargi jest zamknięty i wynika z art. 539a § 3 k.p.k., a jej uzupełnienie w trybie art. 120 k.p.k. jest niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Obwiniony radca prawny wniósł skargę na orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych, zaskarżając je w punkcie drugim. Skarga początkowo nie zawierała wskazania podstaw jej wniesienia. Po wezwaniu do uzupełnienia braków, obwiniony wskazał podstawy prawne i zarzucił naruszenie przepisów k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę, która została przyjęta przez przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, mimo że nie spełniała ustawowych warunków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić skargę bez rozpoznania z uwagi na jej braki formalne, które nie mogły zostać uzupełnione.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II DSG 9/21 POSTANOWIENIE Dnia 22 czerwca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Majchrowski (przewodniczący) SSN Konrad Wytrykowski (sprawozdawca) SSN Paweł Zubert w sprawie radcy prawnego P. K. po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej na posiedzeniu w dniu 22 czerwca 2021 roku, skargi obwinionego radcy prawnego P. K. z dnia 2 września 2020 roku na punkt drugi orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych z dnia 2 lipca 2020 r., sygn. akt WO (…) na podstawie art. 539f k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 in fine k.p.k. i art. 531 § 1 k.p.k. postanawia: pozostawić skargę bez rozpoznania. UZASADNIENIE Orzeczeniem wydanym w dniu 2 lipca 2020 r., sygn. akt WO (…), Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych utrzymał w mocy punkt pierwszy orzeczenia Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych w S. z dnia 8 lipca 2019 roku, sygn. akt D/OSD (…), natomiast w pozostałym zakresie uchylił zaskarżone orzeczenie i sprawę przekazał Okręgowemu Sądowi Dyscyplinarnemu Okręgowej Izby Radców Prawnych w S. do ponownego rozpoznania (k. 505 akt o sygn. WO (…)). Odpis powyższego orzeczenia wraz z uzasadnieniem doręczony został obwinionemu r. pr. P. K. w dniu 26 sierpnia 2020 r. (k. 523 akt o sygn. WO (…)). 2 Następnie, pismem z dnia 2 września 2020 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), obwiniony wniósł skargę od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w W. z dnia 2 lipca 2020 r., sygn. akt WO (…), zaskarżając to orzeczenie w punkcie drugim. W treści skargi skarżący nie wskazał podstaw wniesienia skargi ani nie przedstawił okoliczności uzasadniających jej wniesienie (k. 521 akt o sygn. WO (…)). Zarządzeniem przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w W. z dnia 17 września 2020 r. na podstawie art. 539f w zw. z art. 539a § 3 oraz art. 120 k.p.k. w zw. z art. 741 ustawy o radcach prawnych obwiniony wezwany został do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez wskazanie podstaw wniesienia skargi i okoliczności ją uzasadniających – w ciągu 7 dni od dnia otrzymania odpisu zarządzenia, pod rygorem odmowy przyjęcia skargi (k. 527 akt o sygn. WO (…)). Odpis powyższego zarządzenia doręczony został obwinionemu w dniu 4 listopada 2020 r. (k. 529 akt o sygn. WO (…)). Pismem z dnia 12 listopada 2020 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), obwiniony uzupełnił braki formalne skargi. Wykonując zarządzenie z dnia 17 września 2020 r., wskazał, że podstawą wniesienia skargi jest art. 539a § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 741 ustawy o radcach prawnych. Podał, że na tej podstawie zaskarża orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w W. z dnia 2 lipca 2020 r., sygn. akt WO (…) w części, tj. w zakresie pkt 2 i 3 na swoją korzyść. Na podstawie art. 539a § 3 k.p.k. zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. poprzez uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy Okręgowemu Sądowi Dyscyplinarnemu Okręgowej Izby Radców Prawnych w S. do ponownego rozpoznania z pozostawieniem Okręgowemu Sądowi Dyscyplinarnemu OIRP w S. rozstrzygnięcia o kosztach postępowania odwoławczego przed Wyższym Sądem Dyscyplinarnym w kwocie 1.500 zł, w sytuacji istnienia podstaw do zmiany orzeczenia poprzez uniewinnienie obwinionego od zarzuconego mu czynu. Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wyższemu Sądowi 3 Dyscyplinarnemu Krajowej Izby Radców Prawnych w W. (k. 531-531v akt o sygn. WO (…)). Zarządzeniem przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w W. z dnia 14 stycznia 2021 roku przyjęto skargę obwinionego jako wniesioną w terminie i przez osobę uprawnioną (k. 530 akt o sygn. WO (…)). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy wywiedzioną w niniejszej sprawie skargę pozostawił bez rozpoznania. Przepisy Rozdziału 55a kodeksu postępowania karnego o skardze na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, znajdują odpowiednie zastosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym uregulowanym przepisami ustawy o radcach prawnych (art. 741 pkt 1 ustawy z 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych), zaś wniesioną w postępowaniu dyscyplinarnym skargę rozpoznaje Sąd Najwyższy (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2017 r., sygn. akt I KZP 9/17, OSNKW 2017, Nr 10, poz. 59), Zgodnie z przepisem art. 539b § 1 k.p.k., skargę wnosi się w terminie 7 dni od daty doręczenia wyroku z uzasadnieniem. Ten nadzwyczajny środek zaskarżenia musi odpowiadać ogólnym wymogom pisma procesowego, określonym w art. 119 § 1 k.p.k. a ponadto spełniać szczególne wymagania, wynikające ze stosowanego odpowiednio art. 526 § 1 k.p.k., nakładającego na składającego skargę obowiązek podania w niej, na czym polega uchybienie zarzucane wyrokowi sądu odwoławczego. Przedmiotem zarzutu skargi na wyrok sądu odwoławczego mogą być wyłącznie uchybienia stanowiące podstawy tej skargi precyzyjnie określone w art. 539a § 3 k.p.k. Przepis stosowanego odpowiednio art. 530 § 2 i 3 k.p.k. nakłada ponadto na prezesa sądu obowiązek dokonania kontroli spełnienia przez złożoną skargę warunków jej wniesienia. W sytuacji wniesienia skargi niespełniającej warunków nie istnieje możliwość uzupełnienia braków takiej skargi w trybie art. 120 k.p.k. i powinna ona 4 zostać pozostawiona bez rozpoznania (zob. Kodeks postępowania karnego. Komentarz. Tom II, red. D. Drajewicz, s. 403, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2020 r.). W niniejszej sprawie przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w W. przyjął do rozpoznania skargę, która nie spełniała ustawowych warunków formalnych. W skardze nie wskazano bowiem podstaw jej wniesienia. Należy w tym miejscu przywołać treść postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2018 r. (sygn. akt II KS 1/18, Legalis numer 1720892), zgodnie z którym katalog podstaw wniesienia skargi jest zamknięty a to z uwagi na posłużenie się w art. 539a § 3 k.p.k. zwrotem „wyłącznie”. Wobec tego skarga na wyrok sądu odwoławczego o charakterze kasatoryjnym, oparta na podstawach niewymienionych w art. 539a § 3 k.p.k., jest niedopuszczalna. W niniejszej sprawie przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych miał obowiązek odmówić przyjęcia skargi a nie wzywać obwinionego do uzupełnienia braków skargi. Takie postąpienie stoi bowiem wbrew zasadzie, że uzupełnienie skargi w trybie art. 120 k.p.k. nie jest dopuszczalne. W rezultacie wykonania przez obwinionego zarządzenia przewodniczącego doszło do przyjęcia niedopuszczalnej skargi. Mając powyższe na uwadze uznać należało, że przedmiotowa skarga niewskazująca podstaw jej wniesienia (o których mowa art. 539a § 3 k.p.k.), nie mogła zostać skutecznie uzupełniona i jest skargą niepodlegającą rozpoznaniu. W związku z tym, wobec zaistnienia przesłanek do odmowy jej przyjęcia przez przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w W., Sąd Najwyższy zobligowany był do pozostawienia bez rozpoznania wadliwie przyjętej skargi. Z powyższych względów, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 539f KPKart. 530 § 2art. 531 § 1 KPKart. 539fart. 539a § 3art. 120 KPKart. 741art. 539a § 1art. 539a § 3 KPKart. 437 § 2 KPKart. 741 pkt 1art. 539b § 1 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy