I CSK 2324/23

WyrokIzba Cywilna2024-05-22

Skład orzekający: Mariusz Załucki, Dariusza Dończyka, Dariusz Dończyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego, który jest stroną umowy pożyczki indeksowanej do franka szwajcarskiego, powinien zostać wyłączony od orzekania w sprawie dotyczącej tzw. kredytu frankowego, jeśli Sąd Najwyższy podjął uchwałę całego składu Izby Cywilnej rozstrzygającą kwestie objęte skargą kasacyjną?
Ratio decidendi
Sędzia Sądu Najwyższego nie podlega wyłączeniu od orzekania w sprawie dotyczącej tzw. kredytu frankowego, jeśli Sąd Najwyższy podjął uchwałę całego składu Izby Cywilnej, która rozstrzygnęła kwestie objęte skargą kasacyjną. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 87 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym, uchwała ta ma moc zasady prawnej, a odstąpienie od niej wymaga ponownego rozstrzygnięcia w drodze uchwały całego składu Izby Cywilnej. Brak jest zatem prawnej możliwości, aby jednostkowe orzeczenie Sądu Najwyższego kształtowało praktykę w sposób, który mógłby stwarzać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego.
Stan faktyczny
Sędzia Sądu Najwyższego Dariusz Dończyk zażądał wyłączenia od orzekania w sprawie dotyczącej banku i zapłaty, motywując to faktem bycia stroną umowy pożyczki hipotecznej indeksowanej do franka szwajcarskiego. W jego ocenie, udział w sprawie dotyczącej tzw. kredytu frankowego może budzić wątpliwości co do jego bezstronności. Sąd Najwyższy rozpoznał żądanie wyłączenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 2324/23 POSTANOWIENIE 22 maja 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Mariusz Załucki na posiedzeniu niejawnym 22 maja 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa I. W. i Z. W. przeciwko Bank AG w W. Oddział w Polsce o zapłatę i ustalenie, na skutek żądania sędziego Sądu Najwyższego Dariusza Dończyka wyłączenia od rozpoznania skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 16 listopada 2022 r., I ACa 152/22, odmawia wyłączenia SSN Dariusza Dończyka od orzekania w sprawie. UZASADNIENIE SSN Dariusz Dończyk zażądał wyłączenia od orzekania w sprawie motywując to faktem bycia stroną umowy pożyczki hipotecznej indeksowanej do franka szwajcarskiego. W jego ocenie udział w postępowaniu, które w rzeczywistości dotyczy kredytu frankowego i jest tzw. sprawą frankową może stwarzać w odbiorze zewnętrznym uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności w orzekaniu. Orzeczenie Sądu Najwyższego wydane nawet w jednostkowej sprawie wpływa na orzecznictwo sądów powszechnych i praktykę stosowania prawa przez wszystkie podmioty uczestniczące w obrocie cywilnoprawnym. Wydane z jego udziałem orzeczenie może wpływać na ocenę jego obecnej sytuacji I CSK 2324/23 2 prawnej wobec banku, z którym zawarł umowę pożyczki, zwłaszcza że sprawy dotyczące kredytów frankowych budzą obecnie duże zainteresowanie opinii publicznej i wywołują ogromne emocje społeczne. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Przesłanki wyłączenia sędziego z mocy ustawy bądź na jego wniosek określone zostały w treści art. 48 § 1 i art. 49 § 1 k.p.c. W sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 48 § 1 k.p.c. W kontekście zaś oceny czy istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie (art. 49 § 1 k.p.c.), Sąd Najwyższy w obecnym składzie dotychczas podzielał stanowisko wyrażone w żądaniu o wyłączenie w zakresie tzw. spraw frankowych. Sytuacja jednak uległa zmianie na skutek podjęcia przez skład całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego uchwały z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22. W uchwale tej przesądzono m.in. o kwestiach, które są przedmiotem skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. Według zaś art. 87 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym, uchwała składu całej izby ma moc zasady prawnej. Odstąpienie od tej zasady wymaga ponownego rozstrzygnięcia w drodze uchwały całego składu Izby Cywilnej (art. 88 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym). W takim stanie rzeczy brak prawnej możliwości by jednostkowe orzeczenie Sądu Najwyższego w składzie z żądającym wyłączenia w materii objętej uchwałą całego składu Izby Cywilnej kształtowało praktykę w sposób, który mógłby stwarzać w odbiorze zewnętrznym uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w orzekaniu. Dlatego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. [SOP] [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 48 § 1art. 49 § 1 KPCart. 48 § 1 KPCart. 87 § 1art. 88 § 2§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy