III KK 62/21

WyrokIzba Karna2021-05-12

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz, Antoni Bojańczyk, Marek Motuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd rejonowy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy o przestępstwo znieważenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, określone w art. 135 § 2 k.k., w trybie art. 335 § 1 k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sąd rejonowy nie jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy o przestępstwo znieważenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej (art. 135 § 2 k.k.), nawet w trybie art. 335 § 1 k.p.k. Zgodnie z art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., sprawy o występki określone w Rozdziale XVII Kodeksu karnego, do których należy art. 135 § 2 k.k., należą do właściwości rzeczowej sądu okręgowego. Wydanie wyroku przez sąd rejonowy w takiej sprawie stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Z. wydał wyrok skazujący M.B. za znieważenie Prezydenta RP (art. 135 § 2 k.k.) w trybie art. 335 § 1 k.p.k. Wyrok uprawomocnił się. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., wskazując na niewłaściwość rzeczową sądu rejonowego do rozpoznania tej sprawy. Sąd Najwyższy uwzględnił kasację.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w Z. jako właściwemu do jej rozpoznania w pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KK 62/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Antoni Bojańczyk (sprawozdawca) SSN Marek Motuk Protokolant Katarzyna Gajewska w sprawie M.B., skazanego z art. 135 § 2 k.k. po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2021 r. w Izbie Karnej, na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 k.p.k.), kasacji wniesionej na niekorzyść skazanego przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia 14 stycznia 2021 r., sygn. akt II K […], uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Z. jako właściwemu do jej rozpoznania w pierwszej instancji. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Z., w uwzględnieniu wniosku prokuratora złożonego w trybie art. 335 § 1 k.p.k., wyrokiem z dnia 14 stycznia 2021 r., sygn. II K […], uznał M. Z. B. za winnego tego, że „w dniu 10 lipca 2020 roku w Z. woj. […] w trakcie odbywającego się na terenie R. […] w Z. wiecu wyborczego Prezydenta 2 Rzeczypospolitej Polskiej A. D. publicznie znieważył go słowami wulgarnymi powszechnie uznanymi za obelżywe”, tj. przestępstwa określonego w art. 135 § 2 k.k. i za to skazał go na karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 10 złotych, na poczet której zaliczył okres zatrzymania w sprawie (art. 63 § 1 k.k). Ponadto sąd orzekł wobec oskarżonego środek karny (art. 43b k.k.) oraz rozstrzygnął w przedmiocie kosztów postępowania. Orzeczenie powyższe nie zostało zaskarżone i uprawomocniło się w dniu 22 stycznia 2021 r. Kasację od powołanego wyroku na postawie art. 521 § 1 k.p.k. wywiódł Prokurator Generalny i zaskarżył to orzeczenie w całości na niekorzyść skazanego M. Z. B. zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, a mianowicie – art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., polegające na wydaniu przez Sąd Rejonowy w Z. wyroku skazującego wobec M. Z. B., oskarżonego o czyn z art. 135 § 2 k.k., podczas gdy sądem właściwym rzeczowo do rozpoznania tej sprawy w pierwszej instancji był Sąd wyższego rzędu, tj. Sąd Okręgowy w Z., co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia określoną w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.”. W oparciu o ten zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Z. jako właściwemu do rozpoznani tej sprawy w pierwszej instancji. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Wniesiona na niekorzyść skazanego kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna w związku z czym mogła być w całości uwzględniona na posiedzeniu w oparciu o przepis art. 535 § 5 k.p.k. Określający właściwość rzeczową sądu okręgowego przepis art. 25 k.p.k. w § 1 pkt 2 przewiduje, że sąd ten jest właściwy m.in. w sprawach o występki określone w Rozdziale XVII Kodeksu karnego. Do tych występków należy więc niewątpliwie przestępstwo z art. 135 § 2 k.k. typizujące czyn określany jako znieważenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Taki właśnie czyn został M. Z. B. zarzucony we wniesionym w dniu 7 grudnia 2020 r. (data wpływu) do Sądu Rejonowego w Z. wniosku o wydanie na 3 posiedzeniu w trybie art. 335 § 1 k.p.k. wyroku skazującego. Wbrew dyspozycji powołanego wyżej przepisu art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., Sąd Rejonowy w Z. sprawę tę rozpoznał, wydając w dniu 14 stycznia 2021 r., sygn. II K […] zaskarżony przez Prokuratora Generalnego wyrok. W tym stanie rzeczy oczywistym jest, że orzeczenie poddane obecnie kontroli kasacyjnej dotknięte jest bezwzględną przyczyną odwoławczą, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k., co musiało skutkować jego uchyleniem i przekazaniem sprawy zgodnie z właściwością, tj. w tym przypadku Sądowi Okręgowemu w Z. Z tych względów orzeczono jak w wyroku.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 135 § 2 KKart. 535 § 5 KPKart. 335 § 1 KPKart. 63 § 1 k.kart. 43b KKart. 521 § 1 KPKart. 25 § 1 pkt 2 KPKart. 439 § 1 pkt 4 KPKart. 25 KPK§ 2§ 5§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy