III UK 39/18

Sygn. akt III UK 39/18 POSTANOWIENIE Dnia 20 listopada 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik w sprawie z odwołania M. R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. o prawo do renty w związku z chorobą zawodową, wysokość emerytury, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 20 listopada 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 9 lutego 2017 r., sygn. akt III AUa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. nie obciąża odwołującego się kosztami zastępstwa procesowego organu rentowego w postępowaniu kasacyjnym, 3. przyznaje radcy prawnemu J. K. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w (…) kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o kwotę podatku od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. UZASADNIENIE Wyrokiem z 9 lutego 2017 r., III AUa (…) Sąd Apelacyjny w (…) oddalił apelację M. R. (wnioskodawca) wniesioną od wyroku Sądu Okręgowego w S. z 20 czerwca 2016 r., VII U (…), którym to wyrokiem Sąd Okręgowy rozstrzygnął o odwołaniach wnioskodawcy, wnoszonych w stosunku do decyzji o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy i wysokość emerytury, wydanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. (organ rentowy). 2 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego wniósł wnioskodawca, zaskarżając go w części obejmującej oddalenie apelacji. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnie do rozpoznania został oparty o przesłankę występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, a mianowicie, czy rozpoznanie sprawy z naruszeniem art. 50 § 3 pkt 2 k.p.c., polegającym na wydaniu przez Sąd w składzie jednego sędziego wyroku, mimo że wcześniej nie rozpoznano ponownego wniosku o wyłączenie tego sędziego, złożonego na podstawie art. 49 k.p.c., należy uznać za rozpoznanie sprawy przez sędziego wyłączonego z mocy ustawy, co stosownie do treści art. 379 pkt 4 k.p.c. skutkuje nieważnością postępowania? W odpowiedzi na skargę kasacyjną wnioskodawcy organ rentowy wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznani i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego jako przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga wskazania problemu o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w dotychczasowym orzecznictwie i wymagającego pogłębionej wykładni (postanowienie Sądu Najwyższego z 5 kwietnia 2017 r., II CSK 688/16, LEX nr 2312016). W przedmiotowej sprawie nie można uznać, iż ta przesłanka przesądu została spełniona, gdyż problem powołany przez wnioskodawcę był już przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który w wyroku z 25 listopada 2015 r., II CSK 752/14 (LEX nr 1943239), wskazał wprost, iż rozpoznanie sprawy przez sędziego, co do którego wniosek o wyłączenie oparty na art. 49 k.p.c. nie został w ogóle rozpoznany, nie oznacza, że należy uznać, iż sprawa ta została rozpoznana przez sędziego wyłączonego z mocy ustawy. Dalej Sąd Najwyższy wskazał, iż nie powoduje nieważności postępowania udział w rozpoznaniu sprawy sędziego wyłączonego na mocy postanowienia sądu zgodnie z art. 49 k.p.c., ani sędziego wobec którego wniosek o wyłączenie nie został rozpoznany. W takich sytuacjach działanie sędziego polegające na dokonaniu czynności innych niż niecierpiące 3 zwłoki stanowi uchybienie procesowe, które może mieć wpływ na wynik sprawy. Wykazanie takiej zależności staje się możliwe wtedy, gdy wniosek o wyłączenie sędziego okaże się uzasadniony. Gdy wniosek taki w ogóle nie został rozpoznany, oceny w tym zakresie należy dokonywać przy uwzględnieniu konkretnych okoliczności. Przenosząc powyższe twierdzenia na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, iż zamknięcie rozprawy mimo nierozpoznania ponownego – co należy wyraźnie podkreślić - wniosku o wyłączenie sędziego przewodniczącego nie stanowiło naruszenia skutkującego nieważnością postępowania. Świadczy o tym nie tylko oparcie wniosku na tożsamych okolicznością co wcześniejsze wnioski, podlegające odrzucenia na mocy art. 531 k.p.c., ale również fakt, iż wnioskodawca w toku całego postępowania złożył aż 638 wniosków o wyłączenie wszystkich sędziów w obszarze działania całej apelacji […], a ostatecznie sformułował także wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów w Polsce, z których to wniosków żaden nie został pozytywnie rozpatrzony. Powyższe okoliczności faktyczne świadczą o tym, iż działanie wnioskodawcy należy uznać za nadużycie praw procesowych (art. 3 k.p.c.), które nie zasługuje na ochronę w postępowaniu kasacyjnym. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.