I CZ 105/14
PostanowienieIzba Cywilna2015-01-14
Skład orzekający: Tadeusz Wiśniewski, Wojciech Katner, Hubert Wrzeszcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest ponowne ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, jeśli wartość ta została już ustalona i utrwalona w postępowaniu apelacyjnym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że ponowne ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, w sposób prowadzący do zmiany wartości ustalonej i utrwalonej w postępowaniu apelacyjnym, nie jest dopuszczalne. Odesłanie do odpowiedniego zastosowania przepisów o wartości przedmiotu sporu nie uprawnia do ponownego oznaczania tej wartości na użytek skargi kasacyjnej. Wartość przedmiotu zaskarżenia skargi kasacyjnej obejmuje jedynie te roszczenia, które zostały objęte oddaleniem apelacji przez sąd drugiej instancji.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę jako niedopuszczalną, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekraczała 50.000 zł. Powód złożył zażalenie, argumentując, że Sąd Apelacyjny błędnie ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, biorąc pod uwagę utrwaloną wartość przedmiotu sporu w wysokości 640 zł.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda i zasądził od niego na rzecz pozwanego Banku kwotę 120 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 105/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 stycznia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Wojciech Katner SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie z powództwa J. B. przeciwko Bankowi S.A. w W. o uchylenie uchwały, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 stycznia 2015 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 16 lipca 2014 r., oddala zażalenie; zasądza od powoda na rzecz pozwanego Banku kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z 16 lipca 2014 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda od wyroku tego Sądu z 4 grudnia 2013 r. jako niedopuszczalną ze względu na fakt, że wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekraczała 50.000 zł (art. 3982 § 1 k.p.c.). W zażaleniu na to postanowienie, powód wniósł o jego uchylenie, argumentując, że Sąd nieprawidłowo ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia, a w konsekwencji niezasadnie odrzucił skargę kasacyjną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie powoda nie zasługuje na uwzględnienie. Według utrwalonego już orzecznictwa Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym odpowiednie stosowanie - dla oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia – przepisów art. 19-23 k.p.c., nie może uzasadniać ponownego ustalania tej wartości (por. orzeczenia Sądu Najwyższego: z 17 lipca 1997 r., III CKN 135/97, niepubl., z 14 listopada 1997 r., III CZ 82/97, niepubl., z 19 czerwca 1997 r., III CZ 25/97, OSNC 1997, nr 10, poz. 162 oraz postanowienie z 17 grudnia 2003 r., IV CZ 153/03, niepubl.). Nie można bowiem odesłania do odpowiedniego zastosowania do oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia, zarówno w apelacji, jak i w skardze kasacyjnej „przepisów o wartości przedmiotu sporu" rozumieć jako uprawnienia - na użytek skargi kasacyjnej - do ponownego oznaczania wartości przedmiotu zaskarżenia według reguł przewidzianych w art. 19 i nast. k.p.c., w sposób prowadzący do zmiany ustalonej już i utrwalonej wartości przedmiotu sporu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 grudnia 2003 r., IV CZ 153/03, niepubl.). Tożsamość zakresu rozstrzygnięcia kwestionowanego w apelacji i w skardze kasacyjnej wyłącza dopuszczalność oznaczenia w skardze kasacyjnej „wartości przedmiotu zaskarżenia” w kwocie innej niż poprzednio w apelacji. Wartość przedmiotu zaskarżenia, którego dotyczy skarga kasacyjna, obejmuje tylko te roszczenia strony wnoszącej skargę kasacyjną, które zostały objęte oddaleniem apelacji przez sąd drugiej instancji i których dlatego dochodzi w postępowaniu kasacyjnym. Jeśli skarga kasacyjna nie obejmuje całości
3 roszczeń dochodzonych przed sądem drugiej instancji, to wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa od wartości przedmiotu sporu. Jedynie w sytuacji, gdy strona wadliwie wskaże wartość przedmiotu zaskarżenia (tj. nie tylko w zakresie roszczeń nieuwzględnionych w postępowaniu apelacyjnym), wskazanie nie jest wiążące dla oceny dopuszczalności skargi i podlega sprawdzeniu, zarówno przez sąd drugiej instancji, jak i przez Sąd Najwyższy. W rozpoznawanej sprawie powód skarży wyrok Sądu drugiej instancji w całości. Z dokumentacji aktowej sprawy wynika zarazem, że zarówno wartość przedmiotu zaskarżenia apelacyjnego, jak i wartość przedmiotu sporu w sprawie zamykały się kwotą 640 złotych. Wartość przedmiotu sporu nie została sprawdzona z urzędu przez Sąd pierwszej instancji (art. 25 § 1 k.p.c.), pozwany zaś przed wdaniem się w spór nie zgłosił stosownego w tym względzie zarzutu (art. 25 § 2 k.p.c.). Oznacza to, że w sprawie doszło do utrwalenia wartości przedmiotu sporu i tym samym brak podstaw do odmiennego określenia wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej. Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.). O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 3941 § 3 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- V CSK 415/20 2021-04-16Czy dopuszczalne jest ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej na kwotę wyższą niż wartość przedmiotu sporu lub zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, jeśli nie nastąpiło rozszerzenie powództwa lub…
- III CZ 28/07 2007-08-22Czy w postępowaniu kasacyjnym dopuszczalne jest ponowne ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia w oparciu o przepisy dotyczące wartości przedmiotu sporu, jeśli wartość ta została już ustalona w poprzednich instancjach?
- III CZ 198/25 2025-10-31Czy dopuszczalna jest skarga kasacyjna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej przekracza wartość przedmiotu sporu lub wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji, w sytuacji gdy powód rozszerzył powództwo…
- III CZ 23/06 2006-04-20Czy dopuszczalne jest określenie wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej na kwotę wyższą niż wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji, gdy zakres zaskarżenia w obu środkach odwoławczych jest identyczny?
- III CZ 191/24 2024-10-30Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji, jeśli nie doszło do rozszerzenia żądania pozwu ani przekroczenia granic apelacji przez sąd drugiej in…
Powołane przepisy
art. 3982 § 1 KPCart. 19art. 25 § 1 KPCart. 25 § 2 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPCart. 98 § 1art. 3941 § 3art. 391 § 1 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy