V CSK 325/14
WyrokIzba Cywilna2014-12-18
Skład orzekający: Mirosław Bączyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy uczestniczka postępowania o stwierdzenie nabycia spadku zarzuca naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym potrzebę wykładni przepisów dotyczących opinii biegłych w kontekście rozbieżności tych opinii?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdzając, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c. Rozstrzygnięcie sądów meriti w przedmiocie skuteczności testamentu notarialnego zostało oparte na szczegółowych ustaleniach faktycznych i opiniach biegłych, a zarzucana rozbieżność opinii biegłych nie uzasadnia automatycznie potrzeby zasięgnięcia opinii kolejnego biegłego ani nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego wymagającego wykładni przepisów art. 233 k.p.c. w zw. z art. 286 i 278 k.p.c.Stan faktyczny
Uczestniczka postępowania o stwierdzenie nabycia spadku wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jej apelację. Sąd Rejonowy stwierdził nabycie spadku na podstawie testamentu notarialnego przez spadkobierców testamentowych. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, wskazując na potrzebę wykładni przepisów dotyczących opinii biegłych w kontekście rozbieżności tych opinii.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 325/14 POSTANOWIENIE Dnia 18 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Bączyk w sprawie z wniosku D. D. przy uczestnictwie M. K., X. X. i Y. Y. o stwierdzenie nabycia spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 grudnia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania M. K. od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 3 października 2013 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Uczestniczka postępowania o stwierdzenie nabycia spadku M. K. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 3 października 2013 r., w którym m.in., oddalono apelację tejże uczestniczki. Postanowieniem z dnia 27 lutego 2013 r. Sąd Rejonowy stwierdził, że spadek po zmarłej W. D. (na podstawie testamentu notarialnego z dnia 16 września 2008 r.) nabyli spadkobiercy testamentowi (wnukowie zmarłej). W skardze kasacyjnej uczestniczki wskazywano na naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego. Motywując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżąca stwierdziła „potrzebę wykładni przepisów art. 233 k.p.c. w zw. z art. 286 i 278 k.p.c. w kontekście rozbieżności opinii biegłych dopuszczonych jako dowody w sprawie” (s. 3 skargi). Jako przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania wskazano istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzebę wykładni wskazanych przepisów, a ponadto wykazywano, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Analizując treść uzasadnienia orzeczeń obu Sądów meriti, treść skargi kasacyjnej i zawartą w niej prawną argumentację wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy stwierdził, że – wbrew stanowisku skarżącej uczestniczki postępowania – w rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c. Sądy meriti oceniały, czy w chwili sporządzania testamentu notarialnego we wrześniu 2008 r. spadkobierczyni znajdowała się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne podjęcie decyzji i wyrażenie woli (art. 945 § 1 pkt 1 k.c.). Negatywne stanowisko Sądu Okręgowego (a także Sądu Rejonowego) zostało oparte na bardzo szczegółowych, wnikliwych ustaleniach faktycznych, obejmujących także opinie biegłych, formułowane w toku postępowania o ubezwłasnowolnienie spadkobierczyni (w grudniu 2008 r.) i skonfrontowane z treścią opinii biegłego Z. M. (por. zwłaszcza wywody Sądu Okręgowego na s. 20 uzasadnienia zaskarżonego postanowienia). Nie można zatem twierdzić, że rozstrzygnięcie w danej sprawie (odnośnie do skuteczności
3 prawnej testamentu notarialnego) sformułowano tylko „na jednej opinii biegłego” (s. 4 uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia). Niezależnie od tego należy stwierdzić, że nie można podzielić stanowiska skarżącej, iż istnieje jakoby „potrzeba wykładni przepisu art. 286 i 278 k.p.c. w kontekście rozbieżności opinii biegłych dopuszczonych jako dowodu w sprawie”. Dalsze postępowanie dowodowe w takiej sytuacji pozostaje zawsze uzależnione od dotychczasowych wyników takiego postępowania i przedmiotu postępowania rozpoznawczego, a wspomniana rozbieżność nie może prowadzić zawsze do konieczności zasięgnięcia opinii nowego (kolejnego) biegłego. Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania do rozpoznania (art. 3989 § 1 k.p.c.). [aw]
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 582/13 2014-03-27Czy istnieją przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie dotyczącej stwierdzenia nabycia spadku, w szczególności czy występuje istotne zagadnienie prawne lub potrzeba wykładni przepisów budzących p…
- I CSK 47/26 2026-05-05Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, w której uczestniczki wniosły skargę kasacyjną, Sąd Najwyższy powinien odmówić przyjęcia skargi do rozpoznania, jeśli nie wykazano istnienia istotnego zagadnienia prawnego, po…
- IV CSK 166/16 2016-10-19Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, w której wnioskodawca powołuje się na potrzebę wykładni przepisów dotyczących testamentów i woli testowania, istnieją przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?
- I CSK 1945/23 2024-12-06Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, dotycząca kwestii dowodowych związanych z opiniami biegłych, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- I CSK 50/18 2018-05-29Czy skarga kasacyjna dotycząca stwierdzenia nabycia spadku może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący powołują się na istotne zagadnienie prawne związane z wykładnią art. 945 § 1 pkt 2 k.c. oraz na oczywistą zas…
Powołane przepisy
art. 233 KPCart. 286art. 3989 § 1 pkt 1art. 945 § 1 pkt 1 KCart. 3989 § 1 KPC§ 1 pkt 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy