II CZ 167/89

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN K. Kołakowski (sprawozdawca).Sędziowie SN: H. Ciepła, J. Sokołowski.SentencjaSąd Najwyższy Izba Cywilna po rozpoznaniu w dniu 10 października 1989 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Pawła R. przeciwko Aleksandrowi K. - Redaktorowi Naczelnemu Gazety Robotniczej, Romualdowi G. Redaktorowi Naczelnemu "Słowa Polskiego" i Redaktorowi Naczelnemu "Wieczoru Wrocławia" o ochronę prasową i dóbr osobistych na skutek zażalenia powoda na zarządzenie przewodniczącego Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu z dnia 31 lipca 1989 r., sygn. akt I C 329/39, postanawia: oddalić zażalenie.Uzasadnienie faktyczneZaskarżonym zarządzeniem zwrócono pozew wobec nieusunięcia braków formalnych przez podanie imienia i nazwiska redaktora naczelnego "Wieczoru Wrocławia" oraz miejsc zamieszkania pozwanych, a także sprecyzowanie treści żądanego przez powoda oświadczenia.W zażaleniu na to zarządzenie pełnomocnik powoda zarzucił uchybienie procesowe polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 126 § 2 i art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c. i w konkluzji wniósł o jego uchylenie.Uzasadnienie prawneNie znajdując podstaw do uwzględnienia tego zażalenia, Sąd Najwyższy miał na uwadze, co następuje:Błędny jest pogląd przedstawiony w zażaleniu, że odpowiedzialność redaktora naczelnego ma de facto charakter instytucjonalny, a zatem wystarczające jest podanie adresu poszczególnych redakcji bez potrzeby wskazywania nawet imienia i nazwiska aktualnego redaktora naczelnego.Do odpowiedzialności cywilnej lub dochodzenia roszczeń przewidzianych w prawie prasowym właściwa jest droga procesu cywilnego i w konsekwencji wniesiony pozew odpowiadać musi wymaganiom formalnym przewidzianym w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Jak trafnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia, wezwanie do usunięcia braków formalnych miało podstawy w art. 126 § 1 pkt 1 i § 2 oraz art. 137 § 1 pkt 1 k.p.c. Uznał to zresztą sam pełnomocnik powoda, skoro w odniesieniu do dwóch gazet wskazał z imienia i nazwiska osoby pozwane, nie uczynił zaś tego tylko w trzecim wypadku. W odniesieniu do osób fizycznych niezbędne jest wskazanie ich miejsca zamieszkania, możliwość bowiem podania siedziby dotyczy jedynie Skarbu Państwa, pozostałych osób prawnych lub innych podmiotów nie będących osoba fizyczną (arg. z art. 27 § 1 i 2 oraz art. 29 i 30 k.p.c.).Prowadzi to do wniosku, że w sprawie o ochronę dóbr osobistych i opublikowanie odpowiedzi, stosownie do art. 31 pkt 2 i 39 ust. 1 prawa prasowego, żądanie pozwu musi być skierowane przeciwko konkretnej osobie oznaczonej z imienia i nazwiska ze wskazaniem miejsca jej zamieszkania a nie siedziby redakcji. Treść i forma oświadczenia, które powód i uważa za odpowiednie (art. 24 § 1 zd. drugie k.p.c.), powinny być w pozwie dokładnie określone (art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c.) przez podanie konkretnego tekstu.Brak jego uzasadnionych podstaw uzasadniał więc oddalenie zażalenia na podstawie art. 387 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.