I KZP 37/09

POSTANOWIENIE Z DNIA 25 MARCA 2010 R. I KZP 37/09 Przepis art. 180a ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm.) nakłada na operato-rów publicznej sieci telekomunikacyjnej oraz dostawców ogólnie dostęp-nych usług telekomunikacyjnych obowiązek udostępniania, to jest wyszu-kiwania, tworzenia stosownych zestawień i przesyłania za pomocą sieci telekomunikacyjnej uprawnionym podmiotom, w tym sądowi i prokuratorowi danych, o których mowa w art. 180c ust. 1 ustawy. Tak rozumiane koszty udostępniania tych danych obciążają operatora lub dostawcę i nie mogą wchodzić w skład kosztów sądowych, a zatem nie stanowią wydatków, o których mowa w art. 618 k.p.k. Przewodniczący: sędzia SN E. Strużyna. Sędziowie SN: M. Laskowski (sprawozdawca), J. Matras. Prokurator Prokuratury Krajowej: A. Herzog. Sąd Najwyższy – Izba Karna w sprawie Polskiej Telefonii Komórko-wej Centertel Sp. z o.o. w Warszawie po rozpoznaniu przedstawionego na podstawie art. 441 § 1 k.p.k. przez Sąd Rejonowy w K., postanowieniem z dnia 16 grudnia 2009 r., zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy: „Czy udostępnianie danych wynikających z art. 180c ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2004 r. Nr 171, poz. 1800 ze zm.) na własny koszt operatora publicznej sieci telekomunikacyjnej 2 oraz dostawcy publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych, o jakim mowa w art. 180a ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy obejmuje również wyszukiwanie tych danych (ich zbieranie), tworzenie zestawień (baz) tych danych (opra-cowywanie danych), przedstawianie (przesyłanie) tych danych uprawnio-nym podmiotom?” postanowił odmówić podjęcia uchwały. UZASADNIENIE Przedstawione zagadnienie prawne wyłoniło się w trakcie rozpozna-wania przez Sąd Rejonowy w K. zażalenia na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej z dnia 25 września 2009 r. Postanowieniem tym prokurator odmówił PTK Centertel sp. z o.o. wypłaty wynagrodzenia w kwocie 39,55 zł za wykonanie usługi związanej z prowadzonym postępo-waniem karnym, polegającej na ustaleniu połączeń do wskazanego nume-ru oraz abonentów, elementów sieci i usług. Prokurator uznał, że zgodnie z obowiązującymi po dniu 5 lipca 2009 r., zmienionymi przepisami prawa te-lekomunikacyjnego (ustawa z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy – Prawo telekomunikacyjne, Dz. U. Nr 85, poz. 716), w szczególności przepi-sami art. 180a i art. 180d tej ustawy, udostępnianie danych gromadzonych przez operatorów rozmów telefonicznych odbywa się na koszt przedsię-biorcy telekomunikacyjnego (operatora). W tej sytuacji, zdaniem prokurato-ra, brak podstaw do uwzględnienia wniosku i przyznania wynagrodzenia za wykonaną usługę. Postanowienie prokuratora zaskarżył w całości operator telefonii ko-mórkowej PTK Centertel sp. z o.o. zarzucił postanowieniu obrazę: 3 ● przepisów prawa materialnego, to jest art. 179 ust. 3 pkt 2, art. 180a i art. 180d ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne, po-przez bezzasadne przyjęcie, iż przedsiębiorca jest zobowiązany do po-krywania kosztów związanych z wyszukiwaniem, utrwalaniem na nośni-kach i przesyłaniem informacji na rzecz Prokuratury, zawierających da-ne objęte tajemnicą telekomunikacyjną, bez prawa żądania zwrotu od Skarbu Państwa poniesionych kosztów oraz ● przepisów prawa procesowego, to jest art. 618 k.p.k., poprzez przyjęcie, iż koszty poniesione przez PTK Centertel w związku z żądaniem proku-ratora nie stanowią kosztów postępowania i nie podlegają zwrotowi na rzecz operatora. W uzasadnieniu zażalenia podkreślono, że w treści art. 180a, a zwłaszcza w treści art. 180d prawa telekomunikacyjnego, ustawodawca różnicuje sytuację uprawnionych podmiotów, co do których istnieje obowią-zek udostępniania danych na koszt przedsiębiorcy telekomunikacyjnego oraz sądu i prokuratora, w odniesieniu do których zastosowanie znajdują przepisy odrębne, to jest art. 618 k.p.k. Dodatkowo w zażaleniu podkreślo-no, że nawet w wypadku uznania, iż udostępnianie danych na rzecz sądu i prokuratora ma być wykonywane bezpłatnie, to w pojęciu udostępniania nie mieści się wyszukiwanie, utrwalanie i przekazanie (doręczenie) kopii danych prokuratorowi lub sądowi. Autor zażalenia wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w try-bie określonym w art. 463 § 1 k.p.k. lub o jego zmianę przez sąd i przyzna-nie kosztów. Po zapoznaniu się z zażaleniem, na podstawie art. 626a k.p.k., pro-kurator Prokuratury Okręgowej w K., w piśmie z dnia 24 listopada 2009 r., podzielił w całości argumentację zawartą w postanowieniu prokuratora Prokuratury Rejonowej. Dostrzegając różnicę w interpretacji wskazanych przepisów, przedstawionej w zaskarżonym postanowieniu i zażaleniu, 4 uznał, że wykładnia przepisów dokonana przez operatora telefonii komór-kowej jest w sposób oczywisty bezzasadna. Wobec nieprzychylenia się do zażalenia przez prokuratora nadrzędnego, zażalenie skierowano do sądu. W trakcie rozpoznawania zażalenia Sąd Rejonowy w K. uznał, że w sprawie wyłoniło się zagadnienie prawne wymagające dokonania zasadni-czej wykładni ustawy. Sąd ten przyznał, że przedstawione zagadnienie nie było dotąd omawiane w opracowaniach o charakterze naukowym, nie sta-nowiło również przedmiotu rozważań Sądu Najwyższego ani sądów po-wszechnych, przynajmniej w opublikowanych orzeczeniach. Sąd wskazał na związaną z zadanym tzw. „pytaniem prawnym” uchwałę Sądu Najwyż-szego z dnia 22 stycznia 2003 r., I KZP 45/02 OSNKW 2003, z. 1, poz. 27, w której uznano, że „koszty wydruków połączeń telefonicznych wykonywa-nych na potrzeby postępowania karnego na polecenie sądu lub prokurato-ra, należą do wydatków wykładanych tymczasowo przez Skarb Państwa w rozumieniu przepisów art. 618 § 1 k.p.k. w zw. z art. 619 § 1 k.p.k.”. Sąd Rejonowy podkreślił jednak, że uchwała ta wydana została przez Sąd Naj-wyższy na podstawie poprzednio obowiązującego prawa telekomunikacyj-nego i nie można poglądu w niej wyrażonego przenieść na grunt aktualnie obowiązującej ustawy. Szczególne wątpliwości Sądu Rejonowego budzi znaczenie sformu-łowania „udostępnianie danych”, zawartego w art. 180a ust. 1 pkt 2 ustawy. Sąd podkreślił, że w ustawie brak definicji legalnej tego pojęcia i ani wy-kładnia językowa, ani systemowa nie wyjaśniają w pełni zakresu znacze-niowego „udostępniania danych”. Dodatkowym utrudnieniem, zdaniem są-du, jest przy tym ustalenie wzajemnego stosunku zakresów znaczeniowych „udostępniania” i „przetwarzania” danych, przy czym to drugie sformułowa-nie ustawowe zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w art. 161 ust. 1 ustawy – Prawo telekomunikacyjne. Sąd Rejonowy dodał, że wykładni nie ułatwia lektura uzasadnienia projektu ustawy, w którym brak jakiegokolwiek 5 wyjaśnienia rozwiązań dotyczących kosztów czynności operatorów ani też badanie zgodności ustawy z prawem wspólnotowym, które nie zajmowało się przedstawionym zagadnieniem. Sąd Rejonowy, przekazując zagadnienie do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu, przedstawił własne stanowisko, zgodnie z którym, w pojęciu „udostępnianie danych” mieszczą się czynności polegające na wyszukiwa-niu i zebraniu danych oraz ich przesłaniu uprawnionemu organowi, i czyn-ności te wykonywane być powinny na koszt operatora sieci. Natomiast, o ile samo opracowywanie danych obciąża operatora, to koszty pracownicze związane z obsługą oprogramowania i wydrukiem danych nie powinny go obciążać. Prokurator Prokuratury Krajowej wniósł o odmowę podjęcia uchwały. W uzasadnieniu wniosku prokurator podkreślił, że sąd odwoławczy może wystąpić do Sądu Najwyższego o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego wtedy, gdy u podstaw takiej decyzji leżą wątpliwości, których sąd odwoław-czy nie potrafi samodzielnie wyjaśnić. Tymczasem z uzasadnienia posta-nowienia sądu wynika, że pytający sąd posiada własny pogląd na kwestie podniesione w pytaniu i stanowczo go wyraża, przedstawiając rozbudowa-ną argumentację. W tej sytuacji, zdaniem Prokuratora Prokuratury Krajo-wej, zwrócenie się Sądu odwoławczego do Sądu Najwyższego wydaje się mieć na celu jedynie upewnienie się co do zasadności własnego stanowi-ska, co powoduje, że brak jest podstaw do dokonania przez Sąd Najwyż-szy zasadniczej wykładni ustawy i podjęcia uchwały. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W pierwszej kolejności rozważenia wymaga, czy przedstawione za-gadnienie prawne spełnia warunki do dokonania zasadniczej wykładni ustawy i udzielenia odpowiedzi w formie podjętej uchwały. W orzecznictwie i doktrynie wypracowano utrwalone stanowisko co do bliższego określenia warunków, jakie powinny być spełnione, aby „skutecznie” wystąpić do Sądu 6 Najwyższego z tzw. „pytaniem prawnym” w trybie określonym w art. 441 § 1 k.p.k. Po pierwsze, przedstawiane zagadnienie wyłonić się musi przy roz-poznawaniu środka odwoławczego i to przez sąd odwoławczy. Ten waru-nek został spełniony. Sąd Rejonowy, rozpoznając zażalenie na postano-wienie wydane przez prokuratora w toku postępowania przygotowawczego działa, zgodnie z art. 465 § 2 k.p.k., jako sąd odwoławczy. Po drugie, sposób rozstrzygnięcia przedstawionego zagadnienia de-cydować powinien o rozstrzygnięciu środka odwoławczego w danej spra-wie. Innymi słowy, zadane pytanie wyłonić się musi podczas rozpoznawa-nia środka odwoławczego i nie może mieć charakteru abstrakcyjnego. Tak-że ten warunek uznać można za spełniony, albowiem wyjaśnienie przed-stawionego zagadnienia jest niezbędne dla rozstrzygnięcia zażalenia. Po trzecie, zagadnienie prawne przedstawiane przez sąd odwoław-czy powinno wymagać dokonania zasadniczej wykładni ustawy. Zagadnie-nie to stanowić powinno zatem istotny problem interpretacyjny dotyczący przepisu lub przepisów ustawy, które najczęściej są rozbieżnie rozumiane w praktyce orzeczniczej i literaturze. Związane jest to przeważnie z wadli-wą lub niejasną redakcją przepisu, który może być interpretowany w różny, czasem przeciwstawny sposób. Podkreśla się przy tym, że sąd odwoław-czy powinien zawsze podjąć próbę wyjaśnienia nasuwających się wątpli-wości i dopiero wówczas, gdy nie jest w stanie ich rozwiązać, przedstawić zagadnienie Sądowi Najwyższemu. Innymi słowy, Sąd Najwyższy nie może zastępować sądów w dokonywaniu wszelkiej wykładni ustawy, a powinien jedynie dokonywać wykładni zasadniczej, to jest takiej, która ma charakter wyjątkowy, często precedensowy, odnoszący się do zagadnień dotąd nie-wyjaśnionych, budzących spory i kontrowersje (zob. R. A. Stefański: Insty-tucja pytań prawnych do Sądu Najwyższego w sprawach karnych, Kraków 2001 r., s. 253 – 257, 289 – 291 i cytowane tam orzecznictwo Sądu Naj- 7 wyższego oraz m.in. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 sierpnia 1999 r., I KZP 23/99, OSNKW 1999, z. 9-10, poz. 50; postanowienie z dnia 26 stycznia 2007 r., I KZP 33/06, OSNKW 2007, z. 2, poz. 11; postanowienie z dnia 24 maja 2007 r., I KZP 10/07, OSNKW 2007, z. 6, poz. 47). Rozważając spełnienie tego trzeciego warunku skutecznego wystą-pienia z pytaniem prawnym w trybie z art. 441 § 1 k.p.k. podkreślić trzeba, że przedstawione zagadnienie prawne jest zagadnieniem nowym w tym sensie, iż związane jest z nowelizacją ustawy – Prawo telekomunikacyjne, której zmienione przepisy, wskazane przez Sąd Rejonowy, obowiązują po dniu 5 lipca 2009 r. W związku z tym, co podkreślono w uzasadnieniu po-stanowienia przekazującego Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia za-gadnienie prawne, brak jest opracowań w doktrynie i jakichkolwiek, a nie tylko rozbieżnych, orzeczeń Sądu Najwyższego i sądów powszechnych w tej materii. Ponadto zauważyć trzeba, że Sąd Rejonowy cytuje w uzasadnieniu postanowienia orzeczenia Sądu Najwyższego, w których wskazano, iż za-sadność wystąpienia z pytaniem prawnym, zależy m. in. od wykazania te-go, że sąd odwoławczy ma takie wątpliwości, których samodzielnie nie po-trafi wyjaśnić (m. in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 czerwca 2008 r., I KZP 14/08, R-OSNKW 2008, poz. 1360). Tymczasem w dalszej części uzasadnienia sąd dokonuje samodzielnie wykładni wskazanych przepisów i formułuje stanowcze wnioski, przy czym przedstawiona argu-mentacja jest rozbudowana i odnosi się zarówno do reguł wykładni języko-wej, jak i systemowej. W tej sytuacji rzeczywiście odnieść można wrażenie, że Sąd odwoławczy oczekuje od Sądu Najwyższego jedynie potwierdzenia zajętego stanowiska. Tymczasem przedmiotem pytania nie może być spo-sób rozstrzygnięcia danej sprawy. W dalszej kolejności rozważenia wymaga, czy wskazane przez Sąd odwoławczy przepisy zostały sformułowane w sposób wadliwy lub niejasny, 8 co powodować może rozbieżną ich interpretację. Na wstępie zauważyć trzeba, że przepis art. 180a ust. 1 ustawy – Prawo telekomunikacyjne skonstruowany jest w taki sposób, że ustawodawca zobowiązuje operatora publicznej sieci telekomunikacyjnej oraz dostawcę publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych do dokonywania na własny koszt czynności wymienionych w punktach 1, 2 i 3. Po zawartym w tekście ustawy zwrocie „na własny koszt”, wymieniono obowiązki: w punkcie 1 – zatrzymywania i przechowywania opisanych w dalszej części przepisu danych, w punkcie 2 – udostępniania tych danych i w punkcie 3 – ich chronienia. Z takiej kon-strukcji przepisu wnioskować należy, że zarówno zatrzymywanie i prze-chowywanie, jak i udostępnianie oraz chronienie danych odbywać się ma na koszt operatora lub dostawcy. Istotne w kontekście przedstawionego zagadnienia jest ustalenie znaczenia wyrażenia zawartego w art. 180a ust. 1 pkt 2 ustawy „...obowiązani na własny koszt: udostępniać dane, o których mowa w pkt. 1 ...”. Dane te opisane zostały w treści art. 180c ust. 1 ustawy. Koniecznym przy tym wydaje się porównanie omawianego wyrażenia z zawartym w po-przednio obowiązującym, to jest do dnia 5 lipca 2009 r., przepisie art. 179 ust. 3 pkt 2 ustawy – Prawo telekomunikacyjne. Wówczas ustawodawca zobowiązywał przedsiębiorcę telekomunikacyjnego do zapewnienia na jego koszt utrwalania treści i danych, o których mowa w art. 179 ust. 3 pkt 1 lit. a, na rzecz sądu i prokuratora. Na tle tego przepisu i wcześniejszych ure-gulowań zawartych w ustawie z dnia 21 lipca 2000 r. – Prawo telekomuni-kacyjne – art. 40 ust. 1 i 2, w których operatorzy zobligowani byli do za-pewnienia możliwości wykonywania w sieci telekomunikacyjnej zadań na rzecz prokuratury i sądów, ukształtowała się praktyka orzecznicza, zgodnie z którą poniesione przez operatorów sieci telekomunikacyjnych koszty wy-druków połączeń telefonicznych, wykonywanych na potrzeby postępowania karnego na polecenie sądu lub prokuratora, należą do wydatków wykłada- 9 nych tymczasowo przez Skarb Państwa, w rozumieniu przepisów art. 618 § 1 k.p.k. w zw. z art. 619 § 1 k.p.k. (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2003 r., I KZP 45/02, OSNKW 2003, z. 1-2, poz. 7). W uzasad-nieniu uchwały Sąd Najwyższy stwierdził, że operatora sieci telekomunika-cyjnej obciążają koszty stworzenia warunków technicznych i organizacyj-nych do wykonywania ustawowo określonych zadań na rzecz obronności, bezpieczeństwa państwa oraz bezpieczeństwa i porządku publicznego określonych w ustawie – Prawo telekomunikacyjne i w innych ustawach. Operator zobowiązany był między innymi do zakupu, wdrożenia i utrzymy-wania systemu billingowego. Tymi kosztami nie mogły być obciążone orga-ny prowadzące postępowanie karne. Natomiast rzeczywiste koszty zwią-zane z realizacją zadania zleconego przez prokuratora lub sąd, to jest koszty osobowe związane z nakładem pracy i koszty materiałowe, powinny być zaliczone do wydatków Skarbu Państwa w rozumieniu przepisu art. 618 § 1 k.p.k. Przedstawiony powyżej pogląd Sądu Najwyższego spotkał się z ak-ceptacją w orzeczeniach sądów powszechnych (zob. np. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 14 maja 2003 r., II AKz 386/03, KZS 2003, nr 7-8, s. 99) oraz w piśmiennictwie (zob. S. Hoc: Glosa do uchwały z dnia 22 stycznia 2003 r., PS 2003, nr 11-12, s. 201 – 206 oraz M. Rogalski: Koszty wykonywania przez operatorów telekomunikacyjnych zadań na rzecz obronności, bezpieczeństwa państwa i porządku publicz-nego, Prok. i Pr. 2004, nr 1, s. 82 – 90). Sąd Rejonowy w K. w uzasadnieniu swego postanowienia stwierdził, że poglądu Sądu Najwyższego wyrażonego w omawianej uchwale z dnia 22 stycznia 2003 r. nie można przenieść na grunt aktualnie obowiązujące-go stanu prawnego. O braku takiej możliwości świadczy, zdaniem sądu odwoławczego, odmienna stylizacja istotnie zmienionych przepisów art. 180a i 180d prawa telekomunikacyjnego. 10 Dokonując porównania przepisów obecnie obowiązujących z przepi-sami ustawy – Prawo telekomunikacyjne z dnia 21 lipca 2000 r. (zwłaszcza art. 40 ust. 1 i 2), które stanowiły podstawę rozważań Sądu Najwyższego przedstawionych w uzasadnieniu uchwały z dnia 22 stycznia 2003 r., przy-znać trzeba, że redakcja przepisów w obu ustawach jest inna. Inaczej skonstruowane były także przepisy ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne w kształcie, w którym obowiązywała do dnia 5 lipca 2009 r. Do tego dnia bowiem przedsiębiorcy telekomunikacyjni zobowiąza-ni byli na swój koszt jedynie do utrwalania treści i danych na rzecz sądu i prokuratora – art. 179 ust. 3 pkt 2. Obecnie obowiązek ten jest utrzymany w przepisie art. 179 ust. 3b. W obowiązującej ustawie uszczegółowiono i rozbudowano jednak czynności, które operatorzy i dostawcy mają wykony-wać na własny koszt, dodając nowe przepisy m. in. art. 180a – 180d. Prze-pisy art. 179 ust. 3b i art. 180a ust. 1 pkt 2 prawa telekomunikacyjnego na-kazują obecnie nie tylko utrwalanie danych na rzecz sądu i prokuratora, ale także udostępnianie na rzecz tych organów, na własny koszt, określonych w art. 180c danych. Przyjmuje się, że proces ustalania znaczenia treści przepisu, rozpo-cząć należy od metody językowej, to jest od ustalenia sensu danego wyra-żenia poprzez analizę znaczenia poszczególnych słów (zob. P. Hofmański, S. Zabłocki: Elementy metodyki pracy sędziego w sprawach karnych, Kra-ków 2006, s. 220; L. Morawski: Wykładnia w orzecznictwie sądów, Toruń 2002, s. 115 – 117; M. Zieliński: Wykładnia prawa. Zasady. Reguły. Wska-zówki, Warszawa 2002, s. 242 – 243). W języku ogólnym słowo udostępniać rozumieć należy jako „umożli-wiać korzystanie z czegoś” (zob. M. Bańko, red.: Słownik języka polskiego, Warszawa 2007, tom 6, s. 441) lub „umożliwiać odbiór, przyswojenie, po-znanie czegoś” (zob. M. Szymczak red.: Słownik języka polskiego, War-szawa 1981, tom 3, s. 582) czy „czynić dostępnym, ułatwić, umożliwić od- 11 biór” (zob. S. Dubisz, Uniwersalny słownik języka polskiego, Warszawa 2003, t. 4, s. 954). Tak ustalone znaczenie tego słowa należy odnieść do elementów zawartych w wystawionej przez operatora fakturze. W wystawionej przez Polską Telefonię Komórkową Centertel spółkę z o.o. fakturze VAT za usługę wykonaną zgodnie ze zleceniem prokuratora wyszczególniono, iż na ogólną kwotę 39,55 zł składają się: - 25,67 zł jako koszt czasu pracy w wymiarze 0,55 godz. (pomnożone przez stawkę godzinową), która polegała na ustaleniu wszystkich połączeń wskazanego abonenta oraz ustaleniu i sprawdzeniu danych abonenta i ak-tywności numeru, - 2,85 zł koszty materiałowe, - 3,90 zł zryczałtowany koszt przesyłki poleconej, - 7,13 zł podatek VAT. Ujęte w tej fakturze elementy, za wyjątkiem kosztów przesyłki pole-conej, składają się na pojęcie „udostępnianie”, o którym mowa w art. 180a ust. 1 pkt 2 prawa telekomunikacyjnego. Uznać trzeba, że po dniu 5 lipca 2009 r. doszło do istotnej zmiany obowiązujących przepisów. Obecnie, to operatorzy publicznej sieci telekomunikacyjnej oraz dostawcy publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych obowiązani są na własny koszt za-równo wyszukiwać dane, jak i tworzyć ich zestawienia. Czynności te wyko-nać mogą bowiem jedynie pracownicy operatora lub dostawcy. Rozważać należy, czy udostępnianie obejmuje także koszty wydruków i przesyłania danych uprawnionym podmiotom drogą pocztową, czy też wystarczy zgło-sić gotowość ich udostępnienia w innej dowolnej formie, na przykład przez przeniesienie na nośniki elektroniczne lub odbiór w siedzibie operatora czy dostawcy, tym bardziej, że w art. 180a ust. 7 prawa telekomunikacyjnego ustawodawca przewidział możliwość udostępniania danych za pomocą sie-ci telekomunikacyjnej. Podkreślić należy, że tylko w tej formie ustawodaw-ca uznał wyraźnie, że przekazanie (przesłanie) tych danych stanowi ich 12 udostępnianie w rozumieniu art. 180a ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy. Pogląd, że także inne, nieprzewidziane w ustawie, formy przekazania tych danych, np. drogą pocztową mają obciążać operatora nie wydaje się uprawniony, al-bowiem przekazanie nie jest synonimem udostępniania, a reguła exceptio-nes non sunt extendendae nie pozwala na obciążenie operatora kosztami związanymi z innymi sposobami przekazania tych danych. Wracając do istoty zagadnienia stwierdzić trzeba, że takie wyniki pro-cesu wykładni językowej trudno podważyć wynikami innych metod wykład-ni. To, że ustawodawca nie zamieścił w ustawie definicji udostępniania da-nych, a także to, że w uzasadnieniu projektu zmiany ustawy – Prawo tele-komunikacyjne nie poruszono w ogóle kwestii kosztów wyszukiwania, utrwalania i przesyłania danych dla prokuratora lub sądu, nie może prowa-dzić do wniosku, że ustawodawca nie zamierzał zmieniać istniejącej prak-tyki w tej materii. Treść omawianych przepisów jednoznacznie świadczy o woli ustawodawcy w tym zakresie. W tym stanie rzeczy uznać należy, że po pierwsze, przedstawione zagadnienie nie wymaga dokonania przez Sąd Najwyższy zasadniczej wy-kładni ustawy, po drugie, że nie zachowuje już aktualności pogląd wyrażo-ny przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 22 stycznia 2003 r. (I KZP 45/02, OSNKW 2003 r., z. 1-2, poz. 7), po trzecie zaś, że przepis art. 180a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm.) nakłada na operatorów publicznej sieci tele-komunikacyjnej oraz dostawców ogólnie dostępnych usług telekomunika-cyjnych obowiązek udostępniania, to jest wyszukiwania, tworzenia stosow-nych zestawień i przesyłania za pomocą sieci telekomunikacyjnej upraw-nionym podmiotom, w tym sądowi i prokuratorowi danych, o których mowa w art. 180c ust. 1 ustawy. Tak rozumiane koszty udostępniania tych danych obciążają operatora lub dostawcę i nie mogą wchodzić w skład kosztów 13 sądowych, a zatem nie stanowią wydatków, o których mowa w art. 618 k.p.k.