IV CNP 17/13
Izba Cywilna2013-08-20
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona miała możliwość skorzystania ze skargi kasacyjnej, ale z niej nie skorzystała?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest niedopuszczalna, jeżeli strona miała możliwość skorzystania ze zwykłych środków prawnych, w tym skargi kasacyjnej, a z tej możliwości nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie. Obowiązek wykazania wyjątkowego wypadku, uzasadniającego wniesienie skargi, spoczywa na stronie wnoszącej skargę.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 22 grudnia 2010 r., który oddalił jego apelację w sprawie o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa. Powód argumentował, że zaskarżenie wyroku w inny sposób było niemożliwe, a wniesienie skargi kasacyjnej było wykluczone ze względu na treść art. 3982 § 1 k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i zasądził od powoda na rzecz małoletniej pozwanej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CNP 17/13 POSTANOWIENIE Dnia 20 sierpnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Grzegorz Misiurek w sprawie ze skargi powoda o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 22 grudnia 2010 r., w sprawie z powództwa M. M. przeciwko małoletniej O.M. i S. J. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w O. o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 sierpnia 2013 r., odrzuca skargę i zasądza od powoda na rzecz pozwanej małoletniej O. M. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania wywołanego skargą.
2 Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 22 grudnia 2010 r. Sąd Okręgowy w O. oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 30 września 2010 r., w sprawie ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa. Powód wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Sądu Okręgowego, w wskazując m.in., że zaskarżenie tego orzeczenia w drodze innych środków zaskarżenia nie było możliwe, gdyż było ono prawomocne. Wniesienie skargi kasacyjnej od tego rozstrzygnięcia było - zdaniem powoda - wykluczone ze względu na treść art. 3982 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W sprawie o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa skarga kasacyjna jest dopuszczalna (art. 3982 § 1-3 k.p.c. a contrario). Zgodnie z art. 4241 § 2 k.p.c., w sytuacji gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia uzależniona jest od łącznego spełnienia następujących przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania kwalifikowanej niezgodności z prawem, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. Pojęcie wyjątkowego wypadku, o którym mowa w art. 4241 § 2 k.p.c., obejmuje szczególne sytuacje polegające na tym, że strona z przyczyn niezawinionych i usprawiedliwiających jej zaniechanie nie mogła skorzystać ze zwykłych środków prawnych. Obowiązek wykazania tych okoliczności obciąża stronę, która chce skorzystać z możliwości wniesienia skargi na podstawie art. 4241 § 2 k.p.c. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 lipca 2007 r., IV CNP 80/07, niepubl.). We wniesionej skardze nie zostały wykazane okoliczności pozwalające uznać, że w sprawie zachodzi wyjątkowy wypadek w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c. Skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, miał zatem możliwość skorzystania z przysługujących mu środków prawnych w postaci wniesienia skargi kasacyjnej. Jeżeli strona miała obiektywną możliwość
3 skorzystania z instancji odwoławczej i z możliwości tej nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie, to skarga jest niedopuszczalna (art. 4248 § 2 k.p.c.). Następuje to zarówno przy świadomej rezygnacji z wniesienia środka odwoławczego, jak i przy zawinionej przez stronę niemożności skorzystania z takiego środka (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2008 r. V CNP 187/07; OSNC-ZD 2008/4/107). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c. odrzucił skargę. db
Powiązane orzeczenia
- V CNP 55/11 2012-02-21Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona miała możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, ale z niej nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie?
- I CNP 106/08 2009-02-13Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, takich jak skarga kasacyjna, i nie wykazała istnienia wyjątkow…
- V CNP 20/12 2012-12-14Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona miała możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, ale z niej nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie?
- V CNP 53/11 2012-02-21Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona miała możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, ale z niej nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie?
- V CNP 42/12 2013-02-13Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu drugiej instancji jest dopuszczalna, jeżeli strona miała możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, ale z niej nie skorzystała?
Powołane przepisy
art. 3982 § 1 KPCart. 3982 § 1art. 4241 § 2 KPCart. 4248 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy