II KK 186/19

WyrokIzba Karna2019-12-12

Skład orzekający: Tomasz Artymiuk, Marek Pietruszyński, Barbara Skoczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie kary łącznej pozbawienia wolności w rozmiarze niższym od najwyższej z kar jednostkowych, przy braku zaskarżenia na niekorzyść skazanego, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na treść wyroku?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że orzeczenie kary łącznej pozbawienia wolności w rozmiarze niższym od najwyższej z kar jednostkowych, przy braku zaskarżenia na niekorzyść skazanego, stanowi rażące naruszenie przepisu art. 86 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2015 r. Zgodnie z tym przepisem, kara łączna powinna mieścić się w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. Wymierzenie kary łącznej niższej niż najwyższa z kar jednostkowych jest niedopuszczalne i ma istotny wpływ na treść wyroku.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy skazał N. M. S. za przestępstwa z art. 258 § 2 k.k. (kara 4 lat pozbawienia wolności) i z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii (kara 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności), orzekając karę łączną 6 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, obniżając karę za czyn narkotykowy do 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności i orzekając karę łączną 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności. Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny wniósł kasację na niekorzyść skazanego, zarzucając rażące naruszenie art. 86 § 1 k.k. poprzez orzeczenie kary łącznej niższej od najwyższej z kar jednostkowych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części dotyczącej orzeczenia o karze łącznej pozbawienia wolności i przekazał sprawę w tym zakresie Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KK 186/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący) SSN Marek Pietruszyński SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) Protokolant Anna Janczak po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w dniu 12 grudnia 2019 r., sprawy N. M. S. skazanego z art. 258 § 2 k.k. i innych, kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego, na niekorzyść skazanego, od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 8 października 2018 r., sygn. akt II AKa (…), zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 sierpnia 1017 r., sygn. akt V K (…) uchyla wyrok Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części i w tym zakresie przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. 2 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w W., wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2017 r, sygn. akt V K (…), uznał N. M. S. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów: 1. z art. 258 § 2 k.k., za który wymierzył mu karę 4 lat pozbawienia wolności; 2. z art. 43 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 4 § 1 k.k. i za ten czyn na mocy art. 43 ust. 3 tej ustawy i art. 33 § 1 i 3 k.k. wymierzył mu karę 3 lat pozbawienia wolności i 100 stawek dziennych grzywny po 50 zł każda oraz na mocy art. 55 ust. 3 ustawy orzekł nawiązkę w wysokości 2.000 zł na cel wskazany w wyroku; 3. na mocy art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k. wymierzył oskarżonemu karę łączną 6 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny w (…) , po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, wyrokiem z dnia 8 października 2018 r., sygn. akt II AKa (…), I. zmienił zaskarżony wyrok w stosunku do N. M. S. w ten sposób, że: 1. uchylił orzeczenie o karze łącznej pozbawienia wolności orzeczonej wobec oskarżonego, 2. za czyn przypisany oskarżonemu w punkcie 2. z art. 43 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, po dokonaniu zmiany jego opisu, obniżył orzeczoną karę pozbawienia wolności do 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności, II. utrzymał zaskarżony wyrok w pozostałym zakresie; III. na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r w zw. z art. 4 § 1 k.k. orzekł wobec tego oskarżonego karę łączną 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności. Wyroki obu instancji dotyczyły również innych oskarżonych, co do których nie została wniesiona kasacja. Kasację, na niekorzyść N. M. S. , od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…), wniósł Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny. Zaskarżając wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze łącznej pozbawienia wolności, wymierzonej w pkt III w stosunku do N. M. S. , zarzucił: „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 86 § 1 k.k., polegające na orzeczeniu w pkt. III 3 wyroku w stosunku do N. M. S. , w wyniku połączenia kar jednostkowych 4 lat pozbawienia wolności, wymierzonej w pkt. 1. wyroku Sądu Okręgowego w W., utrzymanego w tej części przez Sąd Apelacyjny w (…) oraz kary jednostkowej 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności wymierzenie za czyn przypisany w pkt. 2. zmienionym w tej części wyroku przez Sąd Apelacyjny w (…) i wymierzenie kary łącznej 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności, to jest w rozmiarze niższym od najwyższej z podlegających łączeniu kar jednostkowych”. Skarżący podnosząc ten zarzut wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w (…) w postępowaniu odwoławczym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna i dlatego podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron, zgodnie z art. 535 § 5 k.p.k. Rację ma skarżący twierdząc, iż wyrok Sądu Apelacyjnego w (…) w części dotyczącej wymiaru kary łącznej w stosunku do N. M. S, zapadł z rażącym i mającym wpływ na jego treść naruszeniem przepisu prawa materialnego wskazanego w kasacji. Zgodnie bowiem z art. 86 § 1 k.k., w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2015 r., sąd wymierza karę łączną w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, nie przekraczając jednak 15 lat pozbawienia wolności. Jak wynika z akt sprawy, oskarżonemu za czyn z art. 258 § 2 k.k. została wymierzona kara 4 lat pozbawienia wolności, zaś za czyn z art. art. 43 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 4 § 1 k.k., kara 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności. W realiach przedmiotowej sprawy, z uwagi na brak zaskarżenia wyroku Sądu I instancji na niekorzyść oskarżonego oraz treść art. 434 § 1 k.p.k., Sąd odwoławczy mógł więc orzec karę łączną nie niższą niż 4 lat pozbawienia wolności. Wymierzając zatem karę łączną 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności Sąd Apelacyjny w (…) w sposób rażący i mający istotny wpływ na treść wyroku, naruszył przepis prawa materialnego, tj. art. 86 § 1 k.k. 4 Zauważyć należy, że Sąd Apelacyjny w (…) dostrzegł to swoje uchybienie, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. W tej sytuacji, Sąd Najwyższy uwzględniając kasację, uchylił wyrok w zaskarżonej części, tj. dotyczącej orzeczenia o karze łącznej pozbawienia wolności i przekazał sprawę w tym zakresie Sądowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji wyroku. ał

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 5 KPKart. 258 § 2 KKart. 43 ust. 3art. 4 § 1 KKart. 33 § 1art. 55 ust. 3art. 85 KKart. 86 § 1 KKart. 434 § 1 KPK§ 5§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy