II CZ 137/10
PostanowienieIzba Cywilna2011-04-08
Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski, Wojciech Katner, Marta Romańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty dojazdu pełnomocnika będącego adwokatem na rozprawy sądowe mogą być uznane za niezbędne koszty postępowania podlegające zwrotowi na rzecz strony wygrywającej sprawę na podstawie art. 98 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że koszty dojazdu pełnomocnika będącego adwokatem na rozprawy sądowe nie mogą być uznane za niezbędne koszty postępowania podlegające zwrotowi na rzecz strony wygrywającej sprawę na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. Przepis ten, w związku z art. 13 § 2 k.p.c., odnosi się do niezbędnych kosztów poniesionych przez stronę reprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika, zaliczając do nich wynagrodzenie i wydatki jednego pełnomocnika, a także koszty sądowe. Koszty dojazdu adwokata nie mieszczą się w tej kategorii.Stan faktyczny
Uczestniczka postępowania wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego dotyczące kosztów postępowania w sprawie o zniesienie współwłasności. Domagała się zasądzenia dodatkowej kwoty tytułem zwrotu kosztów dojazdu jej pełnomocnika (adwokata) na rozprawy sądowe. Sąd Okręgowy oddalił wniosek o zniesienie współwłasności i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów apelacyjnych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie uczestniczki w zakresie dotyczącym kosztów postępowania przed sądem pierwszej instancji i oddalił je w pozostałym zakresie, uznając koszty dojazdu pełnomocnika za niepodlegające zwrotowi.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 137/10 POSTANOWIENIE Dnia 8 kwietnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner (sprawozdawca) SSN Marta Romańska w sprawie z wniosku Tadeusza C. przy uczestnictwie Ewy P. o zniesienie współwłasności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 kwietnia 2011 r., zażalenia uczestniczki postępowania na orzeczenie o kosztach zawarte w postanowieniu Sądu Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2010 r., 1) odrzuca zażalenie w zakresie pkt 1 litera b zaskarżonego postanowienia, 2) oddala zażalenie w pozostałym zakresie.
2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2010 r. Sąd Okręgowy po rozpoznaniu apelacji uczestniczki postępowania Ewy P. w sprawie z wniosku Tadeusza C. o zniesienie współwłasności od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 20 listopada 2009 r. zmienił to postanowienie w ten sposób, że oddalił wniosek i rozstrzygnął o kosztach postępowania, w tym zasadzając od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki 8563,28 tytułem zwrotu kosztów postępowania oraz 1800 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Uczestniczka wniosła zażalenie na orzeczenie o kosztach postępowania w zakresie postanowienia dotyczącego kosztów postępowania w pierwszej i drugiej instancji, domagając się zmiany zaskarżonego orzeczenia (pkt lb i pkt 2) przez zasądzenia dodatkowo kwoty 3.022,41 złotych tytułem poniesionych przez pełnomocnika uczestniczki kosztów dojazdów na rozprawy sądowe z W. do K. Podstawą prawną zażalenia jest naruszenie przez zaskarżone postanowienie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz art. 2, 32 ust. 5 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu w zakresie zaskarżenia postanowienia Sądu Okręgowego rozstrzygającego o kosztach postępowania przed Sądem pierwszej instancji (pkt 1 litera b), ponieważ zażalenie takie jest niedopuszczalne na podstawie art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. oraz art. 373 w związku z art. 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c. W pozostałym zakresie, czyli w odniesieniu do zaskarżenia postanowienia w przedmiocie kosztów postępowania apelacyjnego (pkt 2) zażalenie podlega oddaleniu. Z zażalenia wynika, że uczestniczka żąda dodatkowo, aby sąd zasądził na jej rzecz od wnioskodawcy kwoty 3.022,41 złotych będących zwrotem kosztów poniesionych przez pełnomocnika dojeżdżającego z W. na rozprawy do Sądu w K. Strona wnosząca zażalenie nie zauważyła, że stanowiący o kosztach art. 98 § 1 i 3 k.p.c., na których naruszenie przez Sąd Okręgowy powołała się w zażaleniu odnosi się do niezbędnych kosztów strony reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika (w sprawie przez adwokata) i zalicza do tych kosztów
3 wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego pełnomocnika, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Powołany art. 98 k.p.c. zawiera także § 2, w którym jest mowa o niezbędnych kosztach postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez nieprofesjonalnego pełnomocnika i do których to kosztów zalicza się również koszty dojazdu tych osób do sądu. Ze względu na dokonane przez ustawodawcę rozróżnienie składników niezbędnych kosztów postępowania, których zwrotu strona wygrywającą sprawę może się domagać, w zależności od wybranego sposobu reprezentacji przed sądem, w niniejszej sprawie nie można uznać kosztów dojazdu adwokata, będącego pełnomocnikiem uczestniczki za koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw w rozumieniu art. 98 § 1 w związku z art. 13 § 2 k.p.c. Niezakwestionowanie konstytucyjności tych przepisów we właściwym postępowaniu powoduje, że obowiązują one uczestników postępowania sądowego oraz sąd rozpoznający sprawę, więc zarzucenie zaskarżonemu postanowieniu niekonstytucyjności w niniejszej sprawie jest bezpodstawne. Mając to na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. oraz art. 373 w związku z art. 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c. odrzucił zażalenie w odniesieniu do pkt 1 litera b zaskarżonego postanowienia, a na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c. oddalił zażalenie w pozostałym zakresie.
Powiązane orzeczenia
- III CZP 33/12 2012-07-18Czy koszty przejazdu pełnomocnika będącego adwokatem do sądu wchodzą w skład kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw lub celowej obrony w rozumieniu art. 98 § 3 k.p.c.?
- III PZP 4/12 2012-06-12Czy koszty przejazdu profesjonalnego pełnomocnika do sądu w celu wzięcia udziału w rozprawie wchodzą w skład kosztów procesu?
- V CZ 82/12 2013-01-30Czy koszty przejazdu pełnomocnika będącego adwokatem do sądu mieszczą się w pojęciu „wydatki” stanowiące niezbędne koszty procesu, które strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi?
- IV CZ 109/12 2012-10-25Czy koszty dojazdu pełnomocnika będące wydatkiem w rozumieniu art. 98 § 3 k.p.c. mogą być zasądzone na rzecz strony przegrywającej sprawę?
- IV CZ 77/12 2012-10-25Czy koszty przejazdu profesjonalnego pełnomocnika do sądu mogą być zaliczone do kosztów procesu niezbędnych do celowego dochodzenia praw i celowej obrony, a jeśli tak, to w jaki sposób powinny być rozliczane?
Powołane przepisy
art. 98 § 1art. 2art. 45 ust. 1art. 3941 § 1 pkt 2 KPCart. 373art. 3941 § 3art. 39821 KPCart. 98 § 1art. 98 KPCart. 13 § 2 KPCart. 39814 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy