IV KO 99/18

Izba Karna2018-12-20

Skład orzekający: Rafał Malarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. powinien zostać uwzględniony, gdy pokrzywdzonymi w sprawie są sędziowie sądu właściwego, w tym wiceprezes sądu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał za zasadne przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w J. Inicjatywa sądu właściwego miejscowo zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy sądowi równorzędnemu innemu niż właściwy miejscowo, gdy zaistnieją szczególne okoliczności mogące wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. W tej sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest wiceprezes sądu, a pozostali sędziowie podlegają procedurze wyłączenia, zachodziły uzasadnione obawy o bezstronność orzekającego sądu. Dodatkowo, zasada łączności podmiotowej (art. 33 § 1 k.p.k.) przemawiała za rozstrzygnięciem sprawy w jednym sądzie.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w C. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy R. P., oskarżonego o przestępstwa z art. 216 § 1 k.k. i art. 212 § 1 k.k., innemu sądowi równorzędnemu. Pokrzywdzonymi w sprawie są wiceprezes Sądu Rejonowego w C. oraz sędzia Wydziału II Karnego tegoż Sądu. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek tym, że wszyscy sędziowie sądu właściwego podlegają procedurze wyłączenia, co rodzi obawy o bezstronność. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu w dniu 20 grudnia 2018 r.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę R. P. Sądowi Rejonowemu w J.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 99/18 POSTANOWIENIE Dnia 20 grudnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 20 grudnia 2018 roku, w sprawie R. P., oskarżonego o popełnienie czynów z art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k. i in., inicjatywy przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wyrażonej w postanowieniu Sądu Rejonowego w C. z dnia 22 października 2018r., sygn. akt II K […], na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu w J.. UZASADNIENIE Do Sądu Rejonowego w C. wpłynął akt oskarżenia przeciwko R. P., w którym zarzucono mu popełnienie przestępstw z art. 216 § 1 k.k. i art. 212 § 1 k.k. na szkodę wiceprezesa Sądu występującego oraz sędziego Wydziału II Karnego tegoż Sądu. Postanowieniem z 22 października 2018r. Sąd właściwy miejscowo zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. W uzasadnieniu postulatu wskazał, że w danym układzie procesowym wszyscy sędziowie Sądu właściwego do orzekania na podstawie art. 31 § 1 k.k. podlegają procedurze wyłączenia zgodnie z art. 41 § 1 k.k., ponieważ pokrzywdzonymi w sprawie jest dwóch sędziów tegoż Sądu. Z tej samej przyczyny, mając dodatkowo na uwadze, że jednym z sędziów jest wiceprezes 2 Sądu Rejonowego w C., zachodzą uzasadnione obawy, że w odczuciu społecznym pojawiłyby się wątpliwości co do bezstronności orzekającego Sądu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa Sądu właściwego miejscowo zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie należało wskazać, że dobro wymiaru sprawiedliwości, w rozumieniu art. 37 k.p.k., przemawia za przekazaniem sprawy sądowi równorzędnemu innemu niż właściwy miejscowo wtedy, gdy zaistnieją takie szczególne okoliczności, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny. Niewątpliwie w przedmiotowej sprawie okoliczności wskazane w postanowieniu należały do tych szczególnych sytuacji, które determinowały zastosowanie instytucji określonej w art. 37 k.p.k. Właściwym bowiem terytorialnie do rozpoznania sprawy jest Sąd, którego wiceprezes został – według oskarżyciela publicznego - pokrzywdzony czynem zabronionym i miałby być stroną toczącego się postępowania. Należało mieć na uwadze, że do obowiązków prezesa sądu należy m.in. administracyjny nadzór nad pracą sędziów, co sprawia, iż pozostają oni z nim w jakiejś mierze w stosunku podległości służbowej. Było zatem oczywiste, że procedowanie w sprawie, w której pokrzywdzonym jest wiceprezes sądu przez podlegającego mu służbowo sędziego, może wywoływać w opinii społecznej uzasadnione przekonanie o braku warunków do procedowania w sposób obiektywny. Jednocześnie należało mieć w polu widzenia, że w sprawie mógłby zaistnieć układ procesowy, w którym oskarżony jednym aktem oskarżenia o popełnienie kilku tożsamych czynów zabronionych na szkodę dwóch osób, podlegałby jurysdykcji dwóch różnych sądów: w sprawie pokrzywdzonej wiceprezes właściwy byłby inny sąd równorzędny, a w sprawie sędzi nie pełniącej żadnej funkcji byłby to Sąd Rejonowy w C.. Implikowało to przekonanie o braku celowości rozłącznego prowadzenie tychże spraw. Tym samym, mając na uwadze zasadę łączności podmiotowej, o której mowa w art. 33 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy uznał za zasadne przekazanie całej sprawy objętej aktem oskarżenia Sądowi Rejonowemu w J. Dlatego Sąd Najwyższy orzekł jak w dyspozytywnej części postanowienia. 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 212 § 1 KKart. 216 § 1 KKart. 37 KPKart. 31 § 1 KKart. 41 § 1 KKart. 33 § 1 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy