IV CZ 4/16

Sygn. akt IV CZ 4/16 POSTANOWIENIE Dnia 16 marca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący) SSN Władysław Pawlak SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) w sprawie z powództwa T. K. i K. K. przeciwko Bankowi […]o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 marca 2016 r., zażalenia powódki K. K. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 30 lipca 2015 r., 1. oddala zażalenie; 2. przyznaje ze środków Skarbu Państwa (Sądu Apelacyjnego) na rzecz adwokata A. N. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce w postępowaniu zażaleniowym. UZASADNIENIE 2 Wyrokiem z dnia 3 września 2014 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powodów T. K. i K. K. od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 27 stycznia 2014 roku. Wyrok ten zaskarżył skargą kasacyjną z dnia 27 stycznia 2015 roku adwokat A. N. wskazując, iż działa jako pełnomocnik z urzędu obojga powodów. W wykonaniu wezwania Sądu, pełnomocnik ten doprecyzował, że został ustanowiony pełnomocnikiem z urzędu jedynie dla powoda T. K. i jedynie w jego imieniu złożył wskazaną skargę. Na wniosek powódki K. K. Sąd Apelacyjny zwolnił ją od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym i ustanowił dla niej pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata A. N., który złożył następnie w imieniu powódki skargę kasacyjną z dnia 21 maja 2015 roku z wnioskiem o przywrócenie powódce terminu do jej wniesienia. Postanowieniem z dnia 30 lipca 2015 roku, Sąd Apelacyjny oddalił wniosek powódki o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz odrzucił skargi kasacyjne powódki: z dnia 27 stycznia 2015 r. i z dnia 21 maja 2015 r. uznając, iż termin do wniesienia przez powódkę skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 3985 § 1 k.p.c., nie rozpoczął biegu, albowiem powódka nie złożyła w ustawowym terminie wniosku o doręczenie jej odpisu wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 3 września 2014 r (art. 387 § 3 k.p.c.). W zażaleniu na to postanowienie powódka zarzuciła naruszenie art. 168 § 1 w związku z art. 169 § 1 k.p.c. przez błędne przyjęcie, że powódka nie wniosła o doręczenie jej odpisu wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 3 września 2014 r. uzasadnieniem. Wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia przez przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do art. 391 § 1 w związku z art. 387 § 3 k.p.c. orzeczenie sądu drugiej instancji z uzasadnieniem doręcza się tej stronie, która w terminie tygodniowym od dnia ogłoszenia sentencji zgłosiła wniosek o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem. Jeżeli strona nie wystąpiła z takim żądaniem, przewidziany w art. 3985 § 1 k.p.c. dwumiesięczny termin do złożenia skargi kasacyjnej nie może rozpocząć biegu, a tym samym nie jest dopuszczalne skuteczne wniesienie przez stronę skargi kasacyjnej (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 8 grudnia 1999 r., II CKU 162/97, Prok. i Pr. 2000, Nr 6, 3 poz. 30, z dnia 6 czerwca 1997 r., II CZ 64/97, nie publ., 23 stycznia 1997 r., I CZ 28/96, nie publ., z dnia 16 kwietnia 2008 r., I CZ 33/08, niepubl., z dnia 29 kwietnia 2015 r., IV CZ 8/15, nie publ. oraz z dnia 20 grudnia 2013 r., III CSK 322/13, nie publ.). W terminie tygodniowym od daty ogłoszenia wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 3 września 2014 roku ani powódka ani jej pełnomocnik z urzędu przed sądami powszechnymi adwokat E. G. nie złożyły wniosku o doręczenie odpisu tego wyroku z uzasadnieniem. Wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem złożył jedynie we własnym imieniu i na własną rzecz powód T. K. działający bez pełnomocnika procesowego (por. pismo powoda z dnia 5 września 2014 roku k. 198 akt sprawy). Powódce przysługiwał na zasadach ogólnych wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem, jednakże ani powódka ani jej pełnomocnik z urzędu nie złożyli takiego wniosku. W tej sytuacji zasadne jest stanowisko Sądu Apelacyjnego zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że wobec nie złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem, nie rozpoczął swojego biegu termin do wniesienia przez powódkę skargi kasacyjnej. Nie było więc możliwe przywrócenie powódce terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, ponieważ ewentualne przywrócenie tego terminu wchodzi w grę jedynie wtedy, gdy termin rozpoczął swój bieg i następnie upłynął, a strona bez swej winy w terminie tym nie wniosła skargi kasacyjnej. Konsekwencją tego stanu rzeczy było zasadne odrzucenie skarg kasacyjnych powódki jako niedopuszczalnych z innych przyczyn ( art. 3986 § 2 k.p.c.). W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji (art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c.). jw kc