II KK 354/24

II KK 354/24 POSTANOWIENIE Dnia 7 października 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk w sprawie H.G. skazanego z art. 209 § 1 i 1a k.k. w dniu 7 października 2024 r., po rozpoznaniu, na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k., kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa – Praga w Warszawie z dnia 8 lutego 2024 r., sygn. akt VI Ka 607/23 utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 24 stycznia 2023 r., sygn. akt III K 151/22, p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. zasądzić na rzecz adw. P. Kancelaria Adwokacka w W. kwotę 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych sześćdziesiąt groszy), w tym 23 % Vat, tytułem za sporządzenie i wniesienie kasacji; 3. obciążyć Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego. WB. UZASADNIENIE II KK 354/24 2 H.G. oskarżony został o to, że w okresie od dnia 11 sierpnia 2020 r. do 15 marca 2021 r. w W. uchylał się od wykonywania obowiązku alimentacyjnego na rzecz A.G. określonego co do wysokości postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 31 lipca 2020 r. wydanym w sprawie sygnatura akt VI Acz 425/20, przy czym łączna wysokość powstałych w skutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej trzech świadczeń okresowych, co naraziło osobę uprawnioną na niemożność zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, tj. o czyn z art. 209 § 1 i 1a k.k. Sąd Rejonowy dla Warszawy - Pragi Południe w Warszawie III Wydział Karny wyrokiem z dnia 24 stycznia 2023 r., sygn. akt III K 151/22: 1. na podstawie art. 66 § 1 i 2 k.k. i art. 67 § 1 k.k. postępowanie karne wobec oskarżonego H.G. warunkowo umorzył na okres próby 1 roku; 2. zasądził od Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego T.W. kwotę 1008 zł brutto w tym 23% VAT z tytułu obrony z urzędu; 3. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżonego od ponoszenia opłat oraz pozostałych kosztów sądowych przejmując je na rachunek Skarbu Państwa. Wyrokiem z dnia 8 lutego 2024 r., sygn. akt VI Ka 607/23, Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie kasację wniósł obrońca skazanego. Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 523 § 1 k.p.k. i art. 526 § 1 k.p.k. zarzucił naruszenie prawa procesowego skutkujące bezwzględną podstawą uchylenia orzeczenia, tj. naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, a także art. 41 k.p.k. poprzez wydanie wyroku przez Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie w składzie delegowanej do orzekania w tym Sądzie sędziego Sądu Rejonowego M. N., a ze względu na kwestionowaną w orzecznictwie dopuszczalność delegowania sędziów przez Ministra Sprawiedliwości (zwłaszcza do sądu karnego), Sąd odwoławczy nie spełniał przez to warunku niezależności oraz bezstronności, a przez to był nienależycie obsadzony, co skutkuje bezwzględną przyczyną odwoławczą, o której jest mowa w art. 439 § 1 pkt.2 k.p.k. II KK 354/24 3 Podnosząc sformułowany wyżej zarzut, na podstawie art. 537 § 1 i 2 k.p.k. obrońca skazanego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania . W pisemnej odpowiedzi na kasację Prokurator Prokuratury Okręgowej Warszawa - Praga w Warszawie wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniesiona przez obrońcę kasacja okazała się oczywiście bezzasadna, co uzasadniało jej oddalenie w trybie opisanym w przepisie art. 535 § 3 k.p.k. W niniejszej sprawie nie doszło bowiem do wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sam fakt orzekania w sprawie sędziego delegowanego przez organ władzy wykonawczej, tj. Ministra Sprawiedliwości, nie stanowi w każdym przypadku nienależytej obsady sądu. Należy spostrzec, że uzasadnienie kasacji obrońcy skazanego H.G. sprowadza się w zasadzie wyłącznie do szerokiego cytowania orzecznictwa polskiego oraz unijnego w zakresie relacji pomiędzy niezależnością sądów, a prawem człowieka do rzetelnego procesu, a także przytoczenia in extenso wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16 listopada 2021 r. w sprawach połączonych od C-748/19 do C-754/19 dotyczącego zgodności kompetencji ministra sprawiedliwości do delegowania sędziego z zasadą skutecznej ochrony sądowej w rozumieniu art. 19 ust. 1 Traktatu o Unii Europejskiej. Kasacja porusza zatem wyłącznie kwestię systemowej nieprawidłowości ukształtowania delegacji sędziego przez organ władzy wykonawczej, mając tym samym charakter abstrakcyjny. Skarżący nie podjął natomiast jakiejkolwiek próby wykazania, że in concreto delegowany w sprawie sędzia nie spełnił chociażby minimum standardu niezależności lub niezawisłości. Tymczasem, zdaniem Sądu Najwyższego, nie można przyjąć - a priori, że każdy sędzia delegowany za jego zgodą przez Ministra Sprawiedliwości nie spełnia wymogu niezawisłości i bezstronności, oraz że w każdym przypadku – bez względu na okoliczności – występuje wówczas bezwzględna przyczyna odwoławcza. Faktem jest, że naruszenie prawa do II KK 354/24 4 niezawisłego i bezstronnego sądu może być związane z faktem delegacji sędziego za jego zgodą przez Ministra Sprawiedliwości. Musi ono jednak wynikać nie tylko z samego faktu delegacji, ale również z okoliczności z nią związanych albo równocześnie występujących, wykazujących brak bezstronności albo podważających ją w sposób obiektywny. Oznacza to, że kasator zobowiązany był do wykazania, że doszło w konkretnym przypadku do przełamania domniemania bezstronności i niezawisłości. Chodzi zatem o szczególne okoliczności uzasadniające w konkretnym przypadku odnoszonym do danego sędziego przypuszczenie, że gwarancje niezawisłości zostały w istotny sposób osłabione, a tym bardziej utracone (zob. szerzej postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 2022 r., IV KK 164/22). Z uwagi na to, że obrońca powyższego obowiązku nie dopełnił, należało stwierdzić, że w sprawie nie zaistniała przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji postanowienia, oddalajac kasację w formule kwalifikowanej. Rozstrzygnięto także o kosztach sądowych postępowania kasacyjnego, w tym o opłacie na rzecz obrońcy z urzędu za sporządzenie i wniesienie nadzwyczajnego środka zaskarżenia. WB. [ms]