V CSK 313/17
WyrokIzba Cywilna2017-11-27
Skład orzekający: Anna Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie, w której uczestnik postępowania domaga się orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeżeli uczestnik powołuje się na potrzebę wykładni przepisów Prawa upadłościowego oraz oczywistą zasadność skargi, a Sąd Najwyższy wcześniej wypowiadał się w przedmiocie pojęcia niewypłacalności?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Opóźnienia w płatnościach zobowiązań nie są równoznaczne z niewypłacalnością, gdy dłużnik ma zdolność płatniczą i możliwość spłaty zobowiązań. Ocena sytuacji finansowej spółki musi być dokonywana przy uwzględnieniu obiektywnych kryteriów i okoliczności faktycznych konkretnej sprawy.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. wniósł o orzeczenie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej wobec W.G. Sąd Okręgowy w O. utrzymał w mocy postanowienie sądu pierwszej instancji. Uczestnik postępowania wniósł skargę kasacyjną. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od uczestnika postępowania na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 2700 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 313/17 POSTANOWIENIE Dnia 27 listopada 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z wniosku Naczelnika (…) Urzędu Skarbowego w O. przy uczestnictwie W.G. o orzeczenie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 listopada 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 13 stycznia 2017 r., sygn. akt VI Ga (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od W.G. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Wymienione, kwalifikowane, przesłanki wskazują, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione jedynie wtedy, gdy realizuje ona swą funkcję publicznoprawną, pozostawiając interes prywatny strony na drugim planie.
2 Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę kasacyjną, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. Pozwany, jako przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 2 i 4 k.p.c., tj. potrzebę wykładni art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 2171) oraz oczywistą zasadność skargi. W odniesieniu do przesłanki potrzeby wykładni wskazanego przez skarżącego przepisu, sam skarżący przyznał, że stanowił on już przedmiot wypowiedzi Sądu Najwyższego, jednak, w jego ocenie, ciągle istnieje potrzeba wykładni uściślającej pojęcie niewykonywania zobowiązań, również przez wskazanie zakresu tego niewykonania. Nie jest to wystarczający argument do przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania. Sąd Najwyższy odnosząc się do pojęcia niewypłacalności wyjaśniał, że występujące opóźnienia w płatnościach zobowiązań, ich przeterminowanie, nie jest równoznaczne z niewypłacalnością, gdy jednocześnie dłużnik ma zdolność płatniczą, zobowiązania mają pokrycie w majątku spółki, istnieje możliwość spłaty zobowiązań w przyszłości. Jednocześnie zaznaczał, że oceny należy dokonywać przy uwzględnieniu obiektywnych kryteriów dotyczących sytuacji finansowej spółki, gdyż czas właściwy do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości ustalany jest w oparciu o okoliczności faktyczne konkretnej sprawy i musi za każdym razem odnosić się do stanu finansowego, majątkowego konkretnej spółki (por. wyrok SN z dnia 7 listopada 2016 r., III UK 13/16, uchwała SN z dnia 4 sierpnia 2004 r., III CZP 41/04, OSNC 2005/7-8/129, wyrok SN z dnia 23 czerwca 2004 r., V CK 539/03). Powyższe jednoznacznie poddaje w wątpliwość możliwość wypracowania jednolitej zasady prawnej, której wydania oczekuje skarżący, uniwersalnej dla wszelkich stanów faktycznych. W sprawie nie występuje także druga przesłanka wskazana przez skarżącego, która sprowadza się do zarzutu naruszenia art. 377 p.u.n. Analiza pisemnych motywów zaskarżonego orzeczenia nie pozwala, bowiem stwierdzić, że Sąd Apelacyjny dokonując subsumcji ustalonego w sprawie stanu
3 faktycznego do przepisów prawa posłużył się treścią art. 377 u.p.n. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2016 r. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia (na stronie 12) Sąd Apelacyjny wprost wskazał, że skoro w sprawie do dnia wejście w życie ustawy z dnia 6 marca 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze, ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym oraz ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. Nr 53, poz. 434) nie zaistniały podstawy do ogłoszenia upadłości, zastosowanie znajdzie art. 377 w brzmieniu nadanym tą ustawą (czyli ustawą z dnia 6 marca 2009 r.). Z uwagi na powyższe, należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 oraz art. 999 k.p.c. w związku z § 8 ust. 1 pkt 5 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz.1804) oraz art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2016 r., poz. 2261). jw
Powiązane orzeczenia
- III CSK 366/16 2017-05-11Czy prowadzenie negocjacji z wierzycielem w sprawie polubownego rozwiązania problemów z zapłatą zobowiązań, w tym sprzeciw wierzyciela wobec złożenia wniosku o upadłość spółki, wyłącza obowiązek zgłoszenia wniosku o upad…
- V CSK 530/15 2016-03-03Czy skarga kasacyjna w sprawie o zakaz prowadzenia działalności gospodarczej może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli nie wykazano oczywistej zasadności jej wniesienia poprzez przedstawienie kwalifikowanego naruszenia…
- III CSK 164/15 2015-09-09Czy w sprawie o orzeczenie zakazu wykonywania działalności gospodarczej, skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący wskazują na istotne zagadnienie prawne, potrzebę wykładni przepisów oraz zarz…
- V CSK 357/18 2019-02-13Czy skarga kasacyjna dotycząca zakazu prowadzenia działalności gospodarczej w związku z niezłożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości spółki spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- IV CSK 260/16 2016-12-05Czy skarga kasacyjna w sprawie o orzeczenie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący powołuje się na potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości lub na oczywi…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 2art. 11 ust. 1art. 377art. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 999 KPCart. 32 ust. 3§ 1§ 1 pkt 2§ 2§ 8 ust. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy