III KO 11/18
Izba Karna2018-05-10
Skład orzekający: Tomasz Artymiuk, Józef Szewczyk, Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okoliczności wskazane we wniosku o wznowienie postępowania, takie jak wcześniejsza niekaralność, współpraca z organami ścigania czy postawa życiowa, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania karnego na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k. w sytuacji, gdy były już przedmiotem analizy w postępowaniu apelacyjnym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania, stwierdzając, że podniesione okoliczności nie mają charakteru nowości w rozumieniu art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k. Podkreślono, że postępowanie o wznowienie nie polega na ponownej kontroli zapadłych orzeczeń pod kątem zgodności z prawem materialnym i procesowym, ani na ponownej ocenie dowodów i ustaleń faktycznych. Sąd jest uprawniony zbadać jedynie, czy ujawniły się nowe fakty lub dowody wskazujące na znaczne prawdopodobieństwo błędności wyroku skazującego.Stan faktyczny
Obrońca skazanego M. Ł. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, powołując się na art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k. Wskazał, że sądy nie wzięły pod uwagę istotnych okoliczności łagodzących karę, takich jak wcześniejsza niekaralność skazanego, jego współpraca z organami ścigania oraz postawa życiowa. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek, uznając, że podniesione argumenty nie spełniają wymogów nowości i były już przedmiotem analizy w postępowaniu apelacyjnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania i obciążył skazanego kosztami postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KO 11/18 POSTANOWIENIE Dnia 10 maja 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Szewczyk SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie M. Ł. skazanego z art. 286 § 1 k.k. i innych, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 maja 2018 r., wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w B. z dnia 15 marca 2017 r., sygn. akt II AKa …/16, zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w O. z dnia 20 czerwca 2016 r., sygn. akt II K …/15, postanowił: 1. oddalić wniosek; 2. obciążyć skazanego kosztami postępowania o wznowienie postępowania. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w O. z dnia 20 czerwca 2016 r., sygn. akt II K 229/15, M. Ł. uznany został za winnego popełnienia czynów: z art.286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., za co wymierzono mu karę 4 lat pozbawienia wolności oraz karę 100 stawek dziennych grzywny, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na
2 kwotę 60 zł (pkt XV wyroku) oraz z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., za co wymierzono mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt XVI wyroku), orzekając karę łączną 4 lat pozbawienia wolności. Nadto, orzeczono wobec oskarżonego, solidarnie z innymi współoskarżonymi, na podstawie art. 46 § 1 k.k., obowiązek naprawienia szkody. Po rozpoznaniu apelacji obrońcy M. Ł., w której – poza zarzutem z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. – skarżący podniósł również zarzuty obrazy przepisów postępowania (art. 410 k.p.k., art. 7 k.p.k. i art. 424 § 1 k.p.k.), błędu w ustaleniach faktycznych oraz rażącej niewspółmierności kary, Sąd Apelacyjny w B. wyrokiem z dnia 15 marca 2017 r., sygn. akt II AKa …/16, zmienił zaskarżony wyrok sądu meriti w ten sposób, że czyn przypisany temu oskarżonemu w pkt XV zakwalifikował z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k., złagodził wymierzoną za ten czyn karę do 3 lat pozbawienia wolności, łagodząc również do 3 lat pozbawienia wolności orzeczoną wobec M. Ł. karę łączną. W dniu 25 stycznia 2018 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy M. Ł. o wznowienie postępowania, uchylenie wyroków Sądu Okręgowego w O. z dnia 20 czerwca 2016 r., sygn. akt II K …/15 oraz Sądu Apelacyjnego w B. z dnia 15 marca 2017 r., sygn. akt II AKa …/16, w części dotyczącej tego skazanego i przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Podstawą prawną wniosku skarżący uczynił art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k. wskazując, że orzekające w niniejszej sprawie sądy w toku orzekania o winie i karze skazanego M. Ł. „nie wzięli pod uwagę istotnej okoliczności, która uzasadniałaby złagodzenie kary względem skazanego, a mianowicie faktu, iż nigdy wcześniej nie był on osobą karaną, współpracował z organami ścigania celem wykrycia przedmiotowych przestępstw, a nadto jego postawa życiowa, zawodowa, obywatelska wskazywały na brak w jego osobie wizerunku czy osobowości kryminalistycznej, jak również spaczenia w tym kierunku” (tak w oryginale – uwaga SN). W pisemnym stanowisku prokurator Prokuratury Krajowej wniósł o oddalenie wniosku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
3 Złożony w niniejszej sprawie na korzyść skazanego M.Ł. wniosek o wznowienie postępowania na uwzględnienie nie zasługuje. Zgodzić należy się z poglądem wyrażonym w pisemnym stanowisku przez prokuratora, że żadna z podniesionych przez skarżącego okoliczności, nie ma charakteru nowości w rozumieniu art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k. zobowiązującego do nadzwyczajnego złagodzenia kary orzeczonej wobec skazanego, gdyż w rzeczywistości tak właśnie – pomimo szerszego zakreślenia przez obrońcę granic zaskarżenia – odczytywać należy intencje autorki wniosku. Co więcej, argumentacja zawarta w uzasadnieniu wniosku, w zestawieniu z okolicznościami powoływanymi już wcześniej przez obrońcę w apelacji, nie pozostawia wątpliwości, że wniesiony w tej sprawie nadzwyczajny środek zaskarżenia to de facto próba ponowienia, przeprowadzonej już w toku merytorycznego rozpoznania sprawy, kontroli – i to o charakterze apelacyjnym – w zakresie rozstrzygnięcia o karze. Trudno w tym wypadku o inną ocenę, jeżeli się zważy, że wskazywane we wniosku rzekome „nowe fakty i dowody”, jak działanie pod wpływem groźby ze strony współsprawców, „współpraca” z organami ścigania, czy też dotychczasowa niekaralność M. Ł., były przecież wskazywane w motywach zwykłego środka odwoławczego, a także stały się przedmiotem analizy Sądu Apelacyjnego w B. I tak, Sąd odwoławczy do problematyki przymusu psychicznego wywieranego na ówczesnym oskarżonym odniósł się na s. 44-45 pisemnego uzasadnienie wyroku, natomiast problematyce braku możliwości zastosowania wobec niego dobrodziejstwa art. 60 § 3 k.k. poświęcony został wywód ze s. 45-46 tego dokumentu procesowego. Z kolei takie okoliczności, jak stopień winy M. Ł., jego właściwości i warunki osobiste, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa, wcześniejsza niekaralność (podkreślenie SN) – które w ocenie sądu instancji ad quem nie zostały w dostatecznym stopniu uwzględnione przez Sąd pierwszej instancji – stały się wręcz powodem korekty przez Sąd Apelacyjny orzeczenia o karze poprzez jej złagodzenie z 4 do 3 lat pozbawienia wolności. Autorka wniosku zdaje się również zapominać, powołując szereg orzeczeń tak Sądu Najwyższego, jak i sądów apelacyjnych, mających w jej ocenie świadczyć o błędnej interpretacji art. 60 § 3 k.k. dokonanej w postępowaniu merytorycznym
4 przez orzekające w tej sprawie sądy, że postępowanie prowadzone w oparciu o przepisy rozdziału 56 Kodeksu postępowania karnego nie polega na ponownej kontroli zapadłych w sprawie orzeczeń pod kątem ich zgodności z przepisami prawa materialnego oraz procesowego. Sąd w sprawie o wznowienie postępowania nie dokonuje na nowo oceny zebranych w toku procesu dowodów i poprawności przyjętych w oparciu o nie ustaleń faktycznych będących podstawą prawomocnego wyroku, czy też oceny zasadności orzeczenia sądu pierwszej instancji, tak jak to się czyni w ramach kontroli instancyjnej, ale jest wyłącznie uprawniony zbadać, czy ujawniły się nowe fakty lub dowody, wykazujące znaczne prawdopodobieństwo błędności tego wyroku skazującego (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2013 r., V KO 71/13, LEX nr 1400598). Jak to omówiono wyżej, takich nowych faktów i dowodów skarżąca w tym wypadku nie wskazała. Kierując się przedstawionymi względami postanowiono jak na wstępie, obciążając skazanego – stosownie do treści art. 639 k.p.k. – kosztami postępowania o wznowienie postępowania. kc
Powiązane orzeczenia
- V KO 114/19/1 2020-06-25Czy nowe okoliczności ujawnione po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego uzasadniają wznowienie postępowania na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k. w sytuacji, gdy wnioskodawca dąży do podważenia dokonanych ustale…
- I KO 80/24 2024-12-18Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, oparty na istnieniu innego postępowania dotyczącego tego samego czynu tej samej osoby, spełnia przesłanki określone w art. 540 § 1 pkt 2 li…
- I KO 23/23 2023-11-22Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k., może być podstawą do ponownej oceny poprawności przeprowadzonego postępowania karnego i czy wymaga wskazania nowych faktów i dowo…
- III KO 108/23 2023-12-13Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na podstawie z art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. (ujawnienie nowych faktów lub dowodów), może być uwzględniony, jeśli wskazane nowe fakty lub dowody nie były nieznane…
- II KO 10/20 2020-02-27Czy ujawnienie nowych faktów lub dowodów, które nie były znane w toku prawomocnie zakończonego postępowania, uzasadnia wznowienie postępowania karnego na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k.?
Powołane przepisy
art. 286 § 1 KKart.286 § 1 KKart. 294 § 1 KKart. 270 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 13 § 1 KKart. 12 KKart. 46 § 1 KKart. 439 § 1 pkt 11 KPKart. 410 KPKart. 7 KPKart. 424 § 1 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy