II KZ 14/16

Sygn. akt II KZ 14/16 POSTANOWIENIE Dnia 17 maja 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 17 maja 2016 r., w sprawie R. W. zażalenia obrońcy skazanego na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału V Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 1 lutego 2016 r., sygn. akt V WKK […], o odmowie przyjęcia kasacji, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uchylić zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Ł. w celu zbadania dopuszczalności kasacji. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 1 lutego 2016 r. odmówiono przyjęcia kasacji obrońcy skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 19 października 2015 r., w sprawie V Ka […], wskazując, że kasacja z uwagi na brak zarzutu wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 k.p.k., jest niedopuszczalna z mocy ustawy. Zażalenie na to zarządzenie wniósł obrońca skazanego, który zarzucił: 1. nieważność postępowania polegającą na tym, że zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji wydał Zastępca Przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego SSO P. C., który przewodniczył składowi sądu wydającemu wyrok Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 19 października 2015 r., w sprawie o sygn. akt V Ka […], którym utrzymano w mocy wyrok Sądu I instancji zaskarżony apelacją przez 2 obrońcę oskarżonego R. W. – a to wyrok Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 10 marca 2015 r., sygn. akt II K […]; 2. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wydanego zarządzenia, a mianowicie art. 526 § 1 k.p.k. w zw. z art. 523 § 1 k.p.k. poprzez przyjęcie, że kasacja zgodnie z dyspozycją art. 530 k.p.k. może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na treść orzeczenia. W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego zarządzenia poprzez przyjęcie kasacji i przekazanie jej Sądowi Najwyższemu, jako instancji kasacyjnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie obrońcy skazanego zasługiwało na uwzględnienie z tym zastrzeżeniem, że wniosek końcowy o przyjęcie kasacji i przekazanie jej do merytorycznego rozpoznania Sądowi Najwyższemu uznać należy za przedwczesny. Podzielić należy argumentację skarżącego zawartą w zarzucie pierwszym, mimo, że jej autor nie wskazał żadnej podstawy prawnej powołując się jedynie na nieistniejącą już instytucję nieważności postępowania. Z uwagi jednak na fakt, że zakaz orzekania przez sędziego „z urzędu” wynika wprost z treści art. 40 § 3 k.p.k., a obowiązek uwzględnienia tego uchybienia normuje art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k., kwestia niepowołania konkretnego przepisu w zarzucie, pozostała bez wpływu na ocenę zasadności zażalenia. Nie ulega wątpliwości, że w sprawie niniejszej zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji obrońcy skazanego R. W. od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 19 października 2015 r., sygn. akt V Ka […], zostało wydane przez zastępcę Przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Ł. – SSO P. C.. Jak z kolei wynika z treści wyroku, którego ma dotyczyć kasacja, utrzymującego w mocy rozstrzygnięcie Sądu I instancji, przewodniczącym składu orzekającego w Sądzie Okręgowym w Ł. w sprawie o sygn. V Ka […], był SSO P.C. (k. 134). Zgodnie natomiast z art. 40 § 3 k.p.k., sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia zaskarżonego w trybie kasacji, nie może orzekać „co do tej kasacji”. 3 Sąd Najwyższy wielokrotnie podkreślał, że zakaz ten nie jest ograniczony do oceny merytorycznej zasadności kasacji, lecz odnosi się do wszystkich rozstrzygnięć, które dotyczą formalnych warunków jej dopuszczalności i których skutkiem może być niedopuszczenie do merytorycznego rozpoznania kasacji (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 12 października 2006 r. III KZ 60/06, OSNwSK 2006, Nr 1, poz. 1946; z dnia 21 czerwca 2007 r., III KZ 42/07, OSNwSK 2007, Nr 1, poz. 1395; z dnia 30 sierpnia 2007 r., IV KZ 82/07, OSNwSK 2007, Nr 1, poz. 1944; z dnia 20 listopada 2007 r., III KZ 110/07, OSNwSK 2007, Nr 1, poz. 2718). W tych warunkach zaskarżone zarządzenie należało uchylić, albowiem środek odwoławczy wniesiony przez obrońcę skazanego trafnie wskazuje na rażące naruszenie prawa mające rangę bezwzględnej przyczyny odwoławczej. Rozpoznanie pierwszego z zarzutów podniesionych w zażaleniu okazało się wystarczające do wydania orzeczenia, a jego kasatoryjny charakter wynikający z ustawy sprawia, że odnoszenie się do pozostałych zagadnień trzeba było uznać za przedwczesne. W zaistniałej sytuacji konieczne jest ponowne przeprowadzenie kontroli przesłanek decydujących o przyjęciu, bądź odmowie przyjęcia nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Dopiero decyzja procesowa podjęta w tym względzie w składzie zgodnym z obowiązującymi wymaganiami, przesądzi o ewentualnej możliwości przekazania Sądowi Najwyższemu kasacji obrońcy skazanego. Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie.