II KK 350/16
WyrokIzba Karna2016-12-07
Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów, mimo korzystania przez skazanego w przeszłości z pomocy psychologicznej, uzasadnia zarzut obrazy przepisów postępowania, w tym art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k., prowadzący do uchylenia wyroku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że ocena potrzeby przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów powinna być dokonana z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy. Sam fakt korzystania przez skazanego z konsultacji psychologicznych nie jest wystarczający do stwierdzenia obligatoryjności obrony z urzędu, jeśli nie ujawniły się inne okoliczności nasuwające wątpliwości co do stanu psychicznego skazanego i jego poczytalności.Stan faktyczny
Skazany M. K. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. i skazany na karę 9 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając obrazę przepisów postępowania, w tym art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k., wskazując na brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KK 350/16 POSTANOWIENIE Dnia 7 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 7 grudnia 2016 r. sprawy M. K., skazanego z art. 278 § 1 k.k., z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego, od wyroku Sądu Okręgowego w P., z dnia 8 lipca 2016 r., sygn. akt V Ka (…), utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w P., z dnia 3 marca 2016 r., sygn. akt II K (…) p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację, jako oczywiście bezzasadną; 2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć skazanego. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 3 marca 2016 roku, sygn. akt II K (…), M. K. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 278 § 1 k.k., za które wymierzono mu karę 9 (dziewięciu) miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy w P. wyrokiem z dnia 8 lipca 2016 roku, sygn. akt V Ka (…), po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez oskarżonego M.K., utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w P.. Kasację od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. wniósł obrońca skazanego M. K., zarzucając obrazę przepisów postępowania, które miało wpływ na treść orzeczenia tj. art. 7 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k. w
2 zw. z art. 202 § 1 i § 5 k.p.k. w zw. z art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., a także zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o jakiej mowa w art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. W konkluzji obrońca skazanego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w P. i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Prokurator Prokuratury Okręgowej w P. w pisemnej odpowiedzi na kasację obrońcy skazanego M. K. wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Kasacja obrońcy skazanego M.K. jest bezzasadna i to w stopniu oczywistym, uzasadniającym jej oddalenie w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Wszystkie zarzuty wniesionej w przedmiotowej sprawie kasacji są właściwie tożsame i opierają się na założeniu, że procedujące w sprawie sądy nie powzięły wątpliwości co do zdolności M. K. do rozpoznania znaczenia swojego zachowania i pokierowania swoim postępowaniem, co z kolei miało uzasadniać wyznaczenie skazanemu obrońcy z urzędu, skoro obrona ta w świetle art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k. miała charakter obligatoryjny. To założenie całkowicie pomija jednak realia sprawy. Z akt sprawy wynika wprawdzie, że M. K. na żadnym etapie postępowania nie był badany przez biegłych psychiatrów, jednakże zarówno w fazie postępowania przygotowawczego, jak i w postępowaniu sądowym nie ujawniły się okoliczności, które mogłyby nasuwać wątpliwości co do stanu psychicznego skazanego i jego poczytalności. W dniu 14 października 2015 roku (k. 36v) skazany podał bowiem, że jest zdrowy i nie leczył się w Poradni Zdrowia Psychicznego. Stanowisko to zostało potwierdzone przez skazanego na rozprawie w dniu 3 marca 2016 roku (k. 11). Dopiero w apelacji skazany wskazał na fakt korzystania w przeszłości z pomocy psychologicznej po wypadku komunikacyjnym, na potwierdzenie czego załączył do akt sprawy kartę informacyjną ze Szpitala Powiatowego w W. oraz informację z Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej. Zauważyć należy, że z pierwszego z załączonych dokumentów wynika, iż po badaniu tomografem komputerowym nie stwierdzono u skazanego jakichkolwiek uszkodzeń ani zmian urazowych (k. 26v). Analiza wyników tego badania nie wskazuje zatem na ujawnienie się przesłanek, o
3 jakich mowa w art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k. Do okoliczności tej trafnie odniósł się także Sąd odwoławczy na s. 4 uzasadnienia wyroku, stwierdzając że podnoszona dopiero na etapie postępowania apelacyjnego okoliczność stanu psychicznego M. K. jest jedynie nieudolną próbą obrony, którą obrońca skazanego stara się kontynuować w kasacji, podnosząc chociażby, iż skazany nie podawał wcześniej faktu leczenia, ponieważ nie zdawał sobie sprawy ze znaczenia tej okoliczności. Nie sposób jednak nie zauważyć, że mimo wszystko skazany był w stanie podać inne dane dotyczące jego osoby, w tym na przykład osiągany dochód, wykształcenie, czy też fakt uprzedniej karalności, a także w sposób profesjonalny – z odwołaniem się do terminologii stricte prawniczej – sporządził osobistą apelację. Odwołując się natomiast do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2013 r. (V KK 81/13, LEX nr 1328046), skarżący nie dostrzega, iż między innymi właśnie w tym orzeczeniu wskazano, że ocena potrzeby przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów winna być dokonana z uwzględnieniem wszystkich okoliczności ujawnionych w danym postępowaniu, a fakt korzystania przez skazanego z konsultacji psychologicznych i psychiatrycznych jest tylko jednym z czynników, które powinny być brane pod uwagę, bynajmniej jednak nie determinującym konieczności podjęcia takich czynności dowodowych. To zaś w realiach niniejszej sprawy implikuje wniosek o niewystąpieniu przesłanek określonych w art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k., a tym samym przesłanek obligatoryjności wyznaczenia obrońcy z urzędu. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy uznał zarzuty skarżącego za bezzasadne w stopniu oczywistym i w konsekwencji orzekł, jak w części dyspozytywnej postanowienia, przy czym kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążył skazanego.
Powiązane orzeczenia
- V KK 405/18 2018-10-24Czy w sytuacji, gdy skazana aktywnie prowadziła obronę, składała pisma procesowe i nie wykazywała ewidentnych problemów psychicznych, sąd miał obowiązek z urzędu przeprowadzić dowód z opinii biegłych psychiatrów w celu w…
- IV KR 197/87 1987-06-19Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisy dotyczące poczytalności oskarżonego, nie dopuszczając dowodu z opinii biegłych psychiatrów mimo uzasadnionych wątpliwości co do jego stanu psychicznego?
- III KK 150/13 2013-10-28Czy w sytuacji, gdy w aktach sprawy brak jest dokumentów dotyczących stanu zdrowia psychicznego skazanego, a jedynie enigmatyczne oświadczenia lub nieczytelne kserokopie, sąd odwoławczy ma obowiązek dopuścić dowód z opin…
- IV KK 412/21 2021-10-20Czy zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów w celu ustalenia stanu poczytalności oskarżonego w chwili popełnienia czynu, mimo istnienia uzasadnionych wątpliwości co do jego poczytalności, stanowi…
- V KK 142/21 2021-04-29Czy sąd odwoławczy, dysponując dokumentacją medyczną wskazującą na długotrwałe leczenie psychiatryczne oskarżonego, powinien z urzędu dopuścić dowód z opinii biegłych psychiatrów na okoliczność jego poczytalności w chwil…
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 278 § 1 KKart. 7 KPKart. 410 KPKart. 193 § 1 KPKart. 202 § 1art. 79 § 1 pkt 3art. 6 KPKart. 433 § 2 KPKart. 457 § 3 KPKart. 439 § 1 pkt 10 KPK§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy