V CSK 448/13

WyrokIzba Cywilna2014-04-25

Skład orzekający: Anna Owczarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu apelacyjnego obniżającego zasądzone zadośćuczynienie, oparta na zarzucie rażącego zaniżenia tej kwoty i naruszenia art. 446 § 4 w zw. z art. 5 k.c., spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawiając przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdził, że lakoniczny wywód skarżącej nie spełnia wymogu wykazania oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, który wymaga wykazania niewątpliwej sprzeczności wyroku z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni. Ponadto, ocena odpowiedniości sumy przyznanej tytułem zadośćuczynienia na podstawie art. 446 § 4 k.c. jest pojęciem ocennym, a kontrola Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do przypadków rażących naruszeń, których w niniejszej sprawie nie stwierdzono, gdyż uzasadnienie Sądu Apelacyjnego było pogłębione i uwzględniało całokształt okoliczności.
Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który obniżył zasądzone na jej rzecz zadośćuczynienie z kwoty 105.000 zł do 55.000 zł. Skarżąca zarzuciła rażące zaniżenie kwoty zadośćuczynienia i naruszenie art. 446 § 4 w zw. z art. 5 k.c. Sąd Najwyższy ocenił skargę pod kątem przesłanek jej przyjęcia do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CSK 448/13 POSTANOWIENIE Dnia 25 kwietnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Owczarek w sprawie z powództwa E. B. i T. B. przeciwko P. […] S.A. w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 kwietnia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki T. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt V ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Powódka T. B. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 23 kwietnia 2013 r., którym, w następstwie częściowego uwzględnienia apelacji pozwanej P. […] Spółki Akcyjnej z siedzibą w W., został zmieniony wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia 6 listopada 2012 r., m.in. w ten sposób, że zasądzone na rzecz powódki zadośćuczynienie zostało obniżone z kwoty 105.000 zł do kwoty 55.000 zł, a w pozostałej części powództwo zostało oddalone. Sąd Najwyższy, oceniając - na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. - skargę kasacyjną z punktu widzenia podstaw przyjęcia jej do rozpoznania, zważył: Ustawodawca, wprowadzając skargę kasacyjną jako nadzwyczajny środek prawny służący od prawomocnych orzeczeń, podkreślił że jej celem jest ochrona interesu publicznego polegającego na ujednoliceniu orzecznictwa sądów i rozwoju judykatury. Cel ten może być osiągnięty jedynie poprzez powołanie i wykazanie istnienia przesłanek umożliwiających realizację jej wskazanych funkcji. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę kasacyjną, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. Jego rolą nie jest zatem korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej sprawie, nawet gdyby one rzeczywiście wystąpiły. Ocena podstaw przyjęcia skargi do rozpoznania następuje w ramach tzw. przedsądu. Sąd Najwyższy bada, czy wskazano i należycie umotywowano przyczyny powołane w art. 3989 § 1 k.p.c., tj. czy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi, i przyjmuje ją do rozpoznania jeżeli wymóg ten, przynajmniej w odniesieniu do jednej z nich, jest spełniony. Dopuszczenie oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo uzasadnione jest jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje. W art. 3984 § 2 k.p.c. przewidziano wymaganie przytoczenia i odrębnego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, który 3 umożliwiać ma ocenę, czy w danym przypadku spełnione są wskazane przyczyny. Kognicja Sądu Najwyższego na tym etapie postępowania jest ograniczona i nie obejmuje oceny zasadności podstaw skargi, jako zastrzeżonej dla Sądu orzekającego w innym składzie. We wniosku o przyjęcie powódka podniosła, że skarga jest oczywiście uzasadniona. W jej ocenie stosunek kwoty zadośćuczynienia w stosunku do doznanej nieodwracalnej krzywdy powinien uwzględniać, że wysokość zadośćuczynienia musi być odczuwalnym przysporzeniem i zaspokajać poczucie sprawiedliwości. Kwota przyznana zaskarżonym wyrokiem jest rażąco zaniżona i wobec tego narusza art. 446 § 4 w zw. z art. 5 k.c. W ocenie Sądu Najwyższego przyczyny wskazane przez skarżącą nie usprawiedliwiają przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Co do oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., należy wskazać, że zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury, spełnienie tej przesłanki wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności wyroku z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni (por. m. in.: postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Wymagania tego nie spełnia lakoniczny wywód skarżącej. Odpowiedniość sumy przyznawanej tytułem zadośćuczynienia na podstawie art. 446 § 4 k.c., jest pojęciem prawnym o charakterze ocennym, objętym dyskrecjonalną władzą sądu orzekającego w danej sprawie. W przypadku norm zawierających tego rodzaju pojęcia ocenne, kontrola Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się tylko do przypadków rażących naruszeń (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2009 r., I CSK 83/09, nie publ.; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 sierpnia 2007 r., I CSK 165/07, OSNC-ZD 2008, nr 3, poz. 66). Wbrew twierdzeniom skarżącej brak podstaw do przyjęcia w niniejszej sprawie rażącego naruszenia przez sąd art. 446 § 4 k.c. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że ocena Sądu Apelacyjnego jest pogłębiona, wnikliwa i uwzględnia całokształt okoliczności dotyczących szkody niemajątkowej powódki wynikającej ze 4 śmierci syna, w świetle których przyznana powódce kwota zadośćuczynienia nie może być uznania za drastycznie niską. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 446 § 4art. 5 KCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 446 § 4 KCart. 3989 § 1§ 1§ 2§ 4§ 1 pkt 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy