V CZ 32/14

Sygn. akt V CZ 32/14 POSTANOWIENIE Dnia 29 maja 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Anna Owczarek w sprawie ze skargi M. J. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 1 lutego 2013 r., sygn. akt … 926/12, w sprawie z powództwa M. J. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Rejonowego w C. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 maja 2014 r., zażalenia skarżącego M. J. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 7 października 2013 r. 1. oddala zażalenie; 2. nie obciąża skarżącego kosztami postępowania zażaleniowego; 3. przyznaje adw. M. G. od Skarbu Państwa - - Sądu Apelacyjnego kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych powiększoną o 23% podatku VAT za udzielenie skarżącemu z urzędu nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu zażaleniowym. 2 UZASADNIENIE M. J. wniósł skargę o wznowienie postępowania w sprawie, która toczyła się z jego powództwa przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Rejonowego w C. o zapłatę i zakończyła się wydaniem prawomocnego wyroku przez Sąd Apelacyjny w dniu 1 lutego 2013 r. Wskazał, że po wydaniu orzeczenia ujawniła się okoliczność, która wcześniej nie była mu znana, iż organy ustawodawcze nie dokonały w terminie wskazanym przez Trybunał Konstytucyjny nowelizacji przepisów prawa. Jako podstawę prawną złożonej skargi o wznowienie postępowania wskazał art. 403 § 2 k.p.c. Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 7 października 2013 r. odrzucił skargę M. J. o wznowienie postępowania. Podkreślił, że wyrok, na który powołuje się skarżący, zapadł już po zakończeniu postępowania, którego wznowienia się domaga. W tym stanie rzeczy przesłanka późniejszego wykrycia prawomocnego wyroku w istocie nie zachodzi. M. J. wniósł zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, zarzucając błędną wykładnię art. 410 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 marca 2011 r., SK 13/08 (OTK-A 2011, nr 2, poz. 12), po rozpoznaniu skargi konstytucyjnej M. J., orzekł o niezgodności z Konstytucją art. 4 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków w postępowaniu sądowym oraz odroczył utratę mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu o 12 miesięcy. W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie się przyjmuje, że wyroki Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność aktów normatywnych z Konstytucją są skuteczne z mocą wsteczną (ex tunc). Jeden z wyjątków od tej zasady powstaje w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny odroczy utratę mocy prawnej zakwestionowanego przepisu. Takie rozstrzygnięcie oznacza, że wyłączona zostaje możliwość wznowienia postępowania na podstawie art. 4011 k.p.c. W rozważanym wypadku, gdy sprawa toczy się w sprawie ze skargi konstytucyjnej, Trybunał Konstytucyjny może jednak przyznać skarżącemu przywilej indywidualnej korzyści. Nie uczynił tak 3 jednak w niniejszej sprawie. W związku z tym M. J. nie może żądać wznowienia postępowania, przy czym podstawy takiego wznowienia nie stanowi również art. 403 § 2 k.p.c., który skarżący powołał w skardze o wznowienie postępowania. Okoliczność, że organy ustawodawcze nie dokonały w terminie wskazanym przez Trybunał Konstytucyjny nowelizacji przepisów prawa, nie stanowi bowiem ustawowej przyczyny wznowienia postępowania. Z przedstawionych powodów, orzeczono jak w sentencji (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).