V KZ 7/14
PostanowienieIzba Karna2014-03-11
Skład orzekający: Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji podlega rozpoznaniu, jeśli ustawa procesowa wprost wyłącza środek odwoławczy od takiej decyzji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zażalenie na zarządzenie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji nie podlega rozpoznaniu, ponieważ zgodnie z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. taki środek odwoławczy nie przysługuje. Niemożność zaskarżenia tej decyzji wynika z przepisów postępowania okołokasacyjnego, a nie z braku możliwości ustanowienia obrońcy z wyboru. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 30/11 nie zmienił tej sytuacji, gdyż nie stwierdził niezgodności art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. z Konstytucją.Stan faktyczny
Sędzia Sądu Okręgowego odmówił skazanemu wyznaczenia obrońcy z urzędu na potrzeby postępowania kasacyjnego. Skazany wniósł zażalenie na to zarządzenie, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące jego możliwości zarobkowych. Sąd Okręgowy nadał dalszy bieg zażaleniu, uznając je za dopuszczalne. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił zażalenie skazanego bez rozpoznania z powodu braku podstawy prawnej do jego merytorycznego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KZ 7/14 POSTANOWIENIE Dnia 11 marca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie skazanego T. K. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 11 marca 2014 r. zażalenia skazanego na zarządzenie upoważnionego sędziego Sądu Okręgowego w P. z dnia 19 listopada 2013 r. o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu, sygn. IV Ka […] na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. i w zw. z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. p o s t a n o w i ł zażalenie skazanego pozostawić bez rozpoznania. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 19 listopada 2013 r. upoważniony sędzia Sądu Okręgowego w P. odmówił przyznania skazanemu obrońcy z urzędu dla potrzeb postepowania kasacyjnego (k.1294). Zażalenie na to zarządzenie wniósł skazany W zażaleniu skazany kwestionując prawidłowość poczynionych ustaleń faktycznych w zakresie przyjęcia, iż ma on możliwości do pozyskania dochodów, które pozwolą mu na ustanowienie obrońcy z wyboru (k.1391). W dniu 13 lutego 2014 r. Przewodnicząca Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w P. przywołując treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt K 30/11, uznała, iż skazany ma prawo takie zarządzenie zaskarżyć i nadała dalszy bieg temu zażaleniu (k.1396) Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
2 Zażalenie nie może zostać merytorycznie rozpoznane. Stosownie do przepisu art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. na odmowę wyznaczenia adwokata w celu sporządzenia kasacji nie przysługuje środek odwoławczy. Przepis art. 528 k.p.k. wyznacza samodzielną podstawę do niemożności zaskarżania decyzji w toku tzw. postępowania okołokasacyjnego, a jest bezsporne, iż to właśnie w toku takiego postępowania zaskarżone zarządzenie zostało wydane (zresztą już trzecie w tej fazie - k. 1094-1995; 1274-1275; 1294). Niemożność zaskarżenia decyzji o odmowie wyznaczeniu adwokata w celu sporządzenia kasacji nie wynika zatem z uregulowań (a raczej ich braku) zawartych w art. 81 § 1 k.p.k., ale lokuje się w obszarze postępowania toczącego się już po uprawomocnieniu się wyroku wydanego w sprawie karnej. Skoro w przywołanym w treści zarządzenia z dnia 13 lutego 2014 r. wyroku w sprawie K 31/11 Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził, aby przepis art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. był niezgodny z Konstytucją, to oznacza to, iż nie ma żadnych normatywnych racji do uznania, że wyrok ten „otworzył” także drogę do zaskarżania orzeczeń lub zarządzeń o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu także po tym, jak zapadło prawomocne orzeczenie rozstrzygające o odpowiedzialności karnej oskarżonego. Zatem aktualne pozostają orzeczenia Sądu Najwyższego, iż kwestia zasadności niewyznaczenia obrońcy z urzędu dla ewentualnego sporządzenia kasacji może być przedmiotem kontroli w trybie rozpoznawania zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji (art. 528 § 2 k.p.k. – por. np. postanowienia SN: z dnia 10 listopada 2011 r., II KZ 46/11, Lex nr 1084724; z dnia 9 stycznia 2013 r., III KZ 91/12, Lex nr 1235891; z dnia 23 maja 2013 r., III KZ 22/13, Lex nr 1317951), natomiast złożone zażalenie nie może zostać w takim układzie rozpoznane, skoro ustawa procesowa wskazuje, iż taki środek odwoławczy w ogóle nie przysługuje (postanowienie SN z dnia 14 czerwca 2013 r., IV KZ 30/13, OSNKW 2013, z. 9, poz. 82). W niniejszej sprawie zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji zostało już wydane (k. 1397), co w przypadku złożenia zażalenia będzie umożliwiało Sądowi Najwyższemu badanie także zasadności tych decyzji, które poprzedzały wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji, a które wpływały także na wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji. Z tych powodów orzeczono jak w postanowieniu. aw
Powiązane orzeczenia
- V KZ 20/14 2014-05-27Czy zażalenie na postanowienie sądu apelacyjnego odmawiające wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy?
- II KZ 34/16 2016-09-19Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia zażalenia na postanowienie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji przysługuje?
- IV KZ 14/17 2017-06-29Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia zażalenia skazanego na postanowienie o odmowie ustanowienia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji jest dopuszczalne?
- IV KZ 30/17 2017-11-15Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji jest dopuszczalne, mimo że przepis art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. stanowi, że środek odwoławczy nie przysługuje w takiej sytuacji…
- IV KZ 17/17 2017-09-21Czy zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wydziału o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji jest dopuszczalne?
Powołane przepisy
art. 430 § 1 KPKart. 518 KPKart. 528 § 1 pkt 2 KPKart. 528 KPKart. 81 § 1 KPKart. 528 § 2 KPK§ 1§ 1 pkt 2§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy