III CSK 219/20
WyrokIzba Cywilna2021-03-09
Skład orzekający: Maria Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, zawierający zagadnienia prawne dotyczące umownego i ustawowego prawa do odstąpienia od umowy oraz miarkowania kary umownej, spełnia wymogi określone w art. 398^4 § 1 i 2 k.p.c. i art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. w zakresie uzasadnienia istnienia istotnego zagadnienia prawnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego, które uzasadniałoby przyjęcie skargi. Wniosek nie zawierał pogłębionej argumentacji prawnej wskazującej na nowość i nierozwiązanie zagadnienia w orzecznictwie, a jedynie próbę uzyskania odpowiedzi na szczegółowe kwestie faktyczne i prawne dotyczące konkretnej sprawy. Sformułowane zagadnienia miały charakter kazuistyczny, a nie abstrakcyjny i generalny.Stan faktyczny
Powód wniósł pozew o zapłatę przeciwko pozwanemu. Sąd drugiej instancji wydał wyrok, od którego pozwany wniósł skargę kasacyjną. Skarga zawierała wniosek o przyjęcie do rozpoznania, uzasadniony czterema zagadnieniami prawnymi dotyczącymi prawa do odstąpienia od umowy i miarkowania kary umownej. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 219/20 POSTANOWIENIE Dnia 9 marca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie z powództwa Syndyka Masy Upadłości P. S.A. w T. przeciwko Powiatowi O. - Zarządowi Dróg Powiatowych w O. z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej sp. z o.o. w C. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 marca 2021 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 29 czerwca 2020 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 3984 § 1 i 2 k.p.c. wskazując na jej cechy konstrukcyjne i nakładając na skarżącego obowiązek zawarcia w skardze wniosku o przyjęcie do rozpoznania oraz jego uzasadnienia. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, zaś cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. W przypadku
2 powołania we wniosku przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. należy sformułować zagadnienie prawne oraz przedstawić odrębną, pogłębioną argumentację prawną wskazującą na zaistnienie powołanej okoliczności uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01 OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 23 listopada 2010 r., II CSK 344/10, nie publ.). We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do przyjęcia skarżący przedstawił cztery zagadnienia prawne związane z problemem umownego i ustawowego prawa do odstąpienia od umowy oraz z miarkowaniem kary umownej. W ocenie Sądu Najwyższego powołana przesłanka nie została wykazana, bowiem wskazanych wyżej wymagań skarżący nie spełnił. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie brak jest wywodów uzasadniających istnienie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, a więc zagadnienia prawnego cechującego się nowością i dotychczas niewyjaśnionego i nierozwiązanego w orzecznictwie - budzącego zatem wątpliwości kwalifikowane a nie zwykłe, które mogą być rozstrzygnięte przez sąd powszechny w toku rozpoznawania sprawy. Z tej też przyczyny nie zachodzi potrzeba dokonania kolejnej wykładni art. 491 i 395 k.c. Wbrew wywodom skarżącego nie ma większych wątpliwości, że umowne uregulowanie prawa odstąpienia od umowy tylko na rzecz jednej strony nie wyłącza ustawowego prawa do odstąpienia od umowy przysługującego drugiej stronie. Takie stanowisko przyjęły również strony w umowie, skoro w § 18 zastrzegły karę umowną dla wykonawcy z tytułu odstąpienia od umowy z przyczyn leżących po stronie zamawiającego. Kwestia ustalenia odpowiedniości terminu i zwłoki lub opóźnienia w wykonaniu prac należy do kategorii ustaleń faktycznych a nie oceny prawnej. Zastosowanie art. 5 k.c. wobec skorzystania z ustawowego prawa do odstąpienia od umowy zależy od ustalonego stanu faktycznego i oceny tych okoliczności przez sąd a w sprawie niniejszej takich okoliczności nie ustalono wobec czego odpowiedź w tym zakresie pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie. Kwestia miarkowania kary umownej wchodzi w zakres uznania sędziowskiego i jest przejawem dyskrecjonalnej władzy sądu meriti. Wobec licznych orzeczeń Sądu Najwyższego w tej kwestii brak podstaw do kolejnej wykładni art. 484 § 2 k.c. w aspekcie zbycia
3 wierzytelności przez wierzyciela zwłaszcza, że mimo licznych założeń poczynionych w zagadnieniu przez skarżącego nie uwzględnił on faktu, że wykonawca nie żądał kary umownej w wysokości określonej przez podstawę wymienioną w art. 18 pkt 2a lecz w wysokości uzasadnionej utraconym zarobkiem wskutek niewydania terenu przez zamawiającego a Sąd drugiej instancji obniżył tę karę prawie o 2/3. Sformułowane zagadnienie prawne powinno odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, natomiast nie może mieć charakteru kazuistycznego i służyć uzyskaniu przez skarżącego odpowiedzi odnośnie do kwalifikacji prawnej pewnych szczegółowych elementów podstawy faktycznej zaskarżonego rozstrzygnięcia, a do takiego rezultatu zmierza wniosek w tym zakresie. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). jw
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 3/16 2016-06-29Czy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?
- IV CSK 24/14 2014-06-06Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance występowania istotnego zagadnienia prawnego, został prawidłowo uzasadniony przez skarżącego?
- V CSK 182/13 2014-01-09Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na zarzucie istnienia istotnych zagadnień prawnych dotyczących związku przyczynowego i przedawnienia roszczeń, spełnia wymogi formalne określone w art. 398…
- I CSK 655/15 2016-06-23Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance występowania istotnego zagadnienia prawnego, został prawidłowo uzasadniony przez skarżącego?
- IV CSK 307/21 2021-09-17Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, w szczególności w zakresie sformułowania zagadnienia prawnego lub wykazania oczywistej zasadności skargi?
Powołane przepisy
art. 3984 § 1art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 491art. 5 KCart. 484 § 2 KCart. 18 pkt 2art. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1§ 18
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy