I BP 1/05

Izba Dyscyplinarna2005-12-15

Skład orzekający: Katarzyna Gonera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona od wyroku Sądu Najwyższego?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje od wyroku Sądu Najwyższego. Wynika to wprost z treści art. 4241 § 3 k.p.c., który stanowi, że od orzeczeń Sądu Najwyższego skarga taka nie przysługuje, a w takich wypadkach orzeczenie Sądu Najwyższego traktuje się jak orzeczenie wydane w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi. Skarga ta służy kontroli zgodności z prawem orzeczeń sądów drugiej instancji, które nie mogły być poddane kontroli przez inne środki prawne, w tym skargę kasacyjną.
Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2004 r. Wyrokiem tym Sąd Najwyższy zmienił wyrok sądu drugiej instancji, uwzględniając apelację strony pozwanej i oddalając pierwotne powództwo o zasądzenie odprawy. Skarga została wniesiona w imieniu powódki Kazimiery B. przeciwko Polskim Kolejom Państwowym SA.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Najwyższego jako niedopuszczalną.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 15 grudnia 2005 r. I BP 1/05 Niedopuszczalna jest skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem pra-womocnego wyroku Sądu Najwyższego. Przewodniczący SSN Katarzyna Gonera. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 grudnia 2005 r. sprawy z powództwa Kazimiery B. przeciwko Polskim Kolejom Państwowym SA - Zakładowi Infrastruktury Kolejowej w K. w likwidacji o odprawę, na skutek skargi powódki o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Naj-wyższego z dnia 23 listopada 2004 r. [...] o d r z u c i ł skargę. U z a s a d n i e n i e W imieniu powódki Kazimiery B. została wniesiona skarga o stwierdzenie nie-zgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w postaci wyroku Sądu Najwyższe-go z 23 listopada 2004 r. [...]. Wyrokiem tym Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony ka-sacją strony pozwanej - PKP SA Centrali, Zakładu Gospodarowania Nieruchomo-ściami w L. - wyrok Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach z 15 grudnia 2003 r. [...], w ten sposób, że uwzględniając apelację strony pozwanej zmienił w całości wyrok Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Kielcach z 25 marca 2002 r. [...] i oddalił powództwo Kazimiery B. o zasądzenie odprawy przewi-dzianej w art. 49 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe” (Dz.U. Nr 84, poz. 948 ze zm.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie zo-stała wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysłu-gujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Z przytoczonego ure-gulowania jednoznacznie wynika, że skarga przysługuje od orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, a więc zasadniczo - w postępowaniu procesowym - od wyroku sądu okręgowego (działającego jako sąd drugiej instancji) albo od wyroku sądu apelacyjnego, jeżeli wyroki te kończą postępowanie w sprawie. Nie przysługuje zatem - a contrario - od wyroku Sądu Najwyższego. Wniosek taki wynika nie tylko z wykładni art. 4241 § 1 k.p.c., ale jednoznacznie i bez jakichkolwiek wątpliwości z treści art. 4241 § 3 k.p.c., zgodnie z którym od orzeczeń sądu drugiej instancji, od których wniesiono skargę kasacyjną, oraz od orzeczeń Sądu Najwyż-szego skarga nie przysługuje; w takich wypadkach orzeczenie Sądu Najwyższego traktuje się jak orzeczenie wydane w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi. W rozpoznawanej sprawie skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem pra-womocnego orzeczenia zaskarżono wyrok Sądu Najwyższego wydany w następ-stwie uwzględnienia kasacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Kiel-cach. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku z 23 listopada 2004 r. [...], Sąd Najwyż-szy stwierdził, że to wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach, zasądzający na rzecz po-wódki odprawę, naruszał prawo - a mianowicie art. 48 i art. 49 ustawy o komercjali-zacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe” - i dlatego kasacja strony pozwanej podlegała uwzględnieniu, zgodnie z poglądem prawnym wyrażonym w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyż-szego z 14 stycznia 2004 r., III PZP 11/03 (OSNP 2004 nr 9, poz. 150). Nie jest możliwe ani dopuszczalne kwestionowanie zgodności z prawem pra-womocnego wyroku Sądu Najwyższego na drodze postępowania ze skargi o stwier-dzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Skarga ta służy kontroli zgodności z prawem tych orzeczeń sądów drugiej instancji (wyjątkowo - orzeczeń sądów pierwszej instancji - art. 4241 § 2 k.p.c.), których nie można było poddać kon-troli przez wniesienie innych środków prawnych, w tym zwłaszcza skargi kasacyjnej (poprzednio kasacji). Skarga ta - podobnie jak skarga kasacyjna - nie przysługuje natomiast od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy. 3 Skarga wniesiona w imieniu powódki jest zatem niedopuszczalna, co wynika wprost z treści art. 4241 § 3 k.p.c., i jako taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. W tej sytuacji zbędne jest rozważanie, czy skarga ta spełnia inne wy-magania, zwłaszcza wymagania konstrukcyjne wynikające z art. 4245 § 1 k.p.c. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 49art. 4241 § 1 KPCart. 4241 § 3 KPCart. 48art. 4241 § 2 KPCart. 4248 § 1 KPCart. 4245 § 1 KPC§ 1§ 3§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy