I CSK 625/15
WyrokIzba Cywilna2016-06-14
Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gospodarstwo rolne przekazane następcy na podstawie ustawy z 1982 r. wchodzi do majątku wspólnego czy majątku odrębnego, zwłaszcza gdy z umowy przekazania gospodarstwa rolnego wynika, że zostało ono przekazane na rzecz jednego z małżonków?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ kwestia, czy gospodarstwo rolne przekazane następcy na podstawie ustawy z 1982 r. wchodzi do majątku wspólnego czy odrębnego, została już wyjaśniona w uchwałach Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 2005 r. (III CZP 59/05) i z dnia 28 listopada 2012 r. (III CZP 68/12). Skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, ani oczywistej zasadności skargi, co jest wymagane do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.Stan faktyczny
Wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie w sprawie o podział majątku wspólnego. Skarżący powołał się na istotne zagadnienie prawne dotyczące kwalifikacji prawno-majątkowej gospodarstwa rolnego przekazanego jednemu z małżonków. Wnioskodawca argumentował również, że wadliwie zinterpretowano umowę o rozdzielności majątkowej małżeńskiej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki kwotę 1800 złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 625/15 POSTANOWIENIE Dnia 14 czerwca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z wniosku S. S. przy uczestnictwie M. S. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 czerwca 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt V Ca 1750/14, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki kwotę 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
2 potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną, w której jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania powołał się na występowanie na tle tej sprawy istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów prawa budzących wątpliwości oraz oczywistą zasadność skargi. Istotne zagadnienie prawne oraz potrzeba wykładni przepisów prawa mają dotyczyć tego, czy gospodarstwo rolne przekazywane następcy na podstawie ustawy z 1982 r. wchodzi do majątku wspólnego czy majątku odrębnego, zwłaszcza gdy z umowy przekazania gospodarstwa rolnego wyraźnie wynika, że zostało to dokonane na rzecz jednego z małżonków. Potencjalnie rzeczywiście jest to kwestia budząca istotne wątpliwości i do niedawna w orzecznictwie budziła ona spory. Obecnie jednak uznać ją należy za wyjaśnioną, a to za sprawą uchwał Sądu Najwyższego: z dnia 25 listopada 2005 r. (składu 7 sędziów), III CZP 59/05 (OSNC 2006, nr 5, poz. 79) i z dnia 28 listopada 2012 r., III CZP 68/12 (OSNC 2013, nr 5, poz. 59). Skoro zatem wątpliwość prawna została już wyjaśniona, a skarżący nie podniósł nowych argumentów w tej mierze, to Sąd Najwyższy nie ma podstaw, aby ponownie się nią zajmować. Natomiast oczywista zasadność skargi, w ocenie skarżącego, ma wynikać stąd, że wadliwie zinterpretowano umowę o ustanowieniu między stronami rozdzielności majątkowej małżeńskiej, z której to umowy jednoznacznie wynika, że gospodarstwo rolne stanowi składnik majątku odrębnego wnioskodawcy. Wykładnia umów, zwłaszcza w czasie sporu, oczywiście często budzi wątpliwości. Można by w tym zakresie polemizować z zaskarżonym orzeczeniem w ramach podstaw kasacyjnych, natomiast niewątpliwie przyjęta przez Sąd Okręgowy interpretacja mieści się w granicach sztuki prawniczej - w rzeczonej umowie nie ma wyraźnego oświadczenia woli o przeniesieniu składnika majątku z majątku wspólnego do majątku odrębnego, a jest wyłącznie oświadczenie wiedzy, nieprawidłowe zresztą, co do tego, jak małżonkowie oceniali, kto jest uprawniony do gospodarstwa rolnego.
3 W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. jw
Powiązane orzeczenia
- II CSK 194/18 2018-08-31Czy skarga kasacyjna dotycząca kwestii, czy gospodarstwo rolne przekazane umową o przekazanie następcy na podstawie ustawy z 1982 r. wchodzi do majątku odrębnego następcy czy majątku wspólnego małżonków, spełnia przesłan…
- IV CSK 13/17 2017-07-07Czy gospodarstwo rolne przekazane następcy pozostającemu we wspólności majątkowej małżeńskiej na podstawie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin wchodzi…
- IV CSK 241/14 2014-10-17Czy gospodarstwo rolne przekazane następcy na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin wchodzi w skład majątku wspólnego, czy też stano…
- III CSK 190/20 2021-09-03Czy skarga kasacyjna dotycząca kwestii majątku wspólnego małżonków w kontekście przekazania gospodarstwa rolnego następcy, w sytuacji gdy tylko jedno z małżonków przekazujących uzyskało prawo do świadczeń emerytalnych/re…
- I CSK 456/17 2017-11-28Czy wciąż istnieje istotne zagadnienie prawne lub potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, dotyczące skutków prawnych przekazania gospodarstwa rolnego w stosunku do majątku wspó…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy