III CO 195/23

III CO 195/23 POSTANOWIENIE 27 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Roman Trzaskowski na posiedzeniu niejawnym 27 kwietnia 2023 r. w Warszawie, w sprawie z powództwa M. Z. przeciwko J. Z. o rozwód, na skutek przedstawienia przez Sąd Okręgowy w Łodzi postanowieniem z 16 listopada 2022 r., II C 962/17, wniosku powoda o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, odrzuca wniosek. UZASADNIENIE Na rozprawie 16 listopada 2022 r. w sprawie z powództwa M. Z. przeciwko J. Z. o rozwód Sąd Okręgowy w Łodzi postanowił w trybie art. 441 k.p.c. przedstawić akta Sądowi Najwyższemu celem rozważenia wniosku powoda o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu (k. 1230 v.). Wniosek sporządzony osobiście przez powoda (k. 1223-1225) na rozprawie 16 listopada 2022 r. poparł jego pełnomocnik (k. 1230v.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. O przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy (art. 441 k.p.c.). Podmiotem uprawnionym do wystąpienia do Sądu Najwyższego z wnioskiem III CO 195/23 2 o przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu jest zatem wyłącznie sąd, przed którym toczy się postępowanie, uprawnienie to nie przysługuje natomiast stronie, jak również Sąd Najwyższy nie może działać w tym zakresie z urzędu. Strona (uczestnik) może natomiast zwrócić sądowi - przed którym toczy się postępowanie - uwagę na okoliczności mogące przemawiać za potrzebą skorzystania z kompetencji przyznanej mu w art. 441 § 2 k.p.c. W okolicznościach przedmiotowej sprawy z inicjatywą tego rodzaju wystąpił powód, jednak jak wynika z postanowienia z 16 listopada 2022 r. Sąd Okręgowy w Łodzi nie zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu, a jedynie przedstawił akta celem rozpoznania wniosku powoda. Wniosek powoda podlegał zaś odrzuceniu jako niedopuszczalny. Na marginesie nadmienić należy, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, a w sprawach własności intelektualnej także przez rzeczników patentowych (art. 871 § 1 k.p.c.). Przedstawiony do rozpoznania wniosek został sporządzony bez zachowania tego wymogu, albowiem poparcie go przez profesjonalnego pełnomocnika powoda nie sanuje niezachowania przymusu, o którym mowa wart. 871 k.p.c. Powyższe skutkowałoby jego zwrotem bez wzywania do usunięcia braków (art. 130 § 5 k.p.c.), gdyby nie to, że jako niedopuszczalny podlegał on odrzuceniu. .