V KK 81/18
WyrokIzba Karna2019-03-07
Skład orzekający: Jarosław Matras, Dariusz Kala, Rafał Malarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd odwoławczy, utrzymując w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, naruszył przepisy postępowania karnego, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nienależyte odniesienie się do zarzutów apelacji obrońcy skazanego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że kasacja obrońcy skazanego była zasadna w zakresie zarzutów rażącego naruszenia przepisów art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. Stwierdzono, że uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego było ogólnikowe i schematyczne, nie odnosząc się konkretnie do zarzutów apelacji dotyczących sprzeczności w zeznaniach pokrzywdzonych oraz oceny dowodów. Brak szczegółowego ustosunkowania się do zarzutów apelacji pozbawił skazanego prawa do rzetelnego procesu odwoławczego.Stan faktyczny
Skazany R. K. został oskarżony o ułatwianie i czerpanie korzyści z prostytucji (art. 204 § 2 i 3 k.k.) oraz o czyny z art. 197 § 1 k.k. (gwałt). Sąd pierwszej instancji skazał go za oba rodzaje przestępstw, orzekając karę łączną. Sąd okręgowy utrzymał wyrok w mocy. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając m.in. rażące naruszenie przepisów postępowania karnego przez sąd odwoławczy, który miał nie odnieść się należycie do zarzutów apelacji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części, w jakiej utrzymano w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. w zakresie czynów przypisanych oskarżonemu w pkt III wyroku Sądu Rejonowego w K. (czyny z pkt II-IV aktu oskarżenia) i w tym zakresie sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w O. w postępowaniu odwoławczym. W pozostałym zakresie kasację oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KK 81/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Kala SSN Rafał Malarski Protokolant Patrycja Kotlarska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Roberta Tarsalewskiego, w sprawie R. K. skazanego z art. 204 § 2 kk, art. 204 § 3 kk i inne po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 7 marca 2019 r., kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 15 września 2017 r., sygn. akt VII Ka […], utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 9 lutego 2017 r., sygn. akt II K […], I. uchyla zaskarżony wyrok w części w jakiej utrzymano w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. w zakresie czynów przypisanych oskarżonemu w pkt III wyroku Sądu Rejonowego w K. (czyny z pkt II-IV aktu oskarżenia) i w tym zakresie sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w O. w postępowaniu odwoławczym;
2 II. w pozostałym zakresie kasację oddala jako oczywiście bezzasadną; III. zwalnia skazanego z wydatków postępowania kasacyjnego w części, w której kasację oddalono. UZASADNIENIE R. K. został oskarżony o to, że: „I. w okresie od maja 2012 r. do dnia 19 stycznia 2015 r. w K., działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu i w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, uczyniwszy sobie z popełnienia przestępstwa stale źródło dochodu, ułatwiał uprawianie prostytucji oraz czerpał korzyści majątkowe z uprawiania prostytucji przez A. W., X. X., M. S., M. K., S. A., A. M., M. S., E. B., S. G., K. K., A. W. i nieletnią S. B., lat 17, oraz kobiety o imieniu M., K., K., A., M., M., i inne nieustalone kobiety w ten sposób, że werbował kobiety, wynajmował i udostępniał im pomieszczenia, gdzie mieszkały i świadczyły za odpłatnością usługi seksualne, pobierając od każdej z nich połowę zarobionej kwoty, stanowiącej część zapłaty uzyskanej za świadczone przez nie usługi seksualne, zabezpieczając im ochronę oraz środki czystości, uzyskując w ten sposób korzyść majątkową w kwocie nie mniejszej niż 100.000 zł, to jest o przestępstwo z art. 204 § 2 k.k., art. 204 § 3 k.k. przy zast. art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k., II. przed wakacjami 2014 r. w K. w mieszkaniu przy ul. W. […], stosując przemoc poprzez przywiązanie rąk do łóżka i zatykanie ust, a następnie włożeniu kawałka szmaty, obezwładnienie w ten sposób pokrzywdzonej oraz uderzenie otwartą ręką w twarz, doprowadził S. B. wbrew jej woli do obcowania płciowego, poprzez odbycie kilkakrotne stosunku płciowego, to jest o przestępstwo z art. 197 § 1 k.k., III. w dniu 10 października 2014 r. w K. w mieszkaniu przy ul. W. […], stosując przemoc polegającą na przytrzymywaniu rąk, obezwładnieniu pokrzywdzonej ciężarem swojego ciała, doprowadził M. S. wbrew jej woli do obcowania płciowego, poprzez odbycie stosunku płciowego, to jest o przestępstwo z art. 197 § 1 k.k.
3 IV. na przełomie lutego i marca 2014 r. w K. w mieszkaniu przy ul. W. […], stosując przemoc polegającą na przytrzymywaniu rąk w okolicy nadgarstków, obezwładnieniu ciężarem swego ciała, doprowadził M. K. wbrew jej woli do obcowania płciowego, poprzez odbycie stosunku płciowego, to jest o przestępstwo z art. 197 § 1 k.k. Wyrokiem z dnia 9 lutego 2017 r., w sprawie II K […], Sąd Rejonowy w K. orzekł, co następuje: „I. uznaje oskarżonego R. K. za winnego popełnienia zarzucanego czynu opisanego w punkcie I części wstępnej wyroku stanowiącego występek z art. 204 § 2 k.k. i art. 204 § 3 k.k. przy zast. art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to, stosując art. 11 § 3 k.k., na podstawie art. 204 § 3 k.k. przy zast. art. 4 § 1 k.k. wymierza oskarżonemu R. K. karę 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności; II. na podstawie art. 45 § 1 k.k. orzeka wobec oskarżonego R. K. przepadek na rzecz Skarbu Państwa równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z popełnienia przestępstwa opisanego w puncie I części wstępnej wyroku w kwocie 100.000 zł (sto tysięcy złotych); III. uznaje oskarżonego R. K. za winnego popełnienia zarzucanych czynów opisanych w punktach od II do IV części wstępnej wyroku z tą zmianą, iż uznał, że czynów tych oskarżony dopuścił się w warunkach ciągu przestępstw z art. 91 § 1 k.k., to jest popełnienia czynów stanowiących występki z art. 197 § 1 k.k. przy zast. art. 91 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 197 § 1 k.k. przy zast. art. 4 § 1 k.k. wymierza oskarżonemu R. K. karę 3 (trzech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności; IV. na podstawie art. 91 § 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w miejsce orzeczonych w punktach I i III części dyspozytywnej wyroku jednostkowych kar pozbawiania wolności wymierza oskarżonemu R. K. karę łączną 4 (czterech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności; V. na podstawie art. 63 § 1 k.k. zalicza oskarżonemu R. K. na poczet orzeczonej w punkcie IV części dyspozytywnej wyroku kary łącznej pozbawienia wolności okres rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 19 stycznia 2015 r. do dnia 17 września 2015 r.”
4 Wyrok ten zawierał również orzeczenie o dowodach rzeczowych i kosztach procesu (pkt VI i VII). Apelację od tego wyroku zaskarżając go w części, tj. w pkt II - IV części dyspozytywnej wyroku wniósł obrońca oskarżonego. Wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, tj. art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i wskazał w trzech punktach (1-3), na czym naruszenie to polega, rozwijając swoją argumentację w uzasadnieniu apelacji, gdzie przytoczone zostały zeznania pokrzywdzonych i różnice w ich treści oraz inne okoliczności dowodowe, które podważać miały wiarygodność depozycji pokrzywdzonych czynami z pkt II -IV aktu oskarżenia (str. 6-16 ). W apelacji zostały postawiony także zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych (pkt II -V), które dotyczyły prawidłowości ustaleń faktycznych co do czynów z pkt II-IV aktu oskarżenia oraz ustalenia co korzyści majątkowej uzyskanej z przestępstwa z pkt I aktu oskarżenia (pkt II wyroku sądu pierwszej instancji), przy czym już sama konstrukcja stylistyczna tych zarzutów, jak i uzasadnienie apelacji w tym zakresie (por. str. 19-20) dowodzi, że zarzuty te miały charakter wtórny, albowiem u źródła wadliwych ustaleń faktycznych stała wadliwa ocena dowodów (naruszenia art. 7 k.p.k.). Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o zmianę wyroku w zakresie czynów z pkt II-IV z aktu oskarżenia poprzez uniewinnienie oskarżonego oraz zmianę wyroku w zakresie orzeczenia w pkt II wyroku poprzez zobowiązanie oskarżonego do zapłaty tytułem przepadku równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z popełnienia przestępstwa w pkt I wyroku w kwocie nie większej niż 50.000 zł. Wniosek ewentualny, to wniosek o uchylenie wyroku w zakresie rozstrzygnięcia w pkt II-V i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy w O. wyrokiem z dnia 15 września 2017 r. w sprawie VII Ka […], zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasację od tego wyroku wniósł obrońca skazanego. Zaskarżając wyrok w całości, zarzucił mu: ''rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1. art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k., które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, polegające na:
5 a) zaakceptowaniu w toku kontroli odwoławczej naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów przez Sąd I instancji, poprzez uznanie za dowiedzione w toku postępowania przed Sądem ad quo - na podstawie niewiarygodnych źródeł dowodowych, a także w oparciu o okoliczności nieudowodnione - okoliczności faktycznych, stanowiących podstawę ustalenia przez Sąd ad quo realizacji przez R. K. znamion zarzucanych mu czynów zabronionego, podczas, gdy dokonanie oceny dowodów na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenionych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, wskazuje wyraźnie, że nie jest możliwe w przedmiotowej sprawie, w oparciu o zalegające w aktach dowody, odtworzenie stanu faktycznego wskazującego na to, że R. K. stosując przemoc doprowadził pokrzywdzoną S. B., M. S. i M. K. do obcowania płciowego, b) wydaniu zaskarżonego wyroku z pominięciem całokształtu okoliczności ujawnionych w sprawie w toku postępowania dowodowego przed Sądem I instancji, czego następstwem było dokonanie oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób dowolny, wbrew zasadom prawidłowego rozumowania oraz wskazaniom wiedzy i doświadczenia życiowego, poprzez pominięcie jako podstaw rozstrzygnięcia ustaleń faktycznych wynikających z zeznań X. X., S. A., K. K., podczas, gdy wyciągnięcie prawidłowych wniosków z zeznań biegłego, dawało podstawę do jednoznacznie korzystnych dla oskarżonego ustaleń faktycznych, wskazujących na fakt, iż bądź to nie doszło do współżycia pomiędzy oskarżonym a pokrzywdzonymi, bądź też o ile taka sytuacja miała miejsce, to odbywało się to za zgodą w/w. co świadczy w konsekwencji o tym, iż w istocie gwałty nie miał miejsca, 2. art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 424 § 1 i 2 k.p.k., które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu w uzasadnieniu wyroku Sądu Okręgowego jego podstawy faktycznej i prawnej albowiem Sąd niezasadnie skoncentrował się na ocenie zarzutów apelacyjnych pod kątem ich formalnej prawidłowości i błędnie zakwestionował konstrukcję zarzutów zawierających normy generalne (art. 2. 4, 5 § 2, 7 kpk) w zbiegu z szczególnymi przepisami prawa karnego procesowego, których obrazy dopuścił się Sąd Rejonowy w K., pomijając przy tym zupełnie zarzuty i ich
6 uzasadnienie dotyczące rażącej obrazy przepisów prawa procesowego, a także precyzyjnie wskazane sprzeczności pomiędzy treścią materiału dowodowego, a dowolnymi ustaleniami Sądu meriti, 3. art 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, polegające na nienależytym odniesieniu się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutów przedstawionych w apelacji obrońcy oskarżonego poprzez: niedostateczne - w świetle sformułowanych w orzecznictwie standardów w zakresie treści uzasadnienia wyroku Sądu Odwoławczego - odniesienie się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do stawianych w apelacji zarzutów obrazy przepisów postępowania, mających wpływ na treść orzeczenia, polegających na (i dalej w tiretach wskazano zarzuty apelacji, łącznie z zarzutami błędu w ustaleniach faktycznych), konkludując: „podczas, gdy zgodnie z treścią przepisów art. 457 § 3 i art. 433 § 2 k.p.k. Sąd Odwoławczy jest zobowiązany do bezstronnego rozważenia wszystkich zarzutów oraz wniosków podniesionych w środku odwoławczym, czego konsekwencją w przypadku utrzymania zaskarżonego wyroku w mocy jest powinność szczegółowego wykazania w uzasadnieniu wyroku Sądu ad quem, z jakich powodów zarzuty apelacyjne uznał za niesłuszne, powiązana z obowiązkiem przedstawienia toku rozumowania tego Sądu prowadzącego do stanowiska wyrażonego w wydanym orzeczeniu uwzględniającego, zgodnie z treścią art. 4 k.p.k., wszystkie okoliczności podniesione w skardze apelacyjnej w sposób pozwalający na zrozumienie dlaczego Sąd Odwoławczy uznał poszczególne zarzuty w "realiach konkretnej sprawy za nietrafne,”. Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W pisemnej odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy w K. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezpodstawnej, wskazując w uzasadnieniu, że sąd II instancji szczegółowo odniósł się do zarzutów apelacji. Stanowiska tego nie poparł prokurator Prokuratury Krajowej w trakcie rozprawy kasacyjnej, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku z powodu rażącego naruszenia przepisów art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
7 Kasacja okazała się zasadna w zakresie zarzutów rażącego naruszenia przepisów art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. Wobec faktu, że w tym zakresie zarzuty kasacji skutkować musiały uchyleniem zaskarżonego wyroku, zbędnym było odnoszenie się do zarzutu w pkt 1 kasacji (art. 436 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k.). Na wstępie trzeba jednak poczynić dwie uwagi. Pierwsza dotyczy zakresu zaskarżenia wyroku sądu pierwszej oraz drugiej instancji. W zwyczajnym środku odwoławczym obrońca zaskarżył wyrok sądu pierwszej instancji tylko w zakresie rozstrzygnięć zawartych w pkt II- IV części dyspozytywnej wyroku, czyli czynów z pkt II do IV aktu oskarżenia (pkt III wyroku), orzeczenia o karze łącznej (pkt IV wyroku) oraz przepadku równowartości korzyści majątkowej (pkt II wyroku). Tym samym nie został zaskarżony wyrok w zakresie czynu z pkt I aktu oskarżenia w zakresie rozstrzygnięcia o winie i orzeczonej karze. Zgodnie z treścią art. 433 § 1 k.p.k., który miał zastosowanie w dacie kontroli odwoławczej, granice zaskarżenia oraz zarzuty wskazane w środku odwoławczym, przy uwzględnieniu m.in. art. 447 § 1-3 k.p.k., tworzyły zakres rozpoznania sprawy (co do kwestii intertemporalnych w zakresie art. 433 § 1 k.p.k. gdzie akt oskarżenia wniesiono przed dniem 1 lipca 2015 r. por. uchwałę składu 7 sędziów SN z dnia 29 listopada 2016 r., I KZP 10/16, w zakresie zmiany „zawartości” przepisu art. 36 pkt 2 ustawy z dnia 27 września 2013 r.). Zatem zakresem zaskarżenia co do czynu z pkt I aktu oskarżenia objęto li tylko przepadek równowartości korzyści z art. 45 § 1 k.k., to zarzuty w tym zakresie mogły dotyczyć tylko całości rozstrzygnięcia o przepadku (art. 447 § 3 k.p.k.). Skoro taki był zakres zaskarżenia, to nie był kwestionowany w apelacji opis czynu z pkt I aktu oskarżenia, a więc i ustalenia faktyczne co do uzyskanej przez oskarżonego kwoty korzyści majątkowej (nie mniej niż 100.000 zł). Wobec powyższego, skoro sąd odwoławczy nie miał pola do kontroli ustalonej w ramach czynu z pkt I korzyści majątkowej uzyskanej przez oskarżonego, to nie miał prawnej możliwości uwzględnienia zarzutu dotyczącego orzeczenia w pkt II wyroku sądu pierwszej instancji, a więc zmniejszenia do 50.000 zł kwoty orzeczonego przepadku równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z przestępstwa. Z tego też powodu zarzut kasacji oparty na treści art. 457 § 3 k.p.k. i art. 433 § 2 k.p.k., a odnoszący się do zarzutu apelacji skierowanego co do rozstrzygnięcia w pkt II wyroku sądu
8 pierwszej instancji, był w tym zakresie zupełnie chybiony i skutkował oddaleniem kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Uwaga druga dotyczy treści pisemnej odpowiedzi prokuratora na kasację. Analizując treść tego pisma wypada zauważyć, że osoba, która pismo to sporządziła, minęła się z prawdą twierdząc, iż w uzasadnieniu wyroku sądu II instancji znalazły się rozważania odnoszące się do zarzutów apelacji. Przypisywane Sądowi Okręgowemu w O. zdania, które zresztą zostały wytłuszczone (napisane je boldem), to w rzeczywistości fragmenty uzasadnienia Sądu Rejonowego w K. (!). Gdyby prokurator w sposób należyty przeanalizował uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego, to zapewne musiałby zmienić swoje stanowisko, jeśli miałoby ono być rzetelne. Takiej oceny dokonał prokurator Prokuratury Krajowej w toku rozprawy kasacyjnej, wskazując, że sporządzone uzasadnienie wyroku sądu II instancji to uzasadnienie, które poprzez swoją ogólnikowość i schematyzm, oparty na formalnym stanowisku, co do określonych przepisów prawa procesowego, w istocie niczego nie wyjaśniło skarżącemu i pasuje do każdej sprawy odwoławczej, co skutkowało pozbawieniem skarżącego prawa do rzetelnego procesu odwoławczego. Z taką oceną należy się w pełni zgodzić. Jak już podkreślono w części wstępnej uzasadnienia, w apelacji sformułowano szereg zarzutów, w tym zarzut naruszenia przepisu art. 7 k.p.k., który został precyzyjnie uzasadniony, z odwołaniem się do m.in. wewnętrznych nieścisłości w zeznaniach pokrzywdzonych czynami z pkt II-IV aktu oskarżenia. Tymczasem, w uzasadnieniu wyroku sądu II instancji poza ogólnikowymi stwierdzeniami, co do charakteru prawnego zarzutów błędu w ustaleniach faktycznych oraz naruszenia przepisów prawa procesowego, w tym art. 7 k.p.k., można znaleźć jedno zdanie poświęcone zeznaniom pokrzywdzonych. Na stronie 11 uzasadnienia stwierdzono bowiem: „Do takiej konkluzji prowadzą bowiem, zarówno wewnętrznie spójne i logiczne zeznania świadków – pokrzywdzonych S. B., M. S. i M. K., które sąd merytoryczny uzna za wiarygodne w całości, jak i zeznania pozostałych świadków, których ocena dokonana przez sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jest trafna i zasługuje na aprobatę”. W żadnym innym miejsc uzasadnienia nie ma żadnego konkretnego odniesienia się do zarzutów apelacji (!). Co więcej, to jedyne zdanie uzasadnienia nie stanowi żadnego ustosunkowania się do zarzutów apelacji,
9 albowiem te oparte były właśnie na tezie, z przywołaniem określonych fragmentów zeznań pokrzywdzonych, iż zeznania pokrzywdzonych w określonej części są sprzeczne, a więc niespójne wewnętrznie. W jedynym zdaniu odnoszącym się do konkretów, sąd odwoławczy odpowiedział skarżącemu na zarzuty dotyczące sprzeczności wewnętrzne zeznań, tym, że takiej sprzeczności nie ma (!). Oczywiście w praktyce sądowej, zwłaszcza sądów odwoławczych zdarzają się uzasadnienia różnej obszerności i „jakości”, w zakresie konkretnych zarzutów apelacji. Niejednokrotnie pomimo ogólnikowości rozważań sądu odwoławczego kasacja może zostać oddalona, a to z tej przyczyny, iż w apelacji stawiane są zarzuty dotyczące np. oceny materiału dowodowego, które były przedmiotem szczegółowych rozważań sądu pierwszej instancji, który dokonywał oceny materiału dowodowego, a apelujący swoje argumenty jedynie powtarza. Wówczas, postawienie takich zarzutów w apelacji, w aspekcie wnikliwych i odnoszących się do tych samych kwestii rozważań sądu pierwszej instancji, może spotkać się z ogólną aprobatą sądu II instancji w zakresie rozważań sądu I instancji oraz odesłaniem do tych właśnie argumentów, jako argumentów, które podziela sąd II instancji. Jeżeli jednak sąd pierwszej instancji deklarował, że zeznania pokrzywdzonych nie zawierają rozbieżności (por. str. 9 maszynopisu uzasadnienia), zaś skarżący w apelacji ocenę taką kwestionował i wskazywał na pewne, jego zdaniem, istotne różnice, to sąd odwoławczy nie mógł – bez rażącego naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. – odnieść się do zarzutów apelacji w taki sposób jak to uczynił na str. 11 uzasadnienia. Przecież to uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego daje podstawę do oceny, czy sąd ten dokonał kontroli odwoławczej w ramach obowiązku wynikającego z art. 433 § 2 k.p.k. Jak już wyżej wskazano, Sąd Okręgowy w O. sporządził w taki sposób uzasadnienie wyroku, że po pierwsze, może ono pasować do każdej sprawy odwoławczej, a po drugie, nie zawiera żadnej odpowiedzi konkretnej na zarzuty apelacji. Przyznać trzeba, że rzadko w praktyce orzeczniczej Sądu Najwyższego spotyka się takie uzasadnienia wyroku sądu II instancji, które zestawione z treścią apelacji prowadzi do wniosku, iż autor apelacji nie uzyskał żadnej odpowiedzi na swoje zarzuty. Rzeczą Sądu Najwyższego nie jest zastępowanie sądu odwoławczego i w ramach kontroli kasacyjnej, rozważanie czy zarzuty zawarte w apelacji są zasadne, czy też
10 nie. W aktualnym systemie procesowym Sąd Najwyższy nie może zamienić kontroli kasacyjnej na kontrolę odwoławczą, albowiem tej dokonują sądy powszechne w ramach postępowania odwoławczego. Zatem, miarą zasadności kasacji nie może być, dokonywana w postępowaniu kasacyjnym, ocena zasadności zarzutów apelacji, choćby te nie nastręczały istotniejszych problemów. Z tych wszystkich powodów, stwierdzając rażące naruszenie przepisów art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w zakresie, w jakim utrzymano w mocy rozstrzygnięcie, co do czynów zarzucanych oskarżonemu w pkt II-IV aktu oskarżenia i sprawę w tym zakresie przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w O. w postępowaniu odwoławczym. Sąd ten powinien dokonać kontroli odwoławczej w zgodzie z art. 433 § 2 k.p.k., a prawidłowość jej dokonania winna wynikać, jeżeli zajdzie potrzeba, ze sporządzonego uzasadnienia wyroku, które powinno spełniać odpowiednie standardy (art. 457 § 3 k.p.k.). Skutkiem obecnego wyroku kasatoryjnego jest to, że przestała istnieć z mocy prawa kara łączna (art. 568a § 2 k.p.k. w zw. z art. 575 § 2 k.p.k.), a status prawomocności posiada jedynie rozstrzygnięcie co do czynu z pkt I aktu oskarżenia (orzeczona kara 2 lat pozbawienia wolności oraz orzeczony przepadek równowartości korzyści majątkowej z art. 45 § 1 k.k.). Z tych powodów orzeczono jak w wyroku.
Powiązane orzeczenia
- II KK 207/14 2015-01-13Czy sąd odwoławczy, utrzymując w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, naruszył przepisy postępowania karne, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji i…
- IV KK 247/15 2015-10-30Czy naruszenie przepisów postępowania karnego, w szczególności art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k., polegające na braku wnikliwego rozważenia wszystkich zarzutów apelacji i niepodaniu w…
- V KK 360/17 2018-03-29Czy sąd odwoławczy, utrzymując w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, naruszył przepisy postępowania karnego poprzez nierozpoznanie wszystkich zarzutów apelacji i nieustosunkowanie się do nich w sposób należyty w uzasadn…
- II KK 52/12 2013-01-16Czy sąd odwoławczy, utrzymując w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, naruszył przepisy postępowania poprzez nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji i nieustosunkowanie się do nich w uzasadnieniu wyroku?
- IV KK 436/14 2015-04-02Czy Sąd Okręgowy, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego, naruszył przepisy postępowania karnego poprzez nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji i pobieżne ich analizowanie, co mogło mieć istotny wpływ na treść orzec…
Powołane przepisy
art. 204 § 2 kkart. 204 § 3 kkart. 11 § 2 KKart. 12 KKart. 65 § 1 KKart. 197 § 1 KKart. 11 § 3 KKart. 4 § 1 KKart. 45 § 1 KKart. 91 § 1 KKart. 91 § 2 KKart. 86 § 1 KK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy