V CZ 13/15

PostanowienieIzba Cywilna2015-04-29

Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz, Irena Gromska-Szuster, Wojciech Katner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji o ujawnieniu budynku w księdze wieczystej, jeśli takie ujawnienie może mieć wpływ na sferę prawną właściciela nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji o ujawnieniu budynku w księdze wieczystej, jeśli takie ujawnienie może mieć wpływ na sferę prawną właściciela nieruchomości. Wbrew ocenie Sądu Okręgowego, nie każde ujawnienie budynku sprowadza się jedynie do sprostowania oznaczenia nieruchomości o charakterze informacyjnym. Wpis prawa własności budynku może wpływać na prawa podmiotowe związane z księgą wieczystą, zarówno w wymiarze publicznoprawnym, jak i prywatnoprawnym.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy od postanowienia oddalającego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego, które oddalało wniosek o ujawnienie budynku w księdze wieczystej. Sąd Okręgowy uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną, twierdząc, że sprawa dotyczy sprostowania oznaczenia nieruchomości o charakterze porządkującym i informacyjnym. Wnioskodawca złożył zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. poprzez niewłaściwą wykładnię dopuszczalności skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CZ 13/15 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Wojciech Katner w sprawie z wniosku S. […] Spółki z o.o. w W. o ujawienie w księdze wieczystej […] budynku, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 kwietnia 2015 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 grudnia 2014 r., sygn. akt II Ca […], uchyla zaskarżone postanowienie. 2 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 9 grudnia 2014 r. odrzucił skargę kasacyjną S. […] sp. z o.o. w W. od postanowienia tego Sądu z dnia 22 maja 2014 r., oddalającego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia 14 kwietnia 2014 r., oddalającego wniosek o ujawienie budynku w księdze wieczystej. W ocenie Sądu Okręgowego, skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, bowiem przedmiotem sprawy jest w istocie wniosek o sprostowanie oznaczenia nieruchomości, orzeczenie tego dotyczące ma zaś charakter porządkujący i informacyjny, odnosząc się do stanu faktycznego, a nie prawnego nieruchomości. Orzeczenie to nie wpływa bowiem na treść i przedmiot praw ujawnionych w księdze wieczystej. Wnioskodawczyni zaskarżyła powyższe postanowienie zażaleniem, wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W zażaleniu podniesiono zarzut naruszenia art. 5191 § 1 k.p.c. poprzez niewłaściwą wykładnię, polegającą na przyjęciu, że postanowienie o sprostowaniu wpisu w księdze wieczystej nie jest postanowieniem, od którego przysługuje skarga kasacyjna. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 5191 § 1 k.p.c., od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie - w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego - przysługuje skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W sprawach z zakresu ksiąg wieczystych skarga kasacyjna przysługuje od orzeczeń kształtujących prawa podmiotowe związane z wpisami w księdze wieczystej. Zaskarżeniu skargą kasacyjną nie podlega zatem orzeczenie o zmianach w opisie nieruchomości, mające jedynie charakter informacyjny, obejmujące stan faktyczny, a więc takie, które nie ma związku ze stanem prawnym nieruchomości (zob. postanowienie SN z dnia 26 czerwca 2001 r., III CKN 766/00, 3 nie publ., postanowienie SN z dnia 13 listopada 2014 r., V CZ 74/14, nie publ., postanowienie SN z dnia 13 listopada 2014 r., V CZ 76/14, nie publ. oraz powołane tam orzecznictwo). Wbrew ocenie Sądu Okręgowego, nie ma podstaw do uznania, że w każdym wypadku ujawnienie budynku w księdze wieczystej sprowadza się jedynie do sprostowania oznaczenia nieruchomości, a orzeczenie w tym przedmiocie ma charakter jedynie informacyjny. Wpis prawa własności budynku może mieć wpływ na sferę prawną właściciela nieruchomości. Ocena dopuszczalności środka zaskarżenia wymaga zatem badania w każdej sprawie skutków konkretnego wpisu dla praw podmiotowych powiązanych z księgą wieczystą (por. m. in. postanowienie SN z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt V CZ 74/14, nie publ.). W niniejszej sprawie chodzi o ujawnienie w księdze wieczystej budynku o przeznaczeniu handlowo-usługowym, co może mieć wpływ na sferę prawną właściciela nieruchomości oraz innych osób, zarówno w wymiarze publicznoprawnym jak i prywatnoprawnym. Kwestia ta pozostała poza sferą rozważań Sądu Okręgowego, co przesądza o zasadności zażalenia. Wobec powyższego, na podstawie art. 39515 § 1 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 5191 § 1 KPCart. 39515 § 1 KPCart. 3941 § 3 KPC§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy