V CZ 22/17
PostanowienieIzba Cywilna2017-03-30
Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz, Krzysztof Pietrzykowski, Kazimierz Zawada
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy profesjonalny pełnomocnik, który w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych apelacji (nieuiszczenie pełnej opłaty sądowej) zamiast uzupełnić opłatę, jedynie wyjaśnia, że część opłaty została już uiszczona, skutecznie usunął braki formalne?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że samo złożenie pisma wyjaśniającego, że część opłaty została już uiszczona, nie stanowi skutecznego uzupełnienia braków formalnych apelacji w postaci nieuiszczenia pełnej opłaty sądowej. Obowiązkiem profesjonalnego pełnomocnika jest zweryfikowanie prawidłowej wysokości opłaty i jej uiszczenie w całości. Nieuiszczenie opłaty w prawidłowej wysokości oznacza nieopłacenie apelacji, która w takiej sytuacji podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy stwierdził nabycie spadku na podstawie testamentu notarialnego. Sąd Okręgowy odrzucił apelację uczestnika postępowania R. R. z powodu nieuiszczenia pełnej opłaty od apelacji. Uczestnik postępowania złożył zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika postępowania R. R. na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu apelacji i zasądził od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawczyni oraz uczestniczek postępowania zwrot kosztów postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 22/17 POSTANOWIENIE Dnia 30 marca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący) SSN Krzysztof Pietrzykowski SSN Kazimierz Zawada (sprawozdawca) w sprawie z wniosku A. U. przy uczestnictwie […]o stwierdzenie nabycia spadku, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 marca 2017 r., zażalenia uczestnika postępowania R. R. na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 28 września 2016 r., sygn. akt II Ca …/16, oddala zażalenie i zasądza od uczestnika postępowania R. R. na rzecz wnioskodawczyni oraz uczestniczek postępowania E. U. i R. U. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE
2 Postanowieniem z dnia 15 marca 2016 r. Sąd Rejonowy stwierdził, że spadek po G. H. z domu M. na podstawie testamentu notarialnego z dnia 28 lutego 2003 r. nabyły wnuczki E. U. i A. U., każda po ½. Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 28 września 2016 r. odrzucił apelację uczestnika postępowania R. R . Sąd Okręgowy wskazał, że wnoszący apelację uiścił opłatę od apelacji w wysokości 50 zł, a opłata stała od apelacji w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku wynosi 100 zł (art. 50 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, jedn. tekst: Dz. U. z 2014 r., poz. 1025 ze zm.). Przewodniczący zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2016 r. wezwał profesjonalnego pełnomocnika wnoszącego apelację do usunięcia braków formalnych apelacji przez uiszczenie brakującej opłaty w terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia apelacji. W wyznaczonym terminie wnoszący apelację złożył pismo, w którym podniósł, że opłata od apelacji w wysokości 50 zł została uiszczona dnia 28 czerwca 2016 r. Wnoszący apelację nie uzupełnił opłaty o brakującą kwotę 50 zł. Wobec nieusunięcia braków formalnych apelacji w wyznaczonym terminie Sąd Okręgowy odrzucił apelację na podstawie art. 373 k.p.c. w związku z art. 370 k.p.c. W zażaleniu uczestnik postępowania R.R. zarzucił naruszenie art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c. przez odrzucenie apelacji, mimo braku ku temu podstaw i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przyjęcie apelacji do rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Nie budzi wątpliwości, że uczestnik postępowania R.R., zastępowany w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, nie uiścił opłaty od apelacji w prawidłowej wysokości ani nie usunął tego braku formalnego apelacji, mimo prawidłowo doręczonego wezwania do uzupełnienia opłaty. Postępowanie pełnomocnika, który w reakcji na otrzymane wezwanie złożył w wyznaczonym tygodniowym terminie pismo wyjaśniające, że kwota w wysokości 50 zł została już uiszczona na rachunek sądu, pozwala przypuszczać, że był on przekonany o prawidłowej wysokości uiszczonej opłaty i otrzymane wezwanie do jej uzupełnienia
3 potraktował w kategoriach omyłki. Okoliczność ta nie może jednak prowadzić do rozpoznania apelacji obarczonej brakiem formalnym nieusuniętym w terminie. Obowiązkiem profesjonalnego pełnomocnika po otrzymaniu wezwania do uzupełnienia opłaty od apelacji jest zweryfikowanie, czy została ona wniesiona na rachunek sądu, oraz czy została wniesiona w prawidłowej wysokości. Wykonanie obowiązku opłacenia pisma polega na wniesieniu prawidłowo ustalonej opłaty w pełnej wysokości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2012 r., I CZ 118/12). Uiszczenie opłaty niższej od obowiązującej oznacza nieopłacenie apelacji, która w takiej sytuacji podlega odrzuceniu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 września 2013 r., V CZ 39/13). Przewidziane w art. 373 k.p.c. postępowanie wstępne przed sądem odwoławczym jest postępowaniem kontrolnym w stosunku do postępowania przeprowadzonego na podstawie art. 370 k.p.c. przez sąd pierwszej instancji. Artykuł 373 k.p.c. stanowi, że sąd drugiej instancji na posiedzeniu niejawnym odrzuca apelację, jeżeli ulegała ona odrzuceniu przez sąd pierwszej instancji. Jeżeli sąd odwoławczy dostrzeże braki, do których usunięcia strona nie była wezwana, zażąda ich usunięcia. W razie nieusunięcia braków w wyznaczonym terminie apelacja podlega odrzuceniu (por. w związku z tym uregulowaniem postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 maja 2015 r., V CZ 29/15). Mając to na względzie, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie, a o kosztach postępowania zażaleniowego rozstrzygnął zgodnie z art. 98 § 1 i 3, art. 108 §, art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z § 6 pkt 2 i § 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U.2015.1804 ze zm.). jw kc
Powiązane orzeczenia
- I CZ 35/07 2007-05-30Czy nienależycie opłacona apelacja wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika podlega odrzuceniu bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych, nawet jeśli powód został błędnie wezwany do uiszczenia opłaty przez sąd p…
- I CZ 17/11 2011-03-24Czy apelacja wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika, która nie została opłacona, powinna zostać odrzucona bez wezwania do uzupełnienia braków, jeśli obowiązywał przepis nakładający taki obowiązek na profesjonalnego…
- II PZ 22/19 2020-01-23Czy w przypadku oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, profesjonalnemu pełnomocnikowi przysługuje ponowne wezwanie do uiszczenia brakującej opłaty od apelacji, jeśli pismo zostało już nadane biegu?
- V CZ 21/14 2014-04-16Czy sąd odwoławczy prawidłowo odrzucił apelację jako nieopłaconą, mimo że opłata została wniesiona w terminie zakreślonym w wezwaniu sądu pierwszej instancji, gdy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został częściowo…
- V CZ 39/13 2013-09-06Czy naruszenie prawa do sądu i sprawiedliwości proceduralnej następuje w sytuacji, gdy strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie uiściła w całości opłaty sądowej od apelacji, co skutkuje jej odrzucenie…
Powołane przepisy
art. 50 pkt 1art. 373 KPCart. 370 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPCart. 98 § 1art. 108art. 39821§ 3§ 1§ 6 pkt 2§ 10 ust. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy