I CSK 5766/22

WyrokIzba Cywilna2023-12-28

Skład orzekający: Marcin Krajewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność, gdy zarzuty dotyczą naruszenia przez sąd drugiej instancji zasad sporządzania uzasadnienia orzeczenia lub naruszenia art. 382 k.p.c. poprzez polemikę z ustaleniami faktycznymi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli nie spełnia ona przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) zachodzi jedynie w przypadku elementarnych uchybień przepisom prawa materialnego lub procesowego, które są możliwe do zauważenia prima facie. Naruszenie zasad sporządzania uzasadnienia orzeczenia lub polemika z ustaleniami faktycznymi nie stanowią podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej, chyba że uchybienia te uniemożliwiają kontrolę kasacyjną lub stanowią niedopuszczalną próbę podważenia ustaleń faktycznych.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty od pozwanej spółki U. S.A. w związku ze stwierdzeniem nieważności umowy ubezpieczenia na życie. Sąd Rejonowy zasądził na rzecz powoda 70 000 zł. Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej. Pozwana wniosła skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 5766/22 POSTANOWIENIE 28 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Krajewski na posiedzeniu niejawnym 28 grudnia 2023 r. w Warszawie w sprawie z powództwa M.W. przeciwko U. spółce akcyjnej w W. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej U. spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z 14 czerwca 2022 r., III Ca 401/21, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od U. spółki akcyjnej w W. na rzecz M.W. 2700 złotych zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Wyrokiem z 14 czerwca 2022 r. Sąd Okręgowy w Katowicach oddalił apelację pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Sosnowcu z 14 grudnia 2020 r., którym zasądzono na rzecz powoda 70 000 zł wobec stwierdzenia nieważności zawartej między stronami umowy ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym. Skargę kasacyjną na powyższe rozstrzygnięcie wniosła pozwana, powołując się we wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. I CSK 5766/22 2 W odpowiedzi na skargę kasacyjną powód wniósł m.in. o odmowę jej przyjęcia do rozpoznania i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania tylko wtedy, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W zamyśle ustawodawcy skarga kasacyjna stanowi nadzwyczajny środek zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym, w szczególności w postaci zapewnienia jednolitej wykładni i stosowania prawa. Wymieniona w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zachodzi wtedy, gdy zasadność zarzutów podniesionych w skardze jest możliwa do zauważenia prima facie, bez głębszej analizy prawnej. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa materialnego albo procesowego o charakterze elementarnym, polegających w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie obowiązywał, względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu w ustalonym stanie faktycznym. Do wykazania oczywistej zasadności skargi powinno wystarczyć jedno konkretne twierdzenie, jedna stanowcza, przekonująca od razu teza, wskazująca racje podważające rozstrzygnięcie poddane krytyce i zaskarżeniu (zob. postanowienie SN z 17 grudnia 2019 r., IV CSK 307/19). Wskazanych wymagań nie spełnia skarga złożona w niniejszej sprawie. W szczególności nie jest uprawniona teza o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej w związku z tym, że Sąd Okręgowy w uzasadnieniu zaskarżonego I CSK 5766/22 3 wyroku nie odniósł się szczegółowo do wszystkich zarzutów apelacji. Naruszenie przez sąd drugiej instancji zasad sporządzania uzasadnienia orzeczenia (aktualnie uregulowanych w art. 3271 k.p.c. oraz art. 387 § 21 k.p.c.) jedynie wyjątkowo może stanowić usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, co ma miejsce, gdy wskutek uchybienia wymaganiom stawianym uzasadnieniu zaskarżone orzeczenie nie poddaje się kontroli kasacyjnej (tak np. postanowienia SN z 16 listopada 2022 r., I CSK 2887/22, i z 24 maja 2022 r., I CSK 1434/22). Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wskazuje na istnienie uchybień konstrukcyjnych, które uniemożliwiają jednoznaczne określenie podstawy faktycznej sprawy i stanowiska prawnego przyjętego w sprawie przez Sąd Okręgowy. W związku z tym nie ma podstaw dla przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powołaniem się na oczywistość naruszeń art. 387 § 21 k.p.c. Za oczywistą zasadności skargi kasacyjnej nie przemawia także powołanie się przez skarżącą na naruszenie przez Sąd Okręgowy art. 382 k.p.c. W tym względzie twierdzenia strony skarżącej sprowadzają się bowiem do – niedopuszczalnej ze względu na art. 3983 § 3 k.p.c. – polemiki z ustaleniami faktycznymi przyjętymi przez Sąd drugiej instancji oraz dokonaną przez tenże Sąd oceną dowodów. Mając na względzie powyższe argumenty, należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). W przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1, 3 i 4 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 i § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. (E.M.) [ms] I CSK 5766/22 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3271 KPCart. 387 § 21 KPCart. 382 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1§ 1 pkt 4§ 1§ 21§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy