I PZ 15/97

PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1997-05-08

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kasacja od postanowień porządkowych wydanych w trybie art. 44 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, służących utrzymaniu powagi sądu, jest dopuszczalna?
Ratio decidendi
Kasacja od postanowień porządkowych wydanych w trybie art. 44 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, służących utrzymaniu powagi sądu, jest niedopuszczalna. Postanowienia te, jako niezaskarżalne, nie podlegają kontroli kasacyjnej, ponieważ nie kończą postępowania w sprawie i nie stanowią rezultatu merytorycznej kontroli orzeczenia sądu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Powód wniósł kasację od postanowień Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Oławie o zastosowaniu kary porządkowej (grzywny, a następnie zamiany na karę pozbawienia wolności) za naruszenie powagi sądu. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu odrzucił kasację, uznając ją za niedopuszczalną. Powód złożył zażalenie na to postanowienie, podnosząc zarzut naruszenia przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda, potwierdzając niedopuszczalność kasacji od postanowień porządkowych.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 8 maja 1997 r. I PZ 15/97 Kasacja od postanowienia dotyczącego zastosowania kary porządkowej w trybie art. 44 § 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (jednolity tekst: Dz.U. z 1994 r. Nr 7, poz. 25) jest niedopuszczalna. Przewodniczący SSN: Walerian Sanetra, Sędziowie SN: Zbigniew Myszka (sprawozdawca), Roman Kuczyński. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 8 maja 1997 r. na posiedzeniu niejaw-nym sprawy z powództwa Daniela K. przeciwko Urzędowi Miasta w O. o nagrodę i inne, na skutek zażalenia powoda od postanowienia Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 4 lutego 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu posta-nowieniem z dnia 4 lutego 1997 r. odrzucił kasację powoda, wskazując w uzasadnieniu, że wcześniejszym postanowieniem z dnia 6 grudnia 1996 r. zwrócił Sądowi Rejonowe-mu-Sądowi Pracy w Oławie pismo z dnia 21 października 1996 r. nazwane przez powo-da zażaleniem. Sąd Wojewódzki uznał, że postanowienie z dnia 6 grudnia 1996 r. nie zawierało rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, nie stanowiło rezultatu merytorycznej kontroli orzeczenia Sądu pierwszej instancji i nie kończyło postępowania w sprawie zgłaszanych przez powoda roszczeń pracowniczych. Skoro równocześnie wniesienie kasacji uwarunkowane jest wyczerpaniem toku dwóch instancji sądowych, to kasacja powoda jako niedopuszczalna została odrzucona. W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu kasacji powód podniósł zarzut naruszenia przepisów art. 3935 i art. 3936 KPC, twierdząc że błędny był pogląd Sądu Wojewódzkiego o niedopuszczalności kasacji wobec merytorycznego nierozpoznania jego zażalenia z dnia 21 października 1996 r., które w istocie rzeczy spowodowało za-kończenie postępowania w danej sprawie, co może być zweryfikowane wyłącznie w drodze skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że powód wniósł kasację od środków zastosowanych przez Sąd Rejonowy- Sąd Pracy w Oławie w trybie przepisu art. 43 § 2, a następnie art. 44 § 2 ustawy z dnia 20 marca 1985 r. - Prawo o ustroju sądów pow-szechnych (jednolity tekst: Dz. U. z 1994 r. Nr 7, poz. 25 ze zm.). Za ubliżanie na piśmie powadze tego Sądu powód został ukarany karą grzywny w kwocie 300 zł pos- tanowieniem z dnia 19 marca 1996 r., która wobec niemożności jej ściągnięcia została zamieniona na karę trzech dni pozbawienia wolności postanowieniem z dnia 15 lipca 1996 r. Wydane w ramach tzw. sądowej policji sesyjnej wobec winnego naruszenia powagi sądu orzeczenia porządkowe służą utrzymaniu powagi sądu, są natychmiast wykonalne i nie podlegają zaskarżeniu (art. 44 § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych), w szczególności kasacją. Orzeczenia porządkowe mogą być stoso-wane w sprawach podlegających kognicji sądów powszechnych, tj. w sprawach z zakresu prawa karnego, cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, z wyjątkiem spraw przekazanych ustawami innym sądom, a także w innych sprawach, przekazanych odrębnymi ustawami do właściwości sądów powszechnych (art. 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych). Równocześnie postanowienia dyscyplinujące utrzymanie powagi sądu wydawane są na podstawie i w trybie przepisów tej ustawy, a nie na podstawie procedur sądowych regulujących rozpoznawanie określonych spraw. W szczególności skoro art. 44 § 1 tej ustawy expressis verbis wyłącza zaskarżalność kar porządkowych: grzywny do wysokości dwukrotnego najniższego wynagrodzenia lub kary pozbawienia wolności do 7 dni, to również nie znajdowało uzasadnienia żądanie powoda przekazania sądowi karnemu kontroli zamiany przez sąd cywilny kary porządkowej grzywny na krótkoterminowe (do 7 dni) pozbawienia wolności. Postanowienia porządkowe należą przy tym do postanowień wydanych w toku rozpoznawania sprawy, ale nie kończą postępowania w sprawie. Kończącym postępowanie jest bowiem tylko takie postanowienie, po którego wydaniu dalsze postępowanie w sprawie już się nie toczy w danej instancji. Powyższe rozważania prowadzi do wniosku o niedopuszczalności kasacji od postanowień porządkowych służących utrzymaniu powagi sądu, które jako niezaskar-żalne nie poddają się de lege lata weryfikacji w toku instancji ani nie kończą postępo-wania w sprawie, a przeto nie podlegają kontroli kasacyjnej przewidzianej wyłącznie dla wyroków lub postanowień, wydanych przez sąd drugiej instancji i kończących postępo-wanie w sprawie (art. 392 § 1 KPC) . W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił zażalenie. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 44 § 2art. 3935art. 3936 KPCart. 43 § 2art. 44 § 1art. 2art. 392 § 1 KPC§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy