II UZ 30/01

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2001-05-25

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprawa o podwyższenie (przeliczenie podstawy wymiaru) emerytury, która jest już pobierana, jest sprawą o przyznanie lub wstrzymanie prawa do emerytury, w której kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia?
Ratio decidendi
Sprawa o podwyższenie (przeliczenie podstawy wymiaru) pobieranej emerytury nie jest sprawą o przyznanie lub wstrzymanie prawa do emerytury, w której kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Wyjątki od zasady uzależnienia dopuszczalności kasacji od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach majątkowych podlegają ścisłej wykładni, a sprawa o wzrost pobieranej emerytury nie mieści się w kategorii spraw o przyznanie lub wstrzymanie świadczenia.
Stan faktyczny
Ubezpieczony złożył kasację od wyroku oddalającego jego apelację od wyroku oddalającego odwołanie od decyzji odmawiającej przeliczenia podstawy wymiaru emerytury. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację, uznając sprawę za majątkową, w której dopuszczalność kasacji zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia. Ubezpieczony twierdził, że sprawa dotyczy przyznania dalszej części emerytury na nowej podstawie wymiaru, co uzasadniałoby kasację niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu kasacji.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 25 maja 2001 r. II UZ 30/01 Sprawa o podwyższenie (przeliczenie podstawy wymiaru) emerytury nie jest sprawą o przyznanie lub wstrzymanie prawa do emerytury, w której kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 3921 § 1 zda-nie drugie KPC). Przewodniczący Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Roman Kuczyński, Zbigniew Myszka (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 maja 2001 r. sprawy z wniosku Mieczysława L. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Spo-łecznych-Oddziałowi w Ł. o wysokość emerytury, na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 13 marca 2001 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi postanowie-niem z dnia13 marca 2001 r. odrzucił kasację ubezpieczonego Mieczysława L. od wyroku tego Sądu z dnia 10 stycznia 2001 r. oddalającego jego apelację od wyroku Sądu pierwszej instancji oddalającego odwołanie od decyzji organu rentowego od-mawiającej przeliczenia podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonego. Sąd Apela-cyjny uznał, że przedmiotowa sprawa ma charakter sprawy o prawa majątkowe, w której dopuszczalność kasacji jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia nie niższej niż dziesięć tysięcy złotych (art. 3921 § 1 KPC), skoro rozstrzygnięcie sprawy dotyczyło w istocie rzeczy wysokości pobieranej emerytury. Sąd ten uznał, że tego rodzaju sprawa nie kwalifikuje się jako sprawa o przyznanie lub o wstrzymanie świadczenia bądź o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, w których ka- 2 sacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. W zażaleniu na to postanowienie ubezpieczony utrzymywał, że jego sprawa ma charakter sprawy o przyznanie „dalszej części emerytury określonej na nowej podstawie wymiaru tego świadczenia”, w której kasacja przysługuje bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia zgodnie ze zdaniem drugim art. 3921 § 1 KPC. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3921 § 1 KPC kasacja nie przysługuje w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysię-cy złotych, a w sprawach gospodarczych - niższa niż dwadzieścia tysięcy złotych. Jednakże w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych kasacja przysługuje nie-zależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przyznanie i o wstrzyma-nie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Przepis co do zasady uzależnia przedmiotową dopuszczalność kasacji w sprawach o prawa majątkowe od wartości przedmiotu zaskarżenia, a pomija tę wartość wyłącznie w ściśle określonych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Skarżący nie zakwestionował majątkowego charakteru sprawy o ponowne przeliczenie podstawy wymiaru pobieranej przez niego emerytury, która istotnie kwalifikowała się jako sprawa o wysokość pobieranego świadczenia z ubezpieczenia społecznego, skoro ubezpieczony zmierzał do uzyskania pobieranego świadczenia w wyższej wysokości. Tego rodzaju sprawa nie należała jednak do ściśle określonej kategorii spraw o prawa majątkowe z zakresu ubezpieczeń społecznych, w których kasacja przysłu-guje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w rozumieniu art. 392 1 § 1 zdania drugiego KPC, albowiem nie dotyczyła przyznania lub wstrzymania pobiera-nej emerytury ani objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Wyjątki okre-ślone w tym przepisie podlegają wykładni ścisłej, co powoduje, że sprawa o wyso-kość pobieranej emerytury, określana według nomenklatury skarżącego jako sprawa o „wypłatę dalszej części emerytury” nie kwalifikuje się jako sprawa o przyznanie świadczenia, które ubezpieczony przecież pobiera, tyle że w zaniżonej wysokości. Sprawa o wzrost pobieranej emerytury nie jest zatem sprawą o przyznanie lub o wstrzymanie emerytury, w której kasacja przysługuje niezależnie od wartości przed-miotu zaskarżenia (art. 3921 § 1 zdanie drugie KPC). Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie 3 39318 § 3 i 397 § 2 KPC w związku z art. 385 KPC. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3921 § 1art. 3921 § 1 KPCart. 3921 § 1 KPC.art. 392art. 385 KPC.§ 1§ 3§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy