IV KK 769/18

WyrokIzba Karna2019-03-19

Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obrońca skazanego może skutecznie zarzucić w kasacji naruszenie art. 7 k.p.k. i art. 424 k.p.k. w sytuacji, gdy sąd odwoławczy jedynie zaaprobował ocenę dowodów i ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, nie czyniąc własnych, odmiennych ustaleń?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. przez sąd odwoławczy jest skuteczny co do zasady tylko wtedy, gdy sąd ten poczynił własne, odmienne ustalenia faktyczne od tych przyjętych przez sąd pierwszej instancji, naruszając przy tym zasadę swobodnej oceny dowodów. W sytuacji, gdy sąd odwoławczy jedynie aprobuje ocenę dowodów i ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, nie czyniąc własnych ustaleń, zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. nie może być zasadnie podniesiony. Ponadto, zarzuty dotyczące naruszenia art. 437 § 1 k.p.k. i art. 424 k.p.k. zostały uznane za nieprawidłowo sformułowane w kontekście zarzucanego stanu faktycznego.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego A. G., skazanego za czyn z art. 157 § 1 k.k., wniósł kasację od wyroku sądu okręgowego utrzymującego w mocy wyrok sądu rejonowego. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 k.p.k. i art. 424 k.p.k., poprzez nieuwzględnienie zarzutów apelacyjnych dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 769/18 POSTANOWIENIE Dnia 19 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 19 marca 2019 r., sprawy A. G. skazanego z art. 157 § 1 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 26 lipca 2018 r., sygn. akt VII Ka […], utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 11 grudnia 2017 r., sygn. akt III K […], p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w B., wyrokiem z dnia 11 grudnia 2017 r., uznał oskarżonego A. G. za winnego popełnienia czynu z art. 157 § 1 k.k. i za to skazał go na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawie art. 46 § 2 k.k. orzekł od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego J. N. nawiązkę w kwocie 2.000 zł i zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe. Sąd Okręgowy w B., po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, w której podniesiono zarzuty naruszenia art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k. i art. 424 k.p.k. oraz błędu w ustaleniach faktycznych, wyrokiem z dnia 26 lipca 2018r. zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. 2 Od powyższego wyroku kasację złożył obrońca skazanego, zarzucając rażące naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, tj.: 1. art. 437 § 1 k.p.k., „poprzez nieuwzględnienie zarzutów wynikających z art. 7 k.p.k. i 424 k.p.k. w sytuacji, gdy istniały przesłanki do jego zastosowania i uchylenia zaskarżonego wyroku do ponownego rozpoznania, polegające na: • rozstrzygnięciu na niekorzyść i wbrew treści art. 7 k.p.k. i art. 424 k.p.k. zarzutów skazanego w zakresie argumentacji dotyczącej zastosowania skrajnie różnych metod oceny źródeł dowodowych mimo ich podobnego charakteru i niepodania przyczyn takiego działania; • rozstrzygnięciu na niekorzyść i wbrew treści art. 7 k.p.k. i art. 424 k.p.k. zarzutów, iż wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego został oceniony dowód z wyjaśnień skazanego A. G. oraz zeznań W. G. przy pominięciu należytego uzasadnienia takiej oceny; • rozstrzygnięciu na niekorzyść i wbrew treści art. 7 k.p.k. i art. 424 k.p.k. zarzutów dotyczących sprzecznej z logiką oceny zeznań świadków M. K., W. Z. i E. M. oraz pokrzywdzonego J. N., przy równoczesnym braku należytego uzasadnienia tej oceny”; 2. art. 433 § 2 k.p.k., „poprzez nierozpoznanie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 424 k.p.k. złożonego w związku z naruszeniem art. 7 k.p.k. oraz zarzutu dotyczącego naruszenia art. 410 k.p.k.”; 3. art. 457 § 3 k.p.k., „poprzez nie odniesienie się do zarzutów podniesionych przez obronę i potraktowanie ich ogólnikowo oraz pobieżnie, czego następstwem było niewyjaśnienie wątpliwości w nich zawartych”; 4. art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art 7 k.p.k., „poprzez dokonanie własnych ustaleń faktycznych, ponad treści wyroku Sądu pierwszej instancji i niewskazanie na jakich w tej mierze oparł się dowodach i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych przy równoczesnym kwestionowaniu oceny tych dowodów w treści apelacji”. W konkluzji kasacji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi II instancji do ponownego rozpoznania. 3 W odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja obrońcy skazanego A. G. jest bezzasadna w stopniu oczywistym. Podniesione w niej zarzuty, będące w istocie powtórzeniem zarzutów apelacyjnych, sprowadzają się do zanegowania przeprowadzonej w sprawie przez Sąd pierwszej instancji, zaaprobowanej przez Sąd odwoławczy, prawidłowej oceny zebranych dowodów i podważenia dokonanych ustaleń faktycznych, co w postępowaniu kasacyjnym jest niedopuszczalne, gdyż stanowi obejście określonych w art. 523 k.p.k. ustawowych ograniczeń podstaw kasacji. Powielenie w kasacji argumentacji przedstawionej wcześniej w zwykłym środku odwoławczym może być skuteczne jedynie w sytuacji, gdy Sąd odwoławczy nie rozpoznał należycie wszystkich zarzutów i nie odniósł się do nich w uzasadnieniu swojego orzeczenia zgodnie z dyspozycją art. 457 § 3 k.p.k. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dn. 21 kwietnia 2010 r., IV KK 89/10). Analiza akt sprawy pozwala zaś na stwierdzenie, że Sąd Okręgowy w B. przeprowadził kontrolę instancyjną zaskarżonego apelacją orzeczenia w sposób wszechstronny. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd ten nie tylko rozważył wszystkie zarzuty apelacji, ale także poprawnie pod względem logicznym, bez sprzeczności i niekonsekwencji, przedstawił tok rozumowania. Uzasadnienie orzeczenia Sądu odwoławczego zawiera powody jego rozstrzygnięcia oraz argumentację wyjaśniającą w sposób logiczny i rzeczowy, dlaczego nie podzielono zarzutów i wniosków zawartych w apelacji obrońcy, nie uchybiając przy tym wymogom określonym w art. 457 § 3 k.p.k. i art. 433 § 2 k.p.k., co czyni zarzuty z punktu 2 i 3 kasacji chybionymi. Podobnie ocenić należy zarzuty z punktu 1 i 4 kasacji. Najpierw wskazać jednak należy, że skarżący niewłaściwie je sformułował. I tak, skoro przepis art. 437 § 1 k.p.k. określa jedynie formy rozstrzygnięć w postępowaniu odwoławczym, to nie mógł on stanowić podstawy pierwszego zarzutu kasacyjnego. W żadnym bowiem razie „nieuwzględnienie zarzutów wynikających z art. 7 k.p.k. i art. 424 k.p.k. w sytuacji, gdy istniały przesłanki do jego zastosowania i uchylenia wyroku” nie mogło prowadzić do jego naruszenia. Nieprawidłowe jest też oparcie zarzutu kasacyjnego z punktu 4 na naruszeniu art. 424 k.p.k., skoro kwestia uzasadnienia 4 wyroku sądu odwoławczego, którym utrzymano w mocy wyrok sądu pierwszej instancji została unormowana w art. 457 § 3 k.p.k. Odnosząc się do zarzutu obrazy art. 7 k.p.k., podniesionego zarówno w zarzucie z punktu 1, jak i 4 kasacji, stwierdzić należy, że w procedowaniu Sądu Okręgowego w B. nie sposób doszukać się jego naruszenia. Niezbędne wydaje się w tym miejscu przypomnienie, na co wielokrotnie wskazywał w swoich orzeczeniach Sąd Najwyższy, że skuteczne podniesienie pod adresem Sądu odwoławczego zarzutu naruszenia art. 7 k.p.k. możliwe jest, co do zasady wówczas, gdy Sąd ten poczynił własne ustalenia faktyczne, odmienne od tych, które stanowiły podstawę orzeczenia Sądu I instancji lub też nowe ustalenia faktyczne, naruszając przy tym określoną w powołanej normie zasadę swobodnej oceny dowodów (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 5 sierpnia 2003 r., III KK 11/03, LEX nr 80301; z dnia 4 maja 2005 r., II KK 399/04, LEX nr 199795; z dnia 6 marca 2007 r., IV KK 362/06, LEX nr 467527). W tej zaś sprawie, Sąd odwoławczy jedynie zaaprobował ocenę dowodów, a w konsekwencji ustalenia faktyczne, poczynione przez sąd a quo i własnych, odmiennych ustaleń faktycznych nie czynił. Sąd Okręgowy rozpoznając apelację obrońcy oskarżonego nie poprzestał przy tym na konstatacji, że podziela ocenę dowodów dokonaną przez Sąd I instancji, lecz ponownie przeanalizował zebrany w sprawie materiał dowodowy. W uzasadnieniu wyroku przedstawił powody uznania za wiarygodne zeznań świadków oskarżenia: E. M., W.Z. i pokrzywdzonego J. N. oraz odmówienia tego przymiotu wyjaśnieniom oskarżonego. Przeanalizował również zeznania świadków W. G. i P. S. oraz wskazał, które z nich stanowiły podstawę dokonanych rozstrzygnięć. Wbrew twierdzeniom skarżącego, odniósł się także do jego sugestii o rozbieżnościach czy też sprzecznościach w relacjach świadków co do przebiegu zdarzenia, które miałyby podważać wiarygodność relacji świadków oskarżenia. Analizując zeznania świadków oskarżenia w zestawieniu z zeznaniami pokrzywdzonego oraz funkcjonariusza Policji - świadka P. S., słusznie uznał, że relacje tych osób, jak również M. K., całkowicie podważają wersję A. G., forsowaną również w kasacji, iż sprawcą zarzucanego mu czynu jest jego brat – W. G. Wynikało z nich bowiem, iż chwilę przed zdarzeniem objętym zarzutem, za agresywne zachowanie zatrzymani zostali do czasu przyjazdu Policji dwaj 5 mężczyźni, a jednym z nich był W. G., co tym samym wykluczało go jako sprawcę zdarzenia. Skarżący nie chce też przyjąć do wiadomości, że pokrzywdzony pewnie rozpoznał w oskarżonym sprawcę kopnięcia go w głowę. Oskarżonego rozpoznali też E. M. i W. Z. W rezultacie dokonana przez Sąd odwoławczy ocena jest logiczna, spójna i konsekwentna, toteż brak jest podstaw do stwierdzenia, że miała ona charakter dowolny lub nie została należycie uzasadniona. Nie można zatem zasadnie przyjąć, że Sąd Okręgowy w B. naruszył zasady określone w art. 7 k.p.k. W takim zaś razie odmienna i subiektywna ocena dowodów dokonana przez autora kasacji, odnosząca się do czynu przypisanego skazanemu, nie może być procesowo skuteczna. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy z mocy art. 535 § 3 k.p.k. orzekł, jak w postanowieniu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 157 § 1 KKart. 46 § 2 KKart. 7 KPKart. 410 KPKart. 424 KPKart. 437 § 1 KPKart. 433 § 2 KPKart. 457 § 3 KPKart. 424 § 1 pkt 1 KPKart 7 KPKart. 523 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy