I KK 378/22
WyrokIzba Karna2022-12-29
Skład orzekający: Małgorzata Gierszon, Zbigniew Puszkarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie Sądu Okręgowego w Zielonej Górze wydane w składzie jednego sędziego w sprawie o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k., którego górna granica ustawowego zagrożenia wynosi 8 lat pozbawienia wolności, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że orzekanie przez Sąd Okręgowy w składzie jednego sędziego w sprawie o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k., którego górna granica ustawowego zagrożenia wynosi 8 lat pozbawienia wolności, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Uchybienie to obliguje do uchylenia zaskarżonego orzeczenia niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy uniewinnił oskarżonego W. P. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. Sąd Okręgowy utrzymał ten wyrok w mocy. Prokurator zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego kasacją, zarzucając m.in. obrazę przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych. Dodatkowo podniesiono zarzut orzekania przez Sąd Okręgowy w składzie jednoosobowym, co stanowiło bezwzględną przyczynę odwoławczą.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Zielonej Górze i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I KK 378/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 grudnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie W. P. oskarżonego z art. 286 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 29 grudnia 2022 r., kasacji Prokuratora Rejonowego w Nowej Soli od wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z dnia 25 kwietnia 2022 r., sygn. akt VII Ka 1204/21, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Zielonej Górze z dnia 7 lipca 2021 r. sygn. akt VII K 247/17 uchyla wyrok Sądu Okręgowego w Zielonej Górze i przekazuje mu sprawę do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 7 lipca 2021 r., sygn. akt VII K 247/17, Sąd Rejonowy w Zielonej Górze uniewinnił W. P. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k.
2 Wyrok Sądu I instancji został zaskarżony na niekorzyść oskarżonego przez prokuratora. Sąd Okręgowy w Zielonej Górze, wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2022 r., sygn. akt VII Ka 1204/21, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Wyrok Sądu II instancji w całości na niekorzyść skazanego zaskarżył prokurator, który zarzucił mu: - obrazę przepisów postępowania, a mianowicie art. 4 k.p.k. i art. 7 k.p.k. mającą wpływ na treść wyroku, polegającą na naruszeniu zasady obiektywizmu i swobodnej oceny dowodów, a wyrażającą się w wybiórczej, dowolnej, nie uwzględniającej zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego ocenie dowodów, co w konsekwencji doprowadziło do nieuprawnionego wniosku o niewinności oskarżonego co do zarzuconego mu czynu; - obrazę przepisów postępowania, a mianowicie art. 193 § 1 k.p.k. mającą wpływ na treść wyroku, polegającą na ustaleniu istotnych okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy wymagających wiadomości specjalnych samodzielnie, w sposób odmienny od ustaleń poczynionych przez powołanego w sprawie biegłego z zakresu rachunkowości; - obrazę przepisów postępowania, a mianowicie art. 201 k.p.k. mającą wpływ na treść wyroku, polegającą na niewezwaniu ponownie tego samego biegłego lub niepowołaniu nowego biegłego z zakresu rachunkowości, w sytuacji gdy oskarżony wskazał na nieścisłości w sporządzonej przez biegłego opinii; - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, polegający na przyjęciu, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do przypisania oskarżonemu W. P. popełnienia zarzuconego mu czynu, podczas, gdy wnikliwa analiza dowodów, przeprowadzona zgodnie z zasadami prawidłowego rozumowania, wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego prowadzi do wniosku, że oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona występku opisanego w akcie oskarżenia. W uzasadnieniu kasacji prokurator sformułował również zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w związku z orzekaniem przez Sąd II instancji w składzie jednoosobowym. Tymczasem w badanej sprawie, zgodnie z art. 14 fa ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z
3 zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii oraz w okresie roku po ich odwołaniu na rozprawie apelacyjnej, Sąd orzeka w składzie jednego sędziego w sprawach o przestępstwa zagrożone karą pozbawienia wolności, której górna granica nie przekracza 5 lat. W związku z tym, że w niniejszej sprawie postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie śledztwa, a górna granica występku zarzuconego oskarżonemu wynosiła 8 lat, Sąd Odwoławczy powinien orzekać w składzie 3 sędziów. W odpowiedzi na kasację obrońca oskarżonego wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna i jako taka podlegała uwzględnieniu. W postępowaniu przed Sądem Okręgowym w Zielonej Górze doszło do wystąpienia uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Zgodnie z art. 29 § 1 k.p.k. na rozprawie apelacyjnej sąd orzeka w składzie trzech sędziów, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W realiach rozpoznawanej sprawy sytuacja stanowiąca wyjątek od zasady określonej w wymienionym przepisie i pozwalająca Sądowi odwoławczemu na orzekanie w składzie jednego sędziego - a w takim składzie został wydany zaskarżony wyrok - nie zachodziła. Nie miał w niej zastosowania art. 449 § 2 k.p.k. ze względu na rodzaj zarzucanego oskarżonemu czynu, postępowanie przygotowawcze przeciwko oskarżonemu toczyło się w formie śledztwa, które zamknięto postanowieniem z dnia 31 marca 2017 r. (PR 2 Ds. 108.2017). Z uwagi na ustawowe zagrożenie przewidziane za czyn przypisany oskarżonemu skład Sądu odwoławczego nie mógł być też określony przepisem art. 14 fa ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm.), w myśl którego, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w okresie roku po ich odwołaniu w sprawach rozpoznawanych według przepisów
4 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego o przestępstwa zagrożone karą pozbawienia wolności, której górna granica nie przekracza 5 lat, na rozprawie apelacyjnej sąd orzeka w składzie jednego sędziego, jeżeli w pierwszej instancji sąd orzekał w takim samym składzie. Powyższe uchybienie skutkowało zaistnieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej wymienionej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., której stwierdzenie obliguje do uchylenia zaskarżonego orzeczenia niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu na jego treść. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. l.n
Powiązane orzeczenia
- II KK 414/22 2023-01-26Czy sąd odwoławczy orzekający w sprawie o przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności, której górna granica przekracza 5 lat, może rozpoznawać apelację w składzie jednoosobowym, czy też wymagany jest skład trzech sę…
- III KK 247/24 2024-12-18Czy rozpoznanie apelacji od wyroku sądu pierwszej instancji przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego, podczas gdy postępowanie przygotowawcze toczyło się w formie śledztwa, a przypisane przestępstwo zagroż…
- IV KK 508/22 2023-01-18Czy rozpoznanie apelacji od wyroku skazującego w sprawie, w której postępowanie przygotowawcze zakończyło się śledztwem, a przypisane przestępstwo zagrożone jest karą pozbawienia wolności, której górna granica przekracza…
- IV KK 429/20 2021-04-13Czy orzeczenie kary pozbawienia wolności w wymiarze niższym niż dolna granica ustawowego zagrożenia, bez zastosowania instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary lub uznania czynu za wypadek mniejszej wagi, stanowi bezwzg…
- III KK 106/22 2022-06-08Czy wyrok sądu odwoławczego wydany w jednoosobowym składzie jest prawidłowy, gdy postępowanie przygotowawcze powinno być prowadzone w formie śledztwa, a czyn przypisany oskarżonemu kwalifikuje się jako przestępstwo zagro…
Powołane przepisy
art. 286 § 1 KKart. 535 § 5 KPKart. 4 KPKart. 7 KPKart. 193 § 1 KPKart. 201 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 14art. 29 § 1 KPKart. 449 § 2 KPK§ 1§ 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy