V CSK 39/12
WyrokIzba Cywilna2012-12-13
Skład orzekający: Marian Kocon, Dariusz Dończyk, Bogumiła Ustjanicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocny wyrok uznający umowę za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości stanowi wystarczającą podstawę do wpisu stanu prawnego nieruchomości w księdze wieczystej, jaki był przed zawarciem tej umowy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że prawomocny wyrok uznający umowę za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości nie stanowi wystarczającej podstawy do wpisu stanu prawnego nieruchomości w księdze wieczystej, jaki był przed zawarciem tej umowy. Sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych dokumentów oraz treść księgi wieczystej, a wyrok o bezskuteczności nie zawiera pełnego zakresu informacji niezbędnych do stwierdzenia powstania lub wygaśnięcia prawa podlegającego ujawnieniu w księdze wieczystej.Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości złożył wniosek o wpis prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz własności budynków na jego rzecz w księdze wieczystej. Podstawą wniosku były orzeczenia, które jednak nie były wystarczające w zestawieniu ze stanem prawnym wynikającym z księgi wieczystej. Sąd Rejonowy i Sąd Okręgowy oddaliły wniosek syndyka. Skarga kasacyjna syndyka została oddalona przez Sąd Najwyższy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną wnioskodawcy.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 39/12 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Marian Kocon (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z wniosku Syndyka masy upadłości Przędsiebiorstwa Produkcyjno-Usługowo-Handlowego "A." Sp. z o.o. w upadłości w K. przy uczestnictwie Przedsiębiorstwa Usługowo-Handlowego "AD." Sp. z o.o. w K. o wpis prawa użytkowania wieczystego gruntu i odrębnej własności budynków w księdze wieczystej Kw Nr […], po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 grudnia 2012 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 21 września 2011 r., oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie
2 Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 21 września 2011 r. oddalił apelację syndyka masy upadłości od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 22 czerwca 2011 r. oddalającego wniosek syndyka o wpis na jego rzecz prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz własności posadowionych na nim budynków. U podłoża tego rozstrzygnięcia legł pogląd, że załączone do wniosku orzeczenia jako podstawa wpisu, w zestawieniu ze stanem prawnym wynikającym z księgi wieczystej, czyni wniosek bezzasadnym. Skarga kasacyjna wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego zarzuca naruszenie art. 134 prawa upadłościowego i naprawczego i zmierza do uchylenia tego postanowieni oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżącemu chodziło o przywrócenie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej na podstawie umowy przeniesienia prawa użytkowania wieczystego i własności budynku, która następnie została uznana za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości. Istota zarzutów skargi kasacyjnej sprowadza się do twierdzenia, że wyrok prawomocny uznający tę umowę za bezskuteczną stanowił dla sądu wieczystoksięgowego wystarczającą podstawę wpisu stanu prawnego nieruchomości takiego, jaki był przed zawarciem tej umowy. Zgodnie art. 6268 § 2 k.p.c., sąd rozpoznając wniosek o wpis bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Badanie owo ma na celu ustalenie, czy wskutek stwierdzonych orzeczeniem sądu lub w przedstawionym dokumencie czynności prawnej lub zdarzenia prawnego stan prawny nieruchomości uzasadnia dokonanie żądanego wpisu. Inaczej mówiąc, chodzi o ustalenie czy orzeczenie sądu lub treść innego dokumentu jest wystarczającym dowodem istnienia określonego stanu prawnego nieruchomości. W ustaleniu tym opartym na podstawie dokumentów dołączonych do wniosku, wyczerpuje się zakres kognicji sądu wieczystoksięgowego. Stan prawny nieruchomości, w świetle art. 1 i art. 16 u.k.w.h., określa ogół praw rzeczowych do tej nieruchomości oraz podlegające ujawnieniu w księdze
3 wieczystej niektóre prawa osobiste i roszczenia. Wobec tego, aby orzeczenie sądu mogło stanowić podstawę wpisu, musi zawierać pełny zakres informacji niezbędnych do stwierdzenia, że powstało (wygasło) prawo podlegające ujawnieniu w księdze wieczystej. Wbrew zaś stanowisku skarżącego, Sąd w procesie o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości nie wypowiada się co do skutków bezskuteczności w zakresie, co wymaga podkreślenia, stanu prawnego nieruchomości. Stąd, skarga kasacyjna oparta na odmiennym założeniu nie podlegała uwzględnieniu. Z tych przyczyn orzeczono, jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- I CSK 155/18 2019-07-12Czy prawomocny wyrok sądu zobowiązujący do złożenia oświadczenia woli o ustanowieniu odrębnej własności lokalu, który uprawomocnił się przed ogłoszeniem upadłości dłużnika, skutkuje wygaśnięciem zobowiązania niepieniężne…
- I CSK 60/08 2008-09-05Czy sąd wieczystoksięgowy, rozpoznając wniosek o wpis prawa własności nieruchomości na podstawie umowy sprzedaży zawartej przez syndyka masy upadłości, może badać, czy nieruchomość stanowiła majątek wspólny małżonków, je…
- I CSK 172/07 2007-08-08Czy umowa przeniesienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oraz własności budynków i budowli, zawarta przez syndyka masy upadłości z naruszeniem interesów wierzyciela, może zostać uznana za bezskuteczną, jeśli p…
- V CSK 297/16 2017-02-23Czy sprzedaż nieruchomości przez syndyka masy upadłości, której wcześniejsze rozporządzenie przez upadłego zostało uznane za bezskuteczne wobec masy upadłości, może stanowić podstawę wpisu nowego właściciela do księgi wi…
- II CSK 547/13 2014-06-26Czy w postępowaniu wieczystoksięgowym sąd jest związany stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku o wpis, czy też stanem rzeczy z chwili orzekania, a w konsekwencji, czy sąd wieczystoksięgowy ma obowiązek uwzgl…
Powołane przepisy
art. 134art. 6268 § 2 KPCart. 1art. 16§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy