III KK 344/17
WyrokIzba Karna2017-09-12
Skład orzekający: Tomasz Artymiuk, Kazimierz Klugiewicz, Piotr Mirek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd rejonowy jest właściwy do rozpoznania sprawy o przestępstwo z art. 119 § 1 k.k. (dyskryminacja ze względu na narodowość)?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sąd rejonowy nie był właściwy do rozpoznania sprawy o przestępstwo z art. 119 § 1 k.k., ponieważ zgodnie z art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., sprawy o występki określone w rozdziale XVI Kodeksu karnego należą do właściwości rzeczowej sądu okręgowego. Wydanie wyroku przez sąd niższej instancji w takiej sprawie stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k., co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do rozpoznania sądowi właściwemu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Z. skazał W. J. za przestępstwo z art. 119 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. (stosowanie przemocy słownej i groźby bezprawnej wobec obywatela Syrii z powodu jego przynależności narodowej). Wyrok został wydany w trybie art. 387 § 1 k.p.k. Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanego, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., polegające na wydaniu wyroku przez sąd niższej instancji w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w B. z powodu niewłaściwości rzeczowej sądu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KK 344/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Kazimierz Klugiewicz SSN Piotr Mirek w sprawie W. J. skazanego z art. 119 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 12 września 2017 r., kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt II K (…), uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w B. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Z., w uwzględnieniu wniosku oskarżonego złożonego w trybie art. 387 § 1 k.p.k., wyrokiem z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt II K (…), uznał W. J. za winnego tego, że „w okresie od miesiąca kwietnia 2016 roku do 12 czerwca 2016 roku w Z. działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru stosował przemoc słowną oraz groźbę bezprawną wobec
2 obywatela Syrii K. S. z powodu jego przynależności narodowej w ten sposób, że kierował wobec niego słowa potocznie uznawane za obelżywe „wypierdalaj z mojego kraju”, groził wypowiadając słowa „trzy dni i już ciebie nie będzie w tym kraju”, nachodził w miejscu pracy, śledził na terenie miasta”, tj. przestępstwa określonego w art. 119 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za to skazał go na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary na okres próby wynoszący rok. Orzeczenie powyższe nie zostało zaskarżone i uprawomocniło się w dniu 7 grudnia 2016 r. Kasację od powołanego wyroku na postawie art. 521 § 1 k.p.k. wniósł Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny. Zaskarżył on to orzeczenie w całości na korzyść skazanego zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, a mianowicie – art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., polegające na wydaniu wyroku przez sąd niższego rzędu w sprawie o czyn z art. 119 § 1 k.k., należącej do właściwości rzeczowej sądu wyższego rzędu, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.”. W oparciu o ten zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w B. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Wniesiona na korzyść skazanego kasacja jest oczywiście zasadna w związku z czym mogła być w całości uwzględniona na posiedzeniu w oparciu o przepis art. 535 § 5 k.p.k. Określający właściwość rzeczową sądu okręgowego przepis art. 25 k.p.k. w § 1 pkt 2 przewiduje, że sąd ten jest właściwy m.in. w sprawach o występki określone w rozdziale XVI Kodeksu karnego. Do tych występków należy więc niewątpliwie przestępstwo z art. 119 § k.k. typizujące czyn określany jako dyskryminacja. Taki też czyn (pomijając w tym miejscu sygnalizowane w kasacji niedoskonałości jego opisu) został W. J. zarzucony we wniesionym w dniu 29 września 2016 r. do Sądu Rejonowego w Z. akcie oskarżenia. Sąd ten wbrew dyspozycji powołanego wyżej przepisu art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k. sprawę tę rozpoznał
3 wydając zaskarżony przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego wyrok. W tym stanie rzeczy oczywistym jest, że orzeczenie poddane obecnej kontroli kasacyjnej dotknięte jest bezwzględną przyczyną odwoławczą, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k., co implikowało jego uchyleniem i przekazaniem sprawy zgodnie z właściwością Sądowi Okręgowemu w B. Procedując Sąd ten nie powinien stracić z pola widzenia kierunku wniesionego nadzwyczajnego środka zaskarżenia (art. 443 k.p.k.) Z tych względów orzeczono jak w wyroku. r.g.
Powiązane orzeczenia
- V KK 495/20 2020-12-09Czy sąd rejonowy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy o przestępstwo z art. 119 § 1 k.k. w zw. z art. 257 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w drodze wyroku nakazowego?
- I KK 328/23 2023-11-20Czy sąd rejonowy jest właściwy do rozpoznania sprawy o czyn z art. 119 § 1 k.k., jeśli czyn ten jest zagrożony karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5, a przepis art. 25 § 1 pkt 2 k.k. stanowi, że w sprawach o w…
- IV KK 467/17 2018-12-06Czy orzekanie przez sąd rejonowy w pierwszej instancji w sprawie o występek z art. 119 § 1 k.k. stanowi rażące naruszenie prawa procesowego będące bezwzględną przesłanką odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.?
- II KK 353/21 2022-06-22Czy sąd rejonowy jest właściwy do rozpoznania sprawy o występek z art. 165 § 1 pkt 1 k.k. w trybie postępowania konsensualnego?
- II KK 87/21 2021-06-09Czy sąd rejonowy orzekający w sprawie o przestępstwo z art. 165 § 1 k.k. narusza przepisy postępowania karnego, jeśli nie zbada z urzędu swojej właściwości rzeczowej, a sprawa powinna być rozpoznana przez sąd okręgowy?
Powołane przepisy
art. 119 § 1 KKart. 12 KKart. 535 § 5 KPKart. 387 § 1 KPKart. 521 § 1 KPKart. 25 § 1 pkt 2 KPKart. 439 § 1 pkt 4 KPKart. 25 KPKart. 119art. 443 KPK§ 1§ 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy