II CSK 80/09

WyrokIzba Cywilna2009-05-07

Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na nieważność postępowania, a także czy istnieją podstawy do zasądzenia kosztów pomocy prawnej z urzędu dla pełnomocnika ustanowionego z wyboru?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ nie zostały wykazane przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c. Nieważność postępowania nie została stwierdzona, gdyż pozwani byli właściwie reprezentowani, nieuwzględnienie wniosków dowodowych nie prowadzi do nieważności, odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie świadczy o nieważności, a sędziowie nie podlegali wyłączeniu. Ponadto, wskazane zagadnienia prawne są oderwane od stanu faktycznego sprawy. Wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej z urzędu jest bezzasadny, gdyż pełnomocnik był ustanowiony z wyboru.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się odszkodowania i zadośćuczynienia. Jako podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej wskazał nieważność postępowania. Powód zarzucał również, że orzekali sędziowie podlegający wyłączeniu. Pełnomocnik powoda był ustanowiony z wyboru, a nie z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i odmówił przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną. Powoda nie obciążono kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 80/09 POSTANOWIENIE Dnia 7 maja 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa R. P. przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez: Zakład Karny w Ł. I in. , o odszkodowanie i zadośćuczynienie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 maja 2009 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 16 lipca 2008 r., 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. odmawia przyznania pełnomocnikowi powoda od Skarbu Państwa wynagrodzenia za udzielenie powodowi pomocy prawnej; 3. nie obciąża powoda kosztami postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Jako 2 uzasadnienie do przyjęcia skargi do rozpoznania skarżący wskazuje na nieważność postępowania. Należy w związku z tym podkreślić, że, po pierwsze, pozwani byli właściwie reprezentowani: mimo nieprecyzyjnego określenia ich w treści orzeczeń w sprawie w istocie prawidłowo działały organy jednostek organizacyjnych Skarbu Państwa, z których działaniem wiążą się zarzuty skarżącego, a pozwanym zawsze był Skarb Państwa mający zdolność sądową. Po drugie, co do zasady nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony nie prowadzi do nieważności postępowania z powodu uniemożliwienia stronie obrony jej praw. Po trzecie, odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu (uzasadniona konkretnym stanem faktycznym) nie świadczy o nieważności postępowania wskutek uniemożliwienia stronie obrony jej praw. Po czwarte, nie są trafne zarzuty skarżącego, że orzekali sędziowie podlegający wyłączeniu z mocy ustawy (wskazane argumenty co do stosunku łączącego ich ze skarżącym nie są przekonujące). Po piąte, nie jest przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ewentualna nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji, a jedynie przed sądem drugiej instancji (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 1997 r., I CKN 825/97, OSNC 1998, nr 5, poz. 81). Poza tym nie uzasadniają przyjęcia skargi do rozpoznania wskazane przez skarżącego zagadnienia prawne, ponieważ są one całkowicie oderwane od brzmienia norm prawnych i nie pozostają w związku z rozstrzygnięciem analizowanej sprawy. W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została zatem wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Bezzasadny jest zawarty w skardze kasacyjnej wniosek o zasądzenie kosztów świadczenia pomocy prawnej z urzędu pełnomocnikowi, skoro pełnomocnik był ustanowiony z wyboru. Wcześniej zaś ustanowiony dla skarżącego adwokat z urzędu sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. O nieobciążeniu skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. 3 db

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 102 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy