I CSK 1623/24

WyrokIzba Cywilna2024-08-13

Skład orzekający: Marcin Łochowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak możliwości oszacowania kwoty, którą strona umowy kredytu będzie świadczyć w przyszłości, stanowi samoistną podstawę do uznania postanowienia umownego za abuzywne i podlegania badaniu pod kątem jego abuzywności?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że kwestie objęte wnioskiem skarżącego dotyczące wykładni art. 3851 § 1 i 2 k.c. w zakresie skutków uznania postanowień umownych za abuzywne i możliwości ich zastąpienia przepisami dyspozytywnymi, nie budzą wątpliwości w świetle uchwały składu całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22. Ponadto, sformułowane zagadnienie prawne nie stanowiło zagadnienia nowego, nierozwiązanego dotychczas w orzecznictwie, a było przedmiotem licznych orzeczeń Sądu Najwyższego.
Stan faktyczny
Bank wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Jako podstawę wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazał potrzebę wykładni przepisów dotyczących abuzywności klauzul umownych, w szczególności art. 3851 § 1 i 2 k.c., oraz sformułował zagadnienie prawne dotyczące wpływu braku możliwości oszacowania przyszłych świadczeń na ocenę abuzywności postanowienia umownego. Powodowie wnosili o odmowę przyjęcia skargi.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od skarżącego koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 1623/24 POSTANOWIENIE 13 sierpnia 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Łochowski na posiedzeniu niejawnym 13 sierpnia 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa A. N. i R. N. przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o ustalenie i zapłatę, ewentualnie o ustalenie i zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 18 października 2023 r., I ACa 1728/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od Bank spółki akcyjnej w W. na rzecz A. N. i R. N. po 2700 złotych kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego postanowienia Bank spółce akcyjnej w W. do dnia zapłaty. [SOP] UZASADNIENIE Pozwany Bank S.A. w W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 18 października 2023 r., zaskarżając ten wyrok w I CSK 1623/24 2 części, wnosząc o jego uchylenie w zaskarżonym zakresie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, tj. art. 3851 § 1 i 2 k.c., w zakresie w jakim odnosi się on do skutków uznania postanowień umownych za abuzywne i możliwości zastąpienia takich postanowień przepisami dyspozytywnymi. Ponadto skarżący powołał się na istniejące w sprawie istotne zagadnienie prawne: Czy brak możliwości oszacowania kwoty, którą strona umowy kredytu będzie świadczyć w przyszłości stanowi per se o niejednoznaczności tego postanowienia umownego, a w konsekwencji, czy postanowienie takie powinno podlegać badaniu pod kątem abuzywności? W odpowiedzi na skargę powodowie wnosili o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, względnie o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na potrzebie wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania, jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, jest przedmiotem rozbieżnej wykładni w orzecznictwie i na czym rozbieżność ta polega, co wymaga przytoczenia orzeczeń sądów wydanych w takich samych lub istotnie zbliżonych stanach faktycznych, względnie, jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, wymaga interpretacji ze strony Sądu Najwyższego, z czego potrzeba ta wynika i z jakich powodów dotychczasowy dorobek doktryny i orzecznictwa jest w tej mierze niewystarczający. Nieodzowne jest ponadto, podobnie jak w przypadku przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., wykazanie związku między oczekiwaną od Sądu Najwyższego wykładnią prawa a wynikiem postępowania kasacyjnego (zob. np. postanowienia SN: z 15 października 2002 r., II CZ 102/02; z 29 lipca 2015 r., I CSK 980/14; z 19 czerwca 2018 r., IV CSK 56/18). I CSK 1623/24 3 Wykładnia art. 3851 § 1 i 2 k.c. we wskazanym w skardze zakresie, w aktualnym orzecznictwie Sądu Najwyższego nie budzi wątpliwości wobec uchwały składu całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22. Według art. 87 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym uchwała składu całej izby, z chwilą jej podjęcia, uzyskuje moc zasady prawnej, co oznacza, że wiąże inne składy Sądu Najwyższego (zob. art. 87 ustawy o Sądzie Najwyższym). Natomiast istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno, przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (postanowienie SN z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01), a jednocześnie być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (postanowienia SN: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02; z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08). Sformułowane przez skarżącego zagadnienie prawne nie czyni zadość tym wymaganiom, nie stanowi ono bowiem zagadnienia nowego, niewyjaśnionego dotychczas w orzecznictwie. Wprost przeciwnie, kwestie objęte zagadnieniem prawnym są przedmiotem licznych orzeczeń Sądu Najwyższego (zob. m.in. wyroki: z 4 listopada 2011 r., I CSK 46/11; z 15 lutego 2013 r., I CSK 313/12; z 10 lipca 2014 r., I CSK 531/13). Nie ma więc potrzeby ponownej wypowiedzi Sądu Najwyższego na tej płaszczyźnie. Takie stanowisko Sąd Najwyższy zajął już wcześniej w odniesieniu do tożsamej treściowo skargi kasacyjnej pozwanego banku (zob. postanowienie z 22 czerwca 2022 r., I CSK 3146/22, i tam powołane orzecznictwo). Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). I CSK 1623/24 4 Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a stosownie do art. 98 § 1, 11 i 3 w zw. z art. 99 k.p.c. oraz § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych obciążył skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego. (D.Z.) [ms] (

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3851 § 1art. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 87 § 1art. 87art. 3989 § 1 pkt 3 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 98 § 1art. 99 KPC§ 1§ 1 pkt 2§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy