II CSK 752/16
WyrokIzba Cywilna2017-05-12
Skład orzekający: Józef Frąckowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dobrowolne skorzystanie z prawa do zamiany akcji na zasadzie jednostronnej redukcji akcji spółki konsolidującej narusza prawa majątkowe uprawnionego lub zasadę ekwiwalentności świadczeń?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdzając, że wskazane w niej zagadnienie prawne zostało już rozstrzygnięte. Dobrowolne skorzystanie z prawa do zamiany akcji na zasadzie jednostronnej redukcji akcji spółki konsolidującej nie narusza praw majątkowych uprawnionego ani zasady ekwiwalentności świadczeń. Z przepisów ustawy konsolidacyjnej i rozporządzenia Ministra Skarbu Państwa nie wynika obowiązek uwzględnienia w umowie zamiany akcji obustronnej ich redukcji.Stan faktyczny
Powódka S. Spółka Akcyjna w K. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) oddalającego jej powództwo przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Skarbu Państwa o zapłatę. Skarga kasacyjna dotyczyła kwestii związanych z zamianą akcji w ramach konsolidacji spółek. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od strony powodowej na rzecz Skarbu Państwa Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 752/16 POSTANOWIENIE Dnia 12 maja 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Frąckowiak w sprawie z powództwa S. Spółki Akcyjnej w K, przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Skarbu Państwa z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej – P. Spółki Akcyjnej w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 maja 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 18 lutego 2016 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od strony powodowej na rzecz Skarbu Państwa Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego
2 w art. 3984 § 2 k.p.c. może być, zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Powód S. Spółka Akcyjna w K. we wniesionej skardze kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 18 lutego 2016 r. wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania oparł na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Szczegółowa analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie pozwala na stwierdzenie, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne oraz aby istniała potrzeba wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości. Wskazane w skardze kasacyjnej zagadnienie prawne zostało już rozstrzygnięte w orzecznictwie. W wyrokach z dnia 11 października 2013 r., I CSK 37/13, nie publ., oraz z dnia 29 listopada 2016 r., I CSK 808/15, nie publ., Sąd Najwyższy przesądził, że dobrowolne skorzystanie z prawa do zamiany akcji na zasadzie jednostronnej redukcji akcji spółki konsolidującej nie narusza praw majątkowych uprawnionego, chronionych przepisami Konstytucji. Nie pozostaje również w sprzeczności z zasadą ekwiwalentności świadczeń, charakteryzującą umowę zamiany (art. 603 k.c.). Dokonując wykładni przepisów, mających zastosowanie także w rozpoznawanej sprawie, uznano, że z ustawy konsolidacyjnej oraz rozporządzenia Ministra Skarbu Państwa z dnia 19 lutego 2008 r. nie wynika obowiązek uwzględnienia w umowie zamiany akcji obustronnej ich redukcji. Źródła takiego obowiązku w szczególności nie można upatrywać w przepisach art. 8 ust. 1 i 2, oraz art. 9 wymienionej ustawy, ani § 2 ust. 2, czy też § 18 ust. 3 i 5 powołanego rozporządzenia, gdyż nie regulują one mechanizmu ilościowej redukcji akcji spółki konsolidowanej przedstawionych do zamiany przez uprawnionych akcjonariuszy. Z treści natomiast art. 3 ust. 3 oraz art. 5 ust. 1 ustawy konsolidacyjnej, odczytywanej w kontekście celu tej regulacji, można wyprowadzić wniosek - potwierdzony wprost w § 2 ust. 3 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2008 r. - że w przypadku, gdy suma udostępnionych uprawnionym akcji
3 spółki konsolidującej mogłaby przekroczyć próg określony w pierwszym z tych przepisów, redukcji podlegają jedynie akcje tej spółki. Wskazać należy, że nie zachodzi również nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę - w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 39813 § 1 k.p.c.). Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Na wniosek pozwanego - zastępowanego przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną Sąd Najwyższy orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 98 § 1 i 3, art. 108 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. jw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 808/15 2016-11-29Czy jednostronna redukcja akcji spółki konsolidowanej w umowie zamiany akcji, wynikająca z przepisów ustawy konsolidacyjnej i rozporządzenia wykonawczego, może stanowić podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu P…
- V CSK 334/20 2021-04-27Czy skarga kasacyjna dotycząca obrotu akcjami na okaziciela, w tym kwestii ograniczeń statutowych, ważności umów sprzedaży oraz należytej staranności inwestora detalicznego, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznani…
- I CSK 27/13 2013-10-11Czy prawo do zamiany akcji spółki konsolidowanej na akcje spółki konsolidującej, wynikające z ustawy konsolidacyjnej, wygasa z upływem terminu określonego w art. 5 ust. 3 tej ustawy, nawet jeśli uprawniony złożył oświadc…
- I CSK 3379/22 2023-03-31Czy dopuszczalne jest przeniesienie praw z akcji w sytuacji braku możliwości wykazania przez zbywającego, że był rzeczywiście uprawniony do tych akcji, a dokument akcji jest nieważny?
- V CSK 640/16 2017-05-18Czy w sytuacji, gdy spółka ma więcej niż jednego wierzyciela, a jeden z nich udzielił jej pożyczki, istnieje obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, aby zwolnić się od odpowiedzialności z art. 299 k.s.h.?
Powołane przepisy
art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 603 KCart. 8 ust. 1art. 9art. 3 ust. 3art. 5 ust. 1art. 39813 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1art. 391 § 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy