IV KK 220/12
WyrokIzba Karna2012-09-25
Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja może być oparta na zarzucie błędu w ustaleniach faktycznych, nawet jeśli formalnie wskazuje na naruszenie przepisów prawa procesowego lub materialnego?Ratio decidendi
Kasacja jako nadzwyczajny środek zaskarżenia nie jest środkiem odwoławczym kierowanym do sądu kolejnej instancji, a jej podstawy nie obejmują polemiki z sądową oceną dowodów ani prawidłowością dokonanych ustaleń faktycznych. Kwestionowanie oceny dowodów i ustaleń faktycznych, nawet pod pozorem zarzutu obrazy prawa procesowego lub materialnego, jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy uniewinnił oskarżonego H. D. od zarzutu nadużycia uprawnień i wyrządzenia szkody majątkowej. Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wniósł kasację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył oskarżyciela posiłkowego kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KK 220/12 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2012 r. Sąd Najwyższy w Warszawie – Izba Karna na posiedzeniu w składzie następującym: SSN Wiesław Kozielewicz po rozpoznaniu w dniu 25 września 2012 r., sprawy H. D. oskarżonego z art. 296 § 1 k.k. z powodu kasacji, wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego A.K. od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 8 marca 2012 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego z dnia 6 października 2011 r., oddala kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża oskarżyciela posiłkowego A. K. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 6 października 2011 r., uniewinnił H. D. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 296 § 1 k.k. polegającego na tym, że w dniu 22 sierpnia 1995 roku w K. będąc pełnomocnikiem Przedsiębiorstwa Zagranicznego „C.”, nadużywając posiadanych uprawnień, wyrządził znaczną szkodę w majątku tego podmiotu gospodarczego zbywając zespół pompowy „WOMA” o numerze fabrycznym /…/ wartości 379.578 złotych, za kwotę 85.000 złotych. Sąd Apelacyjny, po rozpoznaniu apelacji prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego A. K., wyrokiem z dnia 8 marca 2012 r., , utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego z dnia 6 października 2011 r.
2 Od w/w wyroku Sądu Apelacyjnego kasację złożył pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego A. K. Zarzucił w kasacji rażące naruszenie prawa mające wpływ na treść zaskarżonego wyroku a to: I. przepisu art. 2 § 1 pkt. 3 k.p.k. w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności przez ich niewłaściwe zastosowanie i przez przyjęcie, że dyrektywa pospiesznego prowadzenia postępowania przemawiała za odmową wydania orzeczenia kasatoryjnego w sprawie, pomimo oczywistego istnienia takiej potrzeby, co w sposób rażący godzi w interesy oskarżyciela posiłkowego; a ponadto: II. przepisów postępowania a to: 1. przepisu art. 452 § 1 k.p.k. poprzez poczynienie własnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego i w efekcie ponowne rozpoznanie sprawy zamiast przeprowadzenia kontroli instancyjnej orzeczenia wydanego przez Sąd Okręgowy; 2. przepisu art. 4 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. przez nieuwzględnienie w analizie materiału dowodowego okoliczności świadczących o popełnieniu przez oskarżonego zarzuconego mu czynu, nie wskazanie z jakich przyczyn okoliczności te nie zostały wzięte pod uwagę, a nadanie nadmiernego opacznego znaczenia okolicznościom mającym przemawiać na korzyść oskarżonego; 3. przepisu art. 7 k.p.k. przez dokonywanie ustaleń faktycznych wbrew treści zebranego w sprawie materiału dowodowego na podstawie wyjaśnień oskarżonego, a wbrew dowodom w postaci dokumentów odbierających wiarygodność tym ustaleniom oraz treści uzasadnienia wyroku Sądu I instancji, zawierającego błędne ustalenia, co było podstawą szczegółowych zarzutów apelacyjnych - co w konsekwencji doprowadziło do dokonania przez Sąd Apelacyjny błędnych ustaleń po stronie stanu faktycznego i prawnego, a w konsekwencji istotnymi nieprawidłowościami procesu kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego; III. przepisów prawa materialnego, a to art. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o zasadach prowadzenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalności gospodarczej w zakresie drobnej wytwórczości przez zagraniczne osoby
3 prawne i fizyczne, (tekst jednolity Dz. U. z 1989 r. Nr 27, poz. 148), przepisu art. 861 k.c., polegające na utożsamieniu konstrukcji „przedsiębiorstwa zagranicznego”, w rozumieniu wyżej powołanej ustawy, z podmiotami prowadzącymi to przedsiębiorstwo, co w konsekwencji doprowadziło do ustalenia, że maszyna WOMA stanowiła własność spółki cywilnej Przedsiębiorstwo Zagraniczne C. S. D., A. K., a oskarżony miał sądzić, iż S. D. i H. O. są uprawnieni do dysponowania majątkiem używanym przez Przedsiębiorstwa Zagranicznego C. podczas gdy, maszyna WOMA nigdy nie stanowiła wkładu do spółki cywilnej. i wniósł: -w przypadku uwzględnienia zarzutu wskazanego w punkcie I. o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 18 marca 2012 r. przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania, -w przypadku uwzględnienia któregoś z zarzutów wskazanych w punkcie II lub III, o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 18 marca 2012 r., oraz wyroku Sądu Okręgowego z dnia 6 października 2011 r., i przekazanie sprawy temu ostatniemu Sądowi do ponownego rozpoznania. W pisemnej odpowiedzi na kasację Prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej (k. 21 – 24 akt SN). W piśmie z dnia 1 września 2012 r., oskarżyciel posiłkowy A. K. kwestionuje stwierdzenia z odpowiedzi na kasację (k. 26 – 28 akt SN). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest bezzasadna w stopniu określonym w art. 535 § 3 k.p.k. Stwierdzić należy, że podniesione w kasacji zarzuty naruszenia przepisów art. 4 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k. jawią się jako oczywiście bezzasadne. Wywody zawarte w kasacji skierowane są przy tym przeciwko ocenie poszczególnych dowodów i ustaleniom faktycznym dokonanym przez sąd pierwszej instancji i zaakceptowanym przez sąd odwoławczy. Skarżący nie dostrzega, że kasacja jako nadzwyczajny środek zaskarżenia nie jest środkiem odwoławczym kierowanym do sądu kolejnej instancji. Sąd Najwyższy wielokrotnie w publikowanych orzeczeniach stwierdzał, że podstawy kasacji nie obejmują prawnej możliwości polemiki z sądową oceną dowodów. W zasadzie za niedopuszczalne uznać trzeba kwestionowanie w kasacji oceny dowodów i prawidłowości dokonanych ustaleń faktycznych, nawet wtedy, gdy formalnie zarzut wskazuje na
4 naruszenie przepisów prawa procesowego. Należy też wskazać, że naruszenie art. 4 k.p.k. statuującego zasadę obiektywizmu, nie może ze względu na stopień ogólności tego przepisu stanowić samodzielnej podstawy kasacji. Za chybiony uznać także należy zarzut obrazy przepisu art. 452 § 1 k.p.k., w sytuacji, gdy sąd odwoławczy nie przeprowadzał postępowania dowodowego. Dokonana zaś przez Sąd Apelacyjny w uzasadnieniu zaskarżonego odmienna ocena co do niektórych fragmentów ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji nie może być uznana za taką obrazę. Za oczywiście bezzasadny należy również uznać zarzut opisany w pkt I kasacji. Sąd Najwyższy w pełni podziela ocenę tego zarzutu zawartą w pisemnej odpowiedzi na kasację (s. 6 tego pisma procesowego) i nie widząc potrzeby jej powtarzania odsyła w tej części do jej treści. Zarzut podniesiony w pkt III kasacji (obraza wskazywanych przepisów prawa materialnego), należy ocenić, jako próbę „obejścia” ustawowego ograniczenia zakresu kasacji, iż nie może być ona oparta na zarzucie błędu w ustaleniach faktycznych. Ten zarzut kasacyjny oraz jego uzasadnienie, to w istocie zarzut tej właśnie kategorii, który zmierza do podważenia ustaleń faktycznych Sądów, ale nie jest to już kwestia naruszenia prawa. Tym samym w ogóle, także pod pozorem zarzutu obrazy prawa materialnego, nie może być on skutecznie podnoszony w kasacji. Kierując się powyższym Sąd Najwyższy z mocy art. 535 § 3 k.p.k. orzekł jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- III KK 319/25 2025-07-03Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd odwoławczy, polegające na nierozpoznaniu istoty zarzutów apelacji, może stanowić podstawę do uwzględnienia kasacji, gdy zarzuty te dotyczą błędnych ustaleń faktycznych lub…
- III KK 31/15 2015-03-11Czy kasacja obrońcy skazanego, kwestionująca ustalenia faktyczne i ocenę dowodów dokonaną przez sądy niższych instancji, może być skutecznie oparta na zarzutach naruszenia prawa materialnego i procesowego, które w istoci…
- IV KK 57/19 2019-03-19Czy kasacja obrońcy skazanych, która w istocie sprowadza się do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, może być skutecznie wniesiona w oparciu o przepisy dotyczące rażącego naruszenia przepisów postępowania lub prawa m…
- II KK 204/13 2013-08-22Czy kasacja obrońców skazanych za przestępstwa oszustwa i fałszerstwa dokumentów, oparta na zarzutach naruszenia prawa materialnego i procesowego, może być uwzględniona, jeśli nie wykazano rażącego naruszenia prawa, któr…
- II KK 65/17 2017-03-15Czy kasacja wniesiona z powodu zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego, które w istocie kwestionują ustalenia faktyczne dokonane przez sądy niższych instancji, może stanowić podstawę do uchylenia prawomocnego orz…
Powołane przepisy
art. 296 § 1 KKart. 2 § 1 pkt. 3 KPKart. 45 ust. 1art. 6 ust. 1art. 452 § 1 KPKart. 4 KPKart. 410 KPKart. 7 KPKart. 1art. 861 KCart. 535 § 3 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy